Henri J. M. Nouwen
Nguyeân baûn : With burning hearts, A meditation on the Eucharistic Life.
Nhaø xuaát baûn : Orbis Books, 1994
Dòch töø : Au coeur de ma vie, l'Eucharistie (Meùditation).
Baûn dòch tieáng phaùp : Marcel Pronovost.
Nhaø xuaát baûn : Novalis, 1995, Canada.
Ngöôøi dòch : Nguyeãn thò Oanh

Lôøi noùi ñaàu

Töø ngaøy coù nhieäm vuï ñoïc Kinh Nhaät Tuïng, toâi coù moät yù chæ caàu nguyeän rieâng cho moãi Giôø Kinh Phuïng Vuï vaø luoân luoân baét ñaàu Kinh Saùng vôùi yù thöùc "Xin ôn daâng Thaùnh leã soát saéng, coi Thaùnh leã nhö haïnh phuùc, nhö trung taâm cuûa ñôøi mình".

Laàn ñaàu tieân toâi bò boù buoäc boû daâng thaùnh leã laø treân chuyeán taøu löûa vaøo Nam thaêm baø noäi toâi beänh naëng. Löông taâm toâi khoâng boái roái veà luaät daâng thaùnh leã, trong moät hoaøn caûnh nhö theá vaø laïi laø ngaøy thöôøng, nhöng loøng toâi caûm thaáy thieáu ... kinh khuûng, thaät laø moät maát maùt quaù lôùn lao ...

Caùi kinh nghieäm baûn thaân naày khieán loøng toâi vôû ra vaø thoâng caûm hôn nöõa vôùi nhöõng ngöôøi bò boù buoäc thöïc söï khoâng ñöôïc daâng thaùnh leã. Vaø toâi ghi nhôù, vôùi loøng bieát ôn Ba Ñaáng, moät kyû nieäm ñeïp cuûa ñôøi linh muïc laø chaáp nhaän nguy hieåm vaø traû giaù ñeå giuùp ñöôïc moät baïn ñoàng nghieäp coù theå daâng thaùnh leã trong thôøi gian bò quaûn thuùc bí maät. Bôûi vì chí nhö Vua Töï Ñöùc trong thôøi gian baét Ñaïo cuõng bieát ñöôïc giaù trò vaø söùc maïnh thieâng lieâng cuûa Thaùnh Theå khi nghieâm caám ngöôøi coâng giaùo ñöa vaøo tuø cho ñoàng baïn "chieác baùnh traéng troøn troøn nho nhoû, vì noù giuùp chuùng theâm can ñaûm, khoâng sôï baát cöù thöû thaùch ñau khoå naøo, duø caû caùi cheát, ñeå trung thaønh vôùi Chuùa cuûa chuùng..."

Trong thôøi gian aáy, toâi cuõng traûi qua nhöõng khoù khaên caêng thaúng, töôûng chöøng nhö mình cuõng ñang soáng "thaùnh leã trong tuø" :

Xaø lim bieán daïng Ñeàn Thôø,
Khoâng coøn röôïu baùnh ñoà thôø trang nghieâm
Maùu hoàng tuoân chaûy trong tim
Thòt da teâ buoát oâm ghì xöông ñau
Con ñaây cuøng Chuùa gioáng nhau
Chung phaàn hieán teá nhieäm maàu xaùc thaân
Ngöôøi xa nhöng Chuùa thaät gaàn
Vöôøn Daàu leâ böôùc laàn laàn tieán saâu
Ngaãm xem nhöõng cuoäc beã daâu
Chæ ham ñöôïc soáng ñôøi sau Thieân ñaøng
Meï ôi taám vaûi caét ngang
Laøm neân Maïnh Töû ñaøng hoaøng hoâm nay
Ñôøi con duø coù ñaéng cay
Quyeát luoân theo Chuùa trong tay Meï Hieàn.

Nhöõng naêm sau naày, vì nhieäm vuï vaø ñöôïc Ôn Treân naâng ñôõ, toâi naêng coù dòp ñi ñaây ñi ñoù, maø khoâng phaûi ôû ñaâu cuõng coù theå daâng thaùnh leã ñöôïc, neân toâi raát vui möøng coù ñöôïc boä ñoà leã raát nhoû, goïn gaøng vaø ñaày ñuû ñeå mang theo treân moïi chuyeán ñi, nhôø ñoù vaøo nhöõng luùc hoaøn caûnh boù buoäc, toâi vaãn khoâng thieáu thaùnh leã : moät choã döøng xe trong röøng treân haønh trình lieân quoác gia, trong phoøng khaùch saïn, hay taïi phoøng khaùch tö gia, hoaëc rieâng moät mình trong phoøng troï ...

Chuùa thöông, toâi ñaõ ñöôïc daâng thaùnh leã vaø ñoàng teá raát nhieàu, keå caû nhöõng nôi töøng mô öôùc nhö Roâma vôùi Ñöùc Giaùo Hoaøng, treân moãi nôi ghi daáu böôùc chaân Chuùa Cöùu Theá taïi Thaùnh Ñòa, taïi nhöõng nôi Ñöùc Meï hieän ra Fatima, Loä Ñöùc, Lavang, Traø Kieäu ... Nhöng laàn aâm thaàm vaø caûm kích nhaát cho tôùi nay laø dòp ñi döï khoùa Ñaøo taïo linh muïc taïi Haùn Thaønh, trong phoøng khaùch saïn ôû Baéc Kinh, toâi cuøng Cha Giaùm ñoác Phaoloâ Nguyeãn Bình Tónh ñoàng teá thaùnh leã trong suoát thôøi gian löu laïi ñoù, ñaát nöôùc maø toâi chöa bao giôø daùm mô öôùc tôùi ñöôïc, huoáng chi laø daâng thaùnh leã taïi choã, hieäp thoâng vôùi Giaùo Hoäi hoaøn vuõ caàu nguyeän cho moät daân toäc vó ñaïi maø Thaùnh Phanxicoâ Xavie tìm caùch vaøo rao giaûng Tin Möøng Cöùu Roãi vaãn khoâng ñöôïc, ñeå roài trong hôi thôû cuoái cuøng keâu xin Chuùa "Laïy Chuùa, coøn nöõa ! (coøn nhieàu linh hoàn nöõa)", thaät laø "khoâng caàu maø ñaéc" !

Ñieàu toâi muoán chia seû laø ñôøi soáng kitoâ höõu maø thieáu Thaùnh leã vaø Thaùnh Theå seõ laø moät söï thieáu ... neàn taûng vaø laø moät maát maùt khoâng coù gì buø ñaép ñöôïc. Traùi laïi, coù Thaùnh Theå laø coù taát caû. Caùi Taát Caû ñoù, toâi xin môøi baïn tröïc tieáp thöôûng thöùc tö töôûng cuûa Cha Henri Nouwen trong cuoán THAÙNH THEÅ, TROÏNG TAÂM ÑÔØI SOÁNG CUÛA TOÂI, do Baø Nguyeãn Thò Oanh dòch ra tieáng Vieät vaø chöông trình Cho Moät Töông Lai Toát Ñeïp Hôn thöïc hieän.

Cuoái cuøng, ñaây laø lôøi caùm ôn moäc maïc cuûa toâi sau moãi khi daâng thaùnh leã : "Laïy Chuùa Gieâsu Thaùnh Theå, con thôø laïy, yeâu meán vaø caûm taï Chuùa ñaõ cho con ñöôïc daâng theââm moät thaùnh leã naày nöõa. Hieäp vôùi Meï Maria vaø Thaùnh Caû Giuse, con xin daâng leân Chuùa Cha Toaøn Naêng Söï Soáng, Maùu vaø Traùi Tim Chuùa Gieâsu Con Cha, ñeå laøm nguoâi côn thònh noä coâng thaúng cuûa Cha, an uûi, caûm taï vaø ñeàn taï Traùi Tim Ngöôøi, vaø naøi xin Traùi Tim Ngöôøi ban cho cuoäc ñôøi linh muïc cuûa con nhöõng ôn caàn thieát phaàn hoàn phaàn xaùc, theo nhö loøng Chuùa thöông vaø con caàn. Xin Chuùa Thaùnh Thaàn tieáp tuïc taùc ñoäng vaø bieán ñoåi taâm hoàn con vaø taâm hoàn cuûa nhöõng ngöôøi vöøa laéng nghe con".

Hueá, Leã Ñöùc Meï Loä Ñöùc Naêm Thaùnh 2000
Nhôù ngaøy Boån maïng Thaân Maãu quaù coá cuûa toâi
Linh muïc Micae-Phaoloâ Traàn Minh Huy

<noäi dung>

Lôøi caùm ôn

Quyeån saùch naøy ñöôïc vieát ôû Chobham, Anh quoác, vaø ôû Sacramento - Cali. Bart vaø Patricia Gavigan ñaõ cho toâi ôû trong moät nhaø nghæ maùt tuyeät ñeïp ôû trung taâm dieãn thuyeát Brookplace vaø Frank Hamilton ñaõ cho toâi möôïn ngoâi nhaø xinh xaén ôû caên cöù khoâng quaân Beale. Toâi mang ôn raát nhieàu caùc baïn thaân quyù naøy, khoâng phaûi vì hoï bieát toâi caàn nôi yeân tónh ñeå laøm vieäc, maø hôn theá nöõa, hoï cho toâi choã döïa cuûa tình baïn.

Toâi cuõng caùm ôn Kathy Christie vaø Conrad Wieczorek, vôùi taøi naêng thö kyù vaø xuaát baûn kheùo leùo ñaõ giuùp toâi thöïc hieän quyeån saùch naøy. Toâi cuõng caùm ôn lôøi khuyeân saùng suoát cuûa Sue Mosteller vaø Douglas Wiebe trong baûn phaùc thaûo ñaàu tieân, caùm ôn söï naâng ñôõ caù nhaân cuûa nhaø xuaát baûn Robert Ellsberg, loøng nhieät thaønh vaø nhöõng ñeà nghò saùng suoát cuûa oâng ñaõ cho pheùp toâi thöïc hieän xong quyeån saùch naøy.

Ñôn giaûn, quyeån saùch naøy ñöôïc vieát vì toâi muoán vieát. Khoâng coù ai yeâu caàu toâi vieát, nhöng töø laâu, toâi caûm thaáy coù nhu caàu vieát laïi nhöõng tö töôûng, nhöõng tình caûm caûm nghieäm ñöôïc trong taâm trí toâi veà Thaùnh Theå vaø veà ñôøi soáng Thaùnh Theå. Khi chia seû nhöõng yù naøy trong caùc buoåi dieãn thuyeát, toâi caûm thaáy moät öôùc muoán ngaøy caøng lôùn laø gom laïi taâm tö tình caûm trong moät quyeån saùch nhoû ñeå taëng cho nhöõng ngöôøi treân ñöôøng ñi tìm moät ñôøi soáng thieâng lieâng baùm reã saâu trong Thaùnh Theå.

Toâi hy voïng nhöõng ai ñoïc quyeån saùch naøy seõ tìm ôû ñoù thöùc aên nuoâi döôûng hoï trong tieán trình ñi tìm con ñöôøng ñeán Chuùa.

<noäi dung>

Daãn nhaäp

Toâi daâng leã moãi ngaøy, coù khi toâi laøm leã trong nhaø thôø giaùo xöù vôùi haøng traêm tín höõu, coù khi trong nhaø nguyeän Nhaø Nghæ Chaân vôùi caùc ngöôøi trong coäng ñoaøn cuûa toâi, coù khi trong phoøng khaùch saïn vôùi moät vaøi ngöôøi baïn, coù khi trong phoøng khaùch cha toâi vôùi moät mình cha toâi. Khoâng ngaøy naøo maø toâi khoâng noùi ñeán caâu : "Laïy Chuùa, xin thöông xoùt con", khoâng ñoïc kinh nguyeän haøng ngaøy vôùi vaøi suy nghó keøm theo, khoâng tuyeân xöng ñöùc tin, khoâng chia Mình vaø Maùu Thaùnh Chuùa, khoâng caàu nguyeän ñeå coù moät ngaøy doài daøo ôn Chuùa.

Nhöng, toâi luoân luoân töï hoûi : toâi coù bieát vieäc toâi ñang laøm ñaây khoâng ? Nhöõng ngöôøi ñang cuøng ôû chung baøn thaùnh vôùi toâi coù bieát nhöõng gì ñang xaûy ra tröôùc maët hoï khoâng ? Coù thaät söï ñang xaûy ra moät caùi gì aûnh höôûng ñeán ñôøi soáng chuùng ta moãi ngaøy, duø ñieàu naøy ñaõ trôû thaønh quaù quen thuoäc vôùi chuùng ta khoâng ? Caùi gì xaûy ra cho nhöõng ngöôøi khoâng döï thaùnh leã ? Coù thaät Thaùnh Theå laø moät thöïc taïi ñoái vôùi hoï khoâng ? Hoï nghó gì veà Thaùnh Theå ? Hoï coù öôùc muoán coù thaùnh leã khoâng ? Ñaâu laø moái giaây lieân heä giöõa vieäc daâng thaùnh leã moãi ngaøy vaø ñôøi soáng haøng ngaøy cuûa nhöõng ngöôøi tham döï vaø khoâng tham döï thaùnh leã ? Hoï coù thaáy soát saéng hôn khi tham döï moät thaùnh leã ñeïp, moät buoåi phuïng vuï coù taùc duïng an uûi, khích leä hay moät thaùnh leã laøm theo thoùi quen ? Cuoái cuøng, Thaùnh Theå coù phaûi laø nguoàn soáng, moät ñôøi soáng coù quyeàn löïc chieán thaéng caùi cheát ?

Taát caû nhöõng caâu hoûi naøy luùc naøo cuõng ôû trong toâi, luùc naøo cuõng chôø caâu traû lôøi. Ñuùng vaäy, toâi cuõng coù nhöõng caâu traû lôøi, nhöng hình nhö noù chaúng traû lôøi ñöôïc bao nhieâu trong moät theá giôùi maø söï thay ñoåi xaûy ra khoâng ngöøng. Thaùnh Theå taïo yù nghóa cho söï hieän dieän cuûa toâi ôû traàn theá naøy, nhöng ôû trong möùc ñoä maø theá giôùi bieán ñoåi, Thaùnh Theå coù tieáp tuïc cho toâi moät yù nghóa ? Toâi ñaõ ñoïc nhieàu saùch veà ñeà taøi naøy, nhöõng quyeån saùch ñaõ ñöôïc vieát caùc ñaây muôøi, hai möôi, ba möôi vaø ngay caû boán möôi naêm. Duø chuùng chöùa ñöïng raát nhieàu linh caûm saâu xa, hình nhö chuùng khoâng coøn giaûi thích ñöôïc troïng taâm choã ñöùng cuûa Thaùnh Theå trong ñôøi toâi.

Hoâm nay, cuõng vôùi nhöõng caâu hoûi xöa cuõ trôû veà tröôùc maët : toâi phaûi laøm gì ñeå ñôøi toâi laø moät ñôøi Thaùnh Theå ?, ñeå söï daâng thaùnh leã haøng ngaøy döï phaàn trong ñôøi toâi ? Toâi phaûi töï tìm nhöõng caâu traû lôøi cho toâi. Khoâng coù nhöõng caâu traû lôøi ñuùng, thaùnh leã trôû thaønh moät nghi thöùc phuïng vuï hình thöùc.

Quyeån saùch nhoû naøy laø moät coá gaéng noùi veà Thaùnh Theå cho chính toâi vaø caùc baïn cuûa toâi, ñeå deät moät maïng löôùi giöõa söï daâng thaùnh leã haøng ngaøy vaø ñôøi soáng haøng ngaøy cuûa chuùng ta. Moãi thaùnh leã, chuùng ta baét ñaàu vôùi moät quaû tim aên naên vaø chuùng ta caàu "Xin Chuùa thöông xoùt chuùng con." Chuùng ta nghe Lôøi Ngöôøi - Kinh Thaùnh vaø baøi giaûng - chuùng ta tuyeân xöng ñöùc tin, chuùng ta daâng leân Chuùa hoa quaû traàn theá vaø lao ñoäng nhoïc nhaèn, chuùng ta nhaän töø Ngöôøi thaân theå vaø maùu thaùnh Ngöôøi, vaø cuoái cuøng, chuùng ta ñöôïc gôûi ñi khaép theá giôùi vôùi söù meänh laøm môùi boä maët traùi ñaát.

Thaùnh Theå gaëp nhöõng kinh nghieäm saâu xa nhaát cuûa con ngöôøi : buoàn baõ, aân caàn, môøi goïi, thaân maät vaø daán thaân. Thaùnh Theå toång keát laïi ñôøi soáng chuùng ta ñöôïc goïi ñeå soáng nhaân danh Chuùa. Chæ khi khaùm phaù ñöôïc maïng löôùi lieân laïc giöõa Thaùnh Theå vaø ñôøi soáng traàn theá cuûa chuùng ta maø Thaùnh Theå môùi coù theå trôû thaønh "traàn theá" vaø ñôøi soáng chuùng ta laø ñôøi soáng "Thaùnh Theå".

Ñeå laøm neàn moùng cho söï suy nghó veà Thaùnh Theå vaø ñôøi soáng Thaùnh Theå, toâi duøng caâu chuyeän keå cuûa hai toâng ñoà treân ñöôøng töø Jerusalem veà Emmaus. Caâu chuyeän noùi cho chuùng ta söï chia caét, söï coù maët, söï môøi goïi, söï hieäp thoâng vaø söù meänh, noù bao goàm naêm yeáu toá chính cuûa vieäc daâng thaùnh leã.

Goùp laïi chung, nhöõng yeáu toá naøy laøm thaønh moät chuyeån ñoäng, moät haønh ñoäng ñi töø chua xoùt ñeán bieát ôn, coù nghóa töø moät quaû tim chai cöùng ñeán moät quaû tim caûm taï. Duø Thaùnh Theå leã dieãn taû haønh ñoäng thieâng lieâng naøy moät caùch ngaén goïn, ñôøi soáng Thaùnh Theå môøi chuùng ta thöïc hieän kinh nghieäm rieâng naøy vaø hoøa nhaäp noù vaøo moãi giaây phuùt cuûa ñôøi soáng haøng ngaøy. Trong quyeån saùch naøy, toâi hy voïng trình baøy naêm giai ñoaïn - töø chua xoùt ñeán bieát ôn - moät caùch roõ raøng baèng caùch naøo nhöõng gì chuùng ta daâng leã vaø nhöõng gì chuùng ta ñöôïc goïi ñeå soáng cuoái cuøng cuõng chæ laø moät.

<noäi dung>

Cuõng ngaøy hoâm aáy, coù hai ngöôøi trong nhoùm moân ñeä ñi ñeán moät laøng kia teân laø Em-mau, caùch Gieâ-ru-se-lem saùu möôi chaëng. Hoï troø chuyeän vôùi nhau veà taát caû nhöõng söï vieäc môùi xaûy ra. Ñang luùc troø chuyeän vaø baøn taùn, thì chính Ñöùc Gieâsu tieán ñeán gaàn vaø cuøng ñi vôùi hoï. Nhöng maét hoï coøn bò ngaên caûn, khoâng nhaän ra Ngöôøi. Ngöôøi hoûi hoï: "Caùc anh vöøa ñi vöøa trao ñoåi vôùi nhau veà chuyeän gì vaäy." Hoï döøng laïi, veû maët buoàm raàu.

Moät trong hai ngöôøi teân laø Cô-leâ-oâ-Pha traû lôøi: "Chaéc oâng laø ngöôøi duy nhaát truù nguï taïi Gieâ-ru-sa-lem maø khoâng hay bieát nhöõng chuyeän xaûy ra trong thaønh maáy böõa nay." Ñöùc Gieâsu hoûi: "Chuyeän gì vaäy?" Hoï thöa: "Chuyeän oâng Gieâsu Na-gia-reùt. Ngöôøi laø moät ngoân söù ñaày uy theá trong vieäc laøm cuõng nhö lôøi noùi tröôùc maët Thieân Chuùa vaø toaøn daân. Theá maø caùc thöôïng teá vaø thuû laõnh cuûa chuùng ta noäp Ngöôøi ñeå Ngöôøi bò aùn töû hình, vaø ñaõ ñoùng ñinh Ngöôøi vaøo Thaäp giaù. Phaàn chuùng toâi, tröôùc ñaây vaãn hy voïng chính Ngöôøi laø Ñaáng seõ cöùu chuoäc Ít-ra-en. Hôn nöõa, nhöõng vieäc aáy xaûy ra ñeán nay laø ngaøy thöù ba roài. Thaät ra, cuõng coù maáy baø trong nhoùm chuùng toâi laøm chuùng toâi kinh ngaïc. Caùc baø aáy ra moä hoài saùng sôùm, khoâng thaáy xaùc Ngöôøi ñaâu caû, veà coøn noùi laø ñaõ thaáy thieân thaàn hieän ra baûo raèng Ngöôøi vaãn soáng. Vaøi ngöôøi trong nhoùm chuùng toâi ñaõ ra moä, vaø thaáy söï vieäc y nhö caùc baø noùi; coøn chính Ngöôøi thì hoï khoâng thaáy."

Baáy giôø Ñöùc Gieâsu noùi vôùi hai oâng raèng: "OÂi, nhöõng keû toái daï, nhöõng loøng chaäm tin vaøo lôøi caùc ngoân söù! Naøo Ñaáng Ky-toâ laïi chaúng phaûi chòu khoå hình nhö theá, roài môùi vaøo trong vinh quang cuûa Ngöôøi sao?" Roài baét ñaàu töø oâng Moâ-seâ vaø taát caû caùc ngoân söù, Ngöôøi giaûi thích cho hai oâng nhöõng gì lieân quan ñeán Ngöôøi trong Saùch Thaùnh.

Khi gaàn tôùi laøng hoï muoán ñeán, Ñöùc Gieâsu laøm nhö coøn phaûi ñi xa hôn nöõa. Hoï naøi eùp Ngöôøi raèng: "Môøi oâng ôû laïi vôùi chuùng toâi, vì trôøi ñaõ xeá chieàu, vaø ngaøy saép taøn. Baáy giôø Ngöôøi vaøo ôû laïi vôùi hoï. Khi ñoàng baøn vôùi hoï, Ngöôøi caàm laáy baùnh, daâng lôøi chuùc tuïng, beû ra vaø trao cho hoï. Maét hoï lieàn môû ra vaø hoï nhaän ra Ngöôøi, nhöng Ngöôøi laïi bieán maát. Hoï môùi baûo nhau: "Doïc ñöôøng, khi Ngöôøi noùi chuyeän vaø giaûi thích Kinh thaùnh cho chuùng ta, loøng chuùng ta chaúng böøng chaùy leân sao?"

Ngay luùc aáy, hoï ñöùng daäy, quay trôû laïi Gieâ-ru-sa-lem, gaëp Nhoùm Möôøi Moät vaø caùc baïn höõu ñang tuï hoïp ôû ñoù. Nhöõng ngöôøi naøy baûo hai oâng: "Chuùa soáng laïi thaät roài, vaø ñaõ hieän ra vôùi oâng Si-mon." Coøn hai oâng thì thuaät laïi nhöõng vieäc ñaõ xaûy ra doïc ñöôøng, vaø mình ñaõ nhaän Chuùa theá naøo khi Ngöôøi beû baùnh. (Luca 24, 13-35)

<noäi dung>

Chöông 1

CHÒU NHÖÕNG MAÁT MAÙT

Hai toâng ñoà cuøng ñi chung vôùi nhau. Qua daùng ñieäu, hoï ñang buoàn. Thaân hình hoï cong xuoáng, göông maët ñaêm chieâu, cöû ñoäng chaäm chaïp. Hoï khoâng nhìn nhau. Thænh thoaûng hoï trao ñoåi vôùi nhau moät lôøi, nhöng lôøi cuûa ngöôøi naøy khoâng thaät söï nhaém göûi ñeán ngöôøi kia, noù bieán maát trong khoâng gian nhö nhöõng vang voïng voâ ích. Duø ñang ñi treân ñöôøng, hoï coù veû nhö lang thang voâ ñònh. Hoï ñi veà nhaø, nhöng nhaø naøy thaät söï khoâng coøn laø nhaø cuûa hoï. Ñôn giaûn, hoï khoâng coù nôi naøo khaùc ñeå ñeán. Ngoâi nhaø cuûa hoï troáng roãng, ñaày thaát voïng vaø khoâng coøn aûo töôûng.

Hoï khoù coù theå töôûng töôïng, chæ caùch ñaây vaøi naêm, hoï gaëp moät ngöôøi maø ngöôøi ñoù ñaõ thay ñoåi cuoäc ñôøi cuûa hoï, ñaõ ñoåi haún toaøn boä neáp soáng cuõ cuûa hoï, cho hoï moät ñôøi soáng môùi, ñaày naêng ñoäng döôùi moïi khía caïnh. Hoï rôøi ngoâi laøng cuûa hoï, theo ngöôøi laï vaø caùc baïn cuûa oâng, ñaõ khaùm phaù moät hieän thöïc môùi, hieän thöïc naøy tröôùc ñaây ñaõ bò che laáp bôûi nhöõng coâng vieäc thöôøng ngaøy. Moät thöïc teá maø söï tha thöù, söï chöõa laønh vaø tình yeâu khoâng ñôn giaûn chæ laø nhöõng danh töø suoâng, nhöng nhöõng ñieàu naøy coù moät quyeàn löïc ñi ñeán taän quaû tim hoï. Ngöôøi laï Nagiareùt ñaõ laøm môùi taát caû moïi söï. OÂng ñaõ laøm bieán ñoåi taát caû : vôùi hoï, theá giôùi khoâng coøn laø moät gaùnh naëng nhöng laø moät thaùch ñoá, khoâng coøn laø nôi ñaày caïm baãy nhöng laø nôi ñaày khaû naêng voâ taän. OÂng ñaõ mang nieàm vui, an bình ñeán trong ñôøi soáng haøng ngaøy cuûa hoï. OÂng ñaõ bieán ñôøi hoï thaønh moät ñieäu nhaïc haân hoan !

Baây giôø, oâng ñaõ cheát. Thaân xaùc toûa ñaày aùnh saùng cuûa oâng ñaõ bò huûy hoaïi bôûi nhöõng ngöôøi ñaøy ñoïa oâng. Töù chi cuûa oâng ñaõ bò gaõy bôûi baïo löïc vaø haän thuø, ñoâi maét oâng trôûû thaønh nhöõng loã thuûng troáng roãng, hai baøn tay khoâng coøn co vaøo ñöôïc, hai chaân khoâng truï vöõng. OÂng trôû thaønh moät ngöôøi khoâng coøn gì giöõa nhöõng ngöôøi khoâng coøn gì nhaát. Taát caû ñeàu hö khoâng.

Hoï ñaõ maát oâng. Khoâng nhöõng maát oâng, maø hoï maát ngay caû chính hoï. Nguoàn naêng löïc nuoâi soáng hoï ngaøy ñeâm ñaõ taét. Hoï trôû thaønh hai con ngöôøi phoù maëc cho soá phaän, ñi veà nhaø maø khoâng coøn toå aám, veà moät nôi chæ coøn nhöõng kyû nieäm ñau buoàn.

Treân nhieàu khía caïnh, chuùng ta gioáng hoï. Chuùng ta chæ yù thöùc ñieàu ñoù, khi naøo chuùng ta daùm tröïc dieän noù vaø yù thöùc chuùng ta ñaõ ñi laïc ñöôøng. Coù phaûi chuùng ta cuõng maát maùt nhö vaäy ?

Neáu coù moät chöõ toùm taét cho noãi ñau khoå cuûa chuùng ta, ñoù laø chöõ maát. Chuùng ta maát raát nhieàu ! Hình nhö cuoäc ñôøi laø moät chuoãi maát maùt. Khi sinh ra ñôøi, chuùng ta ñaõ maát söï eâm aám tieän nghi trong loøng meï ; khi chuùng ta ñeán tröôøng, chuùng ta maát söï an toaøn trong voøng tay gia ñình ; khi chuùng ta baét ñaàu laøm vieäc, chuùng ta maát töï do cuûa tuoåi treå ; khi chuùng ta choïn ñôøi soáng hoân nhaân hay ñôøi soáng ñi tu, chuùng ta maát caùi thuù choïn löïa giöõa nhieàu choïn löïa. Caøng giaø, chuùng ta caøng maát veû ñeïp beân ngoaøi, maát baïn cuõ, maát danh tieáng. Khi ñau yeáu, chuùng ta maát ñoäc laäp theå lyù vaø khi cheát, chuùng ta maát taát caû !

Vaø nhöõng maát maùt naøy laø moät phaàn ñôøi soáng bình thöôøng! Nhöng, ai coù theå noùi ñôøi soáng laø bình thöôøng? Moät vaøi maát maùt laøm lôïi hôn cho tinh thaàn vaø quaû tim : söï chia lìa laøm maát maät thieát ; söï thoâ baïo laøm maát an toaøn ; söï ñoái xöû teä laøm maát ngaây thô trong traéng ; söï phaûn boäi laøm maát baïn beø ; söï boû rôi laøm maát tình yeâu ; chieán tranh laøm maát maùi aám gia ñình ; beänh taät, tai naïn laøm maát con caùi ; noåi loaïn chính trò laøm maát xöù sô û; ñoäng ñaát, baõo luït, naïn dòch laøm maát ñôøi soáng.

Moät trong nhöõng maát maùt bi thaûm naøy raát xa laï vôùi chuùng ta, noù chæ coù trong theá giôùi cuûa baùo chí, truyeàn hình ; nhöng khoâng ai coù theå traùnh ñöôïc nhöõng maát maùt xeù loøng, ñoù laø maát moät phaàn cuûa ñôøi soáng haøng ngaøy : maát giaác mô. Haõy töôûng töôïng, ñaõ töø laâu chuùng ta ñaõ töøng mô ñöôïc thaønh coâng, mô ñöôïc meán chuoäng, mô ñöôïc yeâu thöông. Chuùng ta mô coù moät ñôøi soáng traøn ñaày quaûng ñaïi, taän taâm, vaø hy sinh. Chuùng ta töï höùa seõ trôû thaønh ngöôøi luoân luoân dòu hieàn, nhaân haäu, thieän yù, töø taâm... Chuùng ta töï xem nhö nhöõng ngöôøi ñi giaûng hoøa, nhöõng ngheä nhaân cuûa hoøa bình. Nhöng, baèng caùch naøy hay caùch khaùc, chuùng ta khoâng tin chaéc nhöõng gì ñaõ xaûy ra, chuùng ta maát giaác mô. Chuùng ta trôû thaønh lo laéng, boài hoài, baùm víu vaøo cuûa caûi vaät chaát thu nhaët ñöôïc vaø dính líu ñeán nhöõng teä naïn xaõ hoäi, toân giaùo, chính trò. Chính söï maát maùt taâm hoàn naøy, thöôøng laø caùi vaát vaû nhaát ñeå chaáp nhaän vaø khoù nhaát ñeå xöng toäi.

Trong luùc ñoù, ngoaøi nhöõng maát maùt treân, coøn maát maùt ñöùc tin, maát maùt xaùc tín raèng ñôøi coù moät nghóa. Trong moät thôøi gian naøo ñoù, chuùng ta ñaõ chòu ñöïng ñöôïc nhöõng maát maùt naøy, vaø ngay caû chuùng ta ñaõ thaønh coâng ñeå soáng vôùi nhöõng maát maùt naøy moät caùch can ñaûm vaø quyeát taâm, vì chuùng ta nghó raèng, nhôø ñoù, chuùng ta ñeán gaàn ñöôïc vôùi Chuùa.

Söï ñau ñôùn vaø noãi ñau khoå sôû dó chòu ñöôïc vì chuùng ta xem noù nhö phöông tieän ñeå chuùng ta thöû thaùch yù chí vaø ñaøo saâu ñöùc tin. Nhöng, vôùi tuoåi taùc, chuùng ta thaáy raèng, nhöõng gì ñaõ giuùp chuùng ta laâu nay nhö caàu nguyeän, thaùnh leã, caùc pheùp bí tích, ñôøi soáng coäng ñoaøn, söï hieåu bieát roû raøng veà tình yeâu cöùu ñoä cuûa Thieân Chuùa ñaõ maát daáu aán treân ñôøi soáng chuùng ta. Nhöõng yù töôûng ñöôïc gìn giöõ laâu ngaøy, nhöõng thoùi quen giöõ ñaïo laâu ngaøy, nhöõng truyeàn thoáng chuùc möøng cuoäc ñôøi ñöôïc toân troïng laâu ñôøi khoâng coøn söôûi aám taâm hoàn chuùng ta, chuùng ta khoâng coøn hieåu taïi sao vaø baèng caùch naøo maø ngaøy xöa chuùng ta ñöôïc khôûi höùng nhö theá.

Chuùng ta nhôù laïi thôøi maø Chuùa Gieâsu thaät söï laø moät caùi gì roõ raøng trong ñôøi soáng ñeán noãi chuùng ta khoâng caàn ñaët caâu hoûi veà söï hieän dieän cuûa Ngöôøi. Hoài ñoù, Ngöôøi laø baïn chí thaân, laø ngöôøi coá vaán, laø ngöôøi höôùng daãn. Chuùa Gieâsu an uûi ta, cho ta can ñaûm, cho ta loøng tin. Chuùng ta caûm thaáy söï hieän dieän cuûa Ngöôøi, ñuùng, chuùng ta coù theå neám, chuùng ta coù theå sôø ñöôïc Ngöôøi.

Vaø baây giôø ? Chuùng ta khoâng coøn nghó ñeán Ngöôøi, khoâng coøn thaáy caàn ñeå nhieàu thì giôø cho Ngöôøi, chuùng ta khoâng coøn caûm giaùc ñaëc bieät veà Ngöôøi, ngay caû chuùng ta töï hoûi xem ñoù coù phaûi laø moät nhaân vaät ñi ra töø moät quyeån saùch lòch söû ? Baïn beø chuùng ta cheá nhaïo Ngöôøi, nhaéc ñeán teân Ngöôøi moät caùch loá bòch, hay ñôn giaûn, khoâng bieát ñeán Ngöôøi. Daàn daàn, ngay caû chuùng ta, Ngöôøi trôû thaønh ngöôøi xa laï : chuùng ta ñaõ maát Ngöôøi.

Toâi khoâng muoán nhaéc ôû ñaây nhöõng maát maùt ñaõ aûnh höôûng treân ñôøi soáng chuùng ta. Nhöng, vôùi yù thöùc cuøng tieán vaø cuøng laéng nghe laãn nhau, chuùng ta seõ nhanh choùng thaáy moät soá lôùn, neáu khoâng noùi laø ña soá nhöõng maát maùt naøy laø moät phaàn con ñöôøng hoaøn thieän rieâng cuûa moãi ngöôøi hay cuûa caùc baïn ñoàng haønh chuùng ta.

Chuùng ta laøm gì vôùi nhöõng maát maùt naøy ? Ñoù laø caâu hoûi ñaàu tieân maø chuùng ta phaûi traû lôøi. Giaáu noù chaêng ? Cöù tieáp tuïc soáng vaø xem nhö khoâng coù noù ? Chuùng ta seõ giaáu noù ngay vôùi caû caùc baïn ñoàng haønh ? Chuùng ta thöû thuyeát phuïc chuùng ta vaø thuyeát phuïc caùc ngöôøi khaùc raèng nhöõng maát maùt naøy khoâng ñaùng keå so vôùi nhöõng gì chuùng ta coù ñöôïc ? Chuùng ta cheâ traùch ngöôøi khaùc ?

Thöôøng thöôøng, chuùng ta ñaõ phaûn öùng nhö vaäy, nhöng coù moät khaû naêng phaûn öùng moät caùch khaùc : chaáp nhaän maát maùt. Ñuùng, chuùng ta phaûi khoùc cho nhöõng maát maùt naøy. Chuùng ta khoâng theå laøm noù bieán maát, nhöng chuùng ta coù theå nhoû nöôùc maét treân noù, vaø chuùng ta cho pheùp chuùng ta chaáp nhaän nhöõng maát maùt naøy.

Chòu nhaän maát maùt laø cho pheùp maát maùt laøm vôõ caûm giaùc an toaøn, laø cho pheùp maát maùt daãn chuùng ta ñeán ñoái dieän vôùi thöïc teá ñau buoàn cuûa caùc veát thöông chuùng ta. Chòu maát maùt laøm chuùng ta soáng kinh nghieäm vöïc thaúm giöõa cuoäc ñôøi chuùng ta : soáng kinh nghieäm chaúng coù moät caùi gì ñöôïc giaûi quyeát, chaúng coù moät caùi gì roõ raøng, chaúng coù moät caùi gì hieån nhieân, vaø moïi söï thay ñoåi moät caùch thöôøng xuyeân.

Khi chuùng ta soáng noãi ñau gaây neân do söï maát maùt, quaû tim buoàn baõ cuûa chuùng ta laøm chuùng ta môû maét nhìn ra moät theá giôùi khaùc, ôû ñoù nhöõng maát maùt coøn lôùn hôn nhöõng maát maùt trong tinh caàu nhoû beù cuûa gia ñình, baïn beø, ñoàng nghieäp bao quanh chuùng ta.

Ñoù laø theá giôùi cuûa nhöõng ngöôøi bò tuø, nhöõng ngöôøi tò naïn, nhöõng ngöôøi soáng vôùi caên beänh sida, nhöõng treû em cheát ñoùi, nhöõng ngöôøi soáng thöôøng xuyeân trong noåi sôï haõi. Luùc ñoù söï ñau ñôùn xeù loøng chuùng ta noái vôùi söï reân ræ ñau ñôùn cuûa nhaân loaïi. Söï maát maùt cuûa chuùng ta nôùi roäng ra nhöõng chieàu kích khaùc cuûa theá giôùi.

Nhöng giöõa loøng ñau ñôùn, naûy sinh ra moät gioïng noùi xa laï, choùi tai nhöng laïi raát laï luøng, gioïng noùi ñoù leân tieáng : "Phuùc cho nhöõng ai ñau khoå, vì hoï seõ ñöôïc an uûi" Ñaây laø moät baûn tin khoâng ñöôïc mong ñôïi : coù nhieàu vieäc laønh giaáu ñaøng sau noãi khoå. Khoâng phaûi nhöõng ngöôøi ñi an uûi laø nhöõng ngöôøi ñöôïc chuùc phuùc, maø chính nhöõng ngöôøi ñau khoå laø nhöõng ngöôøi ñöôïc chuùc phuùc! Ngöôøi ta ñaõ khoâng bieát baèng caùch naøo, trong nhöõng gioït nöôùc maét coù giaáu moät moùn quaø. ÔÛ giöõa söï maát maùt, böôùc nhaûy haân hoan baét ñaàu. Moät caùch naøo ñoù, tieáng khoùc ñi theo nhöõng maát maùt laø moät phaàn cuûa tieáng haùt taï ôn.

Chuùng ta ñeán daâng Thaùnh leã vôùi quaû tim tan naùt do maát maùt, nhöõng maát maùt cuûa chuùng ta vaø cuûa nhaân loaïi. Nhö hai toâng ñoà treân ñöôøng ñi veà laøng, chuùng ta noùi : "Chuùng toâi ñaõ hy voïng, nhöng söï hy voïng cuûa chuùng toâi ñaõ bò löøa. Söï tra taán vaø caùi cheát ñaõ theá choã cho hy voïng" Chuùng ta khoâng coøn giöõ thaúng ñaàu, nhìn phía tröôùc, maø chuùng ta naûn chí, coøng löng ngoù xuoáng ñaát.

Nhö theá, chuùng ta baét ñaàu cuoäc haønh trình. Vaán ñeà caàn bieát ôû ñaây laø söï maát maùt daãn chuùng ta ñeán chua xoùt hay daãn ñeán loøng bieát ôn. Söï chua xoùt thaät söï laø moät löïa choïn. Nhieàu ngöôøi choïn noù. Khi chuùng ta bò maát maùt heát chuyeän naøy ñeán chuyeän khaùc, thì chuùng ta khoù maø khoâng trôû thaønh cay ñaéng, giaän döõ, maát aûo töôûng hay chaát ñaày chua xoùt. Caøng lôùn tuoåi, chuùng ta caøng coù khuynh höôùng noùi : "Toâi bò cuoäc ñôøi ñaùnh löøa, toâi khoâng coøn töông lai, toâi khoâng coøn gì ñeå hy voïng. Vieäc duy nhaát phaûi laøm, ñoù laø baûo veä chuùt ít oi coøn laïi ñeå khoâng bò maát heát taát caû" .

Söï ngaäm nguøi chua xoùt laø moät söùc maïnh trong nhöõng söùc maïnh coù tính caùch huûy hoaïi nhaát cuûa xaõ hoäi chuùng ta. Ñoù laø côn giaän nguoäi cheåm cheä chieám choã trong con ngöôøi chuùng ta vaø laøm chai cöùng quaû tim chuùng ta. Ngaäm nguøi chua xoùt coù theå trôû thaønh moät caùch soáng, vaän haønh trong töøng lôøi noùi, haønh ñoäng maø chuùng ta quaù quen ñeán khoâng coøn bieát söï hieän dieän cuûa noù.

Laém luùc, toâi töï hoûi laøm sao toâi coù theå soáng maø khoâng ngaäm nguøi chua xoùt. Toâi quaù quen noùi xaáu ngöôøi toâi khoâng thöông, quaù quen giöõ trong kyù öùc nhöõng bieán coá ñaëc bieät khoù khaên, quaù quen nghi ngôø, sôï haõi, quaù quen tìm chuyeän ñeå than phieàn, tìm ngöôøi ñeå giaän döõ ! Quaû tim toâi coøn chöùa nhieàu goùc aån giaáu chua xoùt, maø toâi töï hoûi coù thaät toâi muoán loaïi tröø noù chaêng ! Toâi seõ laøm ñöôïc gì neáu toâi khoâng chua xoùt ? Coù bao nhieâu laàn trong ñôøi toâi coù dòp nuoâi döôõng noù. Tröôùc khi aên ñieåm taâm, toâi ñaõ mang nhieàu nghi ngôø, toâi ñaõ ñeå loøng ghen tò nhuoám leân, ñaõ nghó ñeán traùnh gaëp ngöôøi naøy, ngöôøi noï, ñaõ chuaån bò soáng moät ngaøy thuû theá.

Toâi töï hoûi, coù ai soáng khoâng coù chua xoùt. Chua xoùt laø moät phaûn öùng töï nhieân sau khi chòu nhieàu maát maùt. Ñieàu bi thaûm laø chính söï chua xoùt cuõng aån giaáu trong loøng Giaùo hoäi. Ñoù laø khía caïnh teâ lieät nhaát cuûa coäng ñoàng kytoâ höõu.

Nhöng, Thaùnh Theå cho chuùng ta moät khaû naêng khaùc : khaû naêng choïn loøng bieát ôn thay vì choïn söï chua xoùt. Chòu ñeå tang cho nhöõng maát maùt laø böôùc ñaàu trong tieán trình ñi töø chua xoùt ñeán bieát ôn. Nhöõng gioït nöôùc maét cho söï maát maùt laøm meàm quaû tim chai cöùng vaø cho chuùng ta khaû naêng noùi caùm ôn.

Chöõ Thaùnh Theå, dòch töø tieáng Phaùp, Eucharistie coù nghóa laø haønh vi bieát ôn. Daâng thaùnh leã, soáng ñôøi soáng trong Thaùnh Theå, ñoù laø ñöôïc traøn ñaày loøng bieát ôn. Soáng ñôøi soáng trong Thaùnh Theå, laø soáng xem cuoäc ñôøi nhö moät quaø taëng, maø chuùng ta nhaän vaø noùi leân lôøi caùm ôn vì quaø taëng ñoù.

Nhöng loøng bieát ôn khoâng phaûi laø phaûn öùng töï nhieân trong ñôøi soáng chuùng ta, laïi caøng khoâng töï nhieân hôn khi chuùng ta chòu nhöõng chuoãi maát maùt ! Huyeàn nhieäm lôùn khi chuùng ta cöû haønh thaùnh leã, khi chuùng ta kinh qua ñôøi soáng trong Thaùnh Theå, ñöôïc xaùc nhaän nhö sau : chòu ñeå tang nhöõng maát maùt, daãn chuùng ta ñeán nhaän bieát cuoäc ñôøi nhö moät quaø taëng. Saéc ñeïp vaø giaù trò ñôøi soáng maät thieát lieân heä ñeán söï mong manh vaø söï höõu haïn. Chuùng ta coù theå kieåm chöùng ñieàu naøy moãi ngaøy, khi caàm trong tay moät caønh hoa, khi nhìn caùnh böôùm bay chaäp chôøn trong khoâng gian, hay khi môn trôùn vuoát ve moät em beù. Khía caïnh mong manh vaø aân hueä hieän dieän cuøng moät luùc, vaø noãi vui möøng cuûa chuùng ta dính lieàn vaøo hai ñieåm naøy.

Moãi thaùnh leã ñeàu môû ñaàu baèng lôøi keâu goïi ñeán söï thöông xoùt cuûa Chuùa. Coù theå khoâng coù moät caâu kinh naøo trong lòch söû Kitoâ giaùo ñöôïc thöôøng xuyeân laëp laïi moät caùch soát saéng nhö caâu : "Laïy Chuùa, xin thöông xoùt chuùng con !" Ñaây laø kinh môû ñaàu cho thaùnh leã ôû phöông Taây, vaø cuõng laø kinh môû ñaàu Phuïng vuï trong nhöõng giaùo hoäi phöông Ñoâng. "Laïy Chuùa, xin thöông xoùt chuùng con !" Ñoù laø tieáng keâu cuûa con caùi Chuùa, tieáng keâu cuûa nhöõng ngöôøi con vôùi taám loøng thoáng hoái.

Söï keâu caàu vaøo loøng thöông xoùt chæ coù theå ñöôïc chaáp nhaän, khi, moät caùch naøo ñoù, chuùng ta coù moät phaàn traùch nhieäm cho nhöõng maát maùt naøy. Ñoøi hoûi söï tha thöù, ñoù laø nhaän bieát raèng traùch cöù Thieân Chuùa, traùch cöù theá giôùi, traùch cöù ngöôøi khaùc cho nhöõng maát maùt cuûa mình khoâng laøm chuùng ta trôû thaønh ngöôøi coâng chính. Chæ khi naøo, chuùng ta saün saøng nhaän traùch nhieäm, ngay caû vôùi nhöõng ñau khoå khoâng do chuùng ta gaây ra, lôøi traùch cöù ñöôïc bieán thaønh loøng bieát ôn ñeán vai troø cuûa chính chuùng ta trong veát thöông chung cuûa nhaân loaïi.

Lôøi caàu nguyeän xin Chuùa thöù tha ñeán töø quaû tim bieát raèng nhöõng chia caét naøy khoâng phaûi laø ñònh meänh khaéc khe maø chuùng ta laø naïn nhaân, nhöng töø haäu quaû cay ñaéng do chuùng ta ñaõ noùi "Khoâng" vôùi tình yeâu. Hai toâng ñoà ñi treân ñöôøng Emmaus buoàn baõ vì hoï ñaõ maát Ngöôøi maø hoï ñeå heát loøng hy voïng, nhöng hoï cuõng hieåu raèng chính nhöõng ngöôøi caàm quyeàn cuûa hoï ñaõ gieát cheát Ngöôøi. Hoï cuõng bieát, qua caùch cuûa hoï, noãi buoàn dính ñeán caùi xaáu, moät caùi xaáu maø hoï chæ thaáu hieåu trong chính quaû tim hoï.

Daâng thaùnh leã ñoøi hoûi chuùng ta öùng xöû gaùnh laáy moät phaàn traùch nhieäm veà caùi xaáu chung quanh chuùng ta vaø xaâm chieám chuùng ta. Cho ñeán luùc naøo chuùng ta coøn haøi loøng khi than phieàn veà thôøi ñaïi khuûng khieáp chuùng ta ñang soáng, veà nhöõng hoaøn caûnh khoù khaên trong cuoäc ñôøi, veà ñònh meänh khaét khe chuùng ta phaûi chòu, thì chuùng ta seõ khoâng bao giôø thaønh coâng trong vieäc aên naên, hoái caûi. Loøng hoái haän chæ naûy sinh trong traùi tim aên naên. Khi nhöõng maát maùt cuûa chuùng ta chæ duy nhaát, do keát quaû cuûa tình côø, thì thaéng lôïi chuùng ta coù ñöôïc cuõng ñôn giaûn chæ laø keát quaû cuûa may ruûi ! Ñònh meänh khoâng daãn chuùng ta ñeán aên naên, cuõng nhö may ruûi khoâng daãn ñeán loøng bieát ôn.

Thaät ra, nhöõng maâu thuaãn caù nhaân, vaø ngay caû nhöõng maâu thuaãn khaùc treân bình dieän khu vöïc, ñòa phöông, quoác gia hay toaøn caàu ñeàu laø nhöõng maâu thuaãn cuûa chuùng ta, chæ khi chuùng ta gaùnh ñöôïc traùch nhieäm naøy, ñeå vôùi nhöõng vaán ñeà naøy, luùc ñoù, chuùng ta môùi coù theå ñi xa hôn trong ñôøi soáng : choïn moät ñôøi soáng trong tha thöù, hoøa bình vaø tình thöông.

Xin Chuùa thöông xoùt chuùng con phaûi ñöôïc vöôn leân trong quaû tim aên naên. Traùi ngöôïc vôùi quaû tim chai cöùng, quaû tim aên naên khoâng tìm caùch ñeå loaïi boû lôøi traùch cöù. Noù nhaän bieát, noù ñoùng moät vai trong toäi loãi nhaân loaïi, do ñoù, noù saün saøng nhaän söï thöông xoùt cuûa Thieân Chuùa.

Toâi coøn nhôù moät lôøi suy nieäm nghe ñöôïc ôû ñaøi truyeàn hình AÙi-nhæ-lan, ngöôøi sinh hoaït chöông trình vöøa ñoå nöôùc treân moät moâ ñaát khoâ vaø cöùng vöøa noùi : "Caùc baïn haõy xem, moâ ñaát naøy khoâng theå ngaám nöôùc, khoâng moät haït gioáng naøo coù theå moïc leân ñöôïc". Sau ñoù, oâng laáy tay laøm vôõ ñaát, oâng töôùi nöôùc laïi vaø noùi : "Chæ treân mieáng ñaát ñöôïc vôõ ra, nöôùc môùi thaám vaø haït gioáng môùi moïc ñöôïc, ñeå roài caây seõ cho hoa traùi".

Sau khi xem chöông trình treân, toâi hieåu vì sao daâng thaùnh leã caàn coù quaû tim aên naên thoáng hoái, moät quaû tim ñöôïc vôõ ra, ñeå coù theå nhaän nöôùc laø aân suûng cuûa Thieân Chuùa.

Nhöng, baèng caùch naøo, baét ñaàu cho ñöôïc böôùc khôûi ñaàu : daâng leân haønh vi bieát ôn vôùi moät quaû tim tan vôõ ? Söï nhaän bieát chuùng ta laø ngöôøi phaïm toäi, vaø söï kieän bieát ñöôïc chuùng ta gaùnh moät phaàn traùch nhieäm veà caùi xaáu cuûa nhaân loaïi, coù laøm chuùng ta teâ lieät ö ? Söï thuù nhaän loãi laàm coù laøm chuùng ta quaù yeáu ôùt chaêng ? Coù ! Ñuùng vaäy ! Nhöng, chuùng ta khoâng theå coù yù thöùc veà toäi cuûa chuùng ta maø chuùng ta khoâng hieåu moät chuùt naøo veà aân suûng. Khoâng moät maát maùt naøo maø khoâng ñaùng tieác, nhöng qua ñoù, chuùng ta coù linh caûm raèng chuùng ta seõ tìm ñöôïc moät ñôøi soáng môùi.

Khi caùc toâng ñoà, treân ñöôøng Emmaus, keå veà maát maùt lôùn lao cuûa hoï, hoï cuõng noùi ñeán chöùng côù kyø laï cuûa nhöõng ngöôøi ñaøn baø thaáy ngoâi moä troáng vaø thaáy thieân thaàn. Nhöng hoï coøn hoaøi nghi vaø khoâng chaéc vaøo nhöõng lôøi ñaõ nghe. Coù thaät laø ngöôøi ñaõ bò ñoùng ñinh chæ caùch ñaây vaøi ngaøy ? Coù thaät laø moïi söï ñaõ xong ? Caùi xaáu ñaõ chieán thaéng ? Nhöng, nghó nhö theá naøo ñaây veà caâu chuyeän cuûa caùc baø cho raèng Ngöôøi coøn soáng ? Ai coù theå cho raèng ñoù laø chuyeän nghieâm tuùc ? Nhöng, hoï cuõng töï noùi : "Moät vaøi ngöôøi baïn ñoàng haønh cuûa chuùng ta ñaõ ñeán xem ngoâi moä, vaø nhöõng gì hoï tìm thaáy phuø hôïp vôùi nhöõng gì caùc baø noùi, nhöng Ngöôøi thì hoï khoâng thaáy".

Chung chung, chuùng ta ñeán gaàn Thaùnh Theå cuõng moät caùch nhö vaäy : vôùi moät söï troän laãn laï kyø giöõa thaát voïng vaø hy voïng. Moät phaàn trong chuùng ta, sau khi nhìn laïi chính cuoäc ñôøi cuûa mình vaø cuûa ngöôøi khaùc, ñaõ keâu leân : "Chuùng ta haõy queân moïi chuyeän. Theá laø heát. Chaéc chaén laø nhö vaäy ! Chuùng toâi ñaõ töôûng töôïng moät theá giôùi toát hôn, chuùng toâi tin seõ xaây ñöôïc moät coäng ñoàng soáng trong yeâu thöông, chuùng toâi ñaõ mô coù moät luùc naøo ñoù, moïi ngöôøi soáng hoøa nhòp vôùi nhau. Nhöng, söï thaät ñaõ vôõ ra. Baây giôø, chuùng toâi bieát raèng, caùc chuyeän ñoù chæ tuyeàn laø saûn phaåm cuûa trí töôûng töôïng. Tính tình baát bieán cuûa chuùng toâi, caùc thoùi quen xaáu laâu ngaøy, loøng ghen töông vaø söï chua xoùt, nhöõng giaây phuùt noåi giaän vaø baùo thuø, söï thoâ baïo khoâng kieåm soaùt ñöôïc, taát caû nhöõng daáu hieäu hung döõ con ngöôøi naøy, nhöõng toäi aùc, tra taán, chieán tranh, boùc loät, taát caû nhöõng ñieàu ñoù, chaéc chaén laøm cho chuùng ta bieát söï thaät cay ñaéùng vaø hy voïng cuûa tuoåi treû ñaõ bò ñoùng ñinh".

Tuy vaäy, coøn nhieàu chöùng côù khaùc toàn taïi. Nhöõng chöùng côù cuûa vaøi ngöôøi nhìn cuoäc ñôøi moät caùch khaùc, nhö chöùng côù cuûa loøng tha thöù, cuûa söï chöõa laønh, cuûa loøng toát, cuûa chaân, thieän, myõ. Vaø, chæ khi naøo chuùng ta chaêm chæ nghe tieáng noùi cuûa quaû tim, chuùng ta seõ thaáy, beân kia bôø hoaøi nghi vaø phuû nhaän luaân lyù, laø ñoàng nhaát vaø hieäp thoâng, duø cho chuùng ta coù nhieàu lyù do ñeå loaïi boû vieäc ñi tìm naøy, xem noù nhö kyû nieäm tình caûm cuûa tuoåi aáu thô.

"Laïy Chuùa, xin thöông xoùt con ! Laïy Chuùa, xin thöông xoùt con ! Laïy Chuùa, xin thöông xoùt con !" Ñoù laø lôøi caàu nguyeän khoâng ngöøng hieän leân töø taän thaâm saâu con ngöôøi cuûa chuùng ta vaø haï taát caû thaønh trì voâ luaân xuoáng. Ñuùng, chuùng ta laø nhöõng ngöôøi toäi loãi, nhöõng ngöôøi toäi loãi khoâng moät chuùt hy voïng : taát caû ñaõ maát. Giaác mô vaø hy voïng maø chuùng ta haèng aáp uû ñaõ ra ñi, chuùng ta chaúng coøn giöõ laïi moät chuùt gì !

Nhöng coøn moät gioïng noùi ñöôïc nghe : "AÂn suûng cuûa Ta ñuû cho con !" vaø chuùng ta khoùc vì tính voâ luaân cuûa quaû tim chuùng ta ñöôïc chöõa laønh ; chuùng ta daùm tin raèng, thaät söï, giöõa nhöõng maát maùt, chuùng ta khaùm phaù moät moùn quaø maø qua ñoù, chuùng ta coù theå taï ôn. Nhöng, ñeå khaùm phaù ñieàu naøy, chuùng ta caàn moät ngöôøi baïn ñoàng haønh ñaëc bieät !

<noäi dung>

"Ñoù laø lôøi Chuùa"

Hai ngöôøi löõ haønh vöøa ñi veà nhaø vöøa khoùc cho nhöõng maát maùt cuûa mình, Chuùa Gieâsu ñeán vaø ñi chung vôùi hoï, nhöng caëp maét cuûa hoï khoâng theå nhaän bieát Ngöôøi. Boãng choác, khoâng coøn laø hai, maø ba ngöôøi cuøng ñi vôùi nhau : moïi söï boãng trôû thaønh khaùc haún.

Hai ngöôøi baïn khoâng coøn cuùi ñaàu xuoáng, nhöng hoï vöøa ñi, vöøa nhìn thaúng vaøo maét ngöôøi khaùch laï môùi vaøo nhoùm. Ngöôøi khaùch hoûi ho ï: "Caùc oâng vöøa ñi, vaø trao ñoåi vôùi nhau chuyeän gì vaäy ?" Hoï ngaïc nhieân vaø moät chuùt khoù chòu : "Anh laø ngöôøi duy nhaát khoâng bieát nhöõng gì vöøa môùi xaûy ra !"

Hoï baét ñaàu keå caâu chuyeän daøi doøng : caâu chuyeän maát maùt, caâu chuyeän huyeàn bí xung quanh ngoâi moä troáng. Toái thieåu, coù moät ngöôøi ñeå nghe, moät ngöôøi saün saøng laéng nghe noãi buoàn cuûa hoï, veà söï maát aûo töôûng cuûa hoï, veà moät söï hoang mang hoaøn toaøn. Khoâng coøn moät caùi gì coøn coù nghóa. Nhöng, toát hôn vaãn laø keå laïi caâu chuyeän cho moät ngöôøi laï nghe, thay vì cöù laäp ñi laäp laïi cho nhau nghe caâu chuyeän moïi ngöôøi ñaõ bieát.

Boãng nhieân, coù moät caùi gì xaûy ra ! Tình huoáng chao ñaûo. Ngöôøi laï baét ñaàu noùi, vaø lôøi cuûa ngöôøi ñoøi hoûi moät söï chuù taâm ñaëc bieät. Ngöôøi khaùch ñaõ nghe hoï keå chuyeän, ñeán löôït ngöôøi khaùch keå chuyeän cho hoï nghe. Ngöôøi noùi roõ raøng khoâng coù haäu yù. Ngöôøi noùi nhöõng chuyeän maø hoï ñaõ bieát : töø quaù khöù xa xöa haøng theá kyû, khi hoï coøn chöa sinh ra, lòch söû oâng Moâiseâ ñöa daân ngöôøi ñeán töï do, caâu chuyeän toå tieân hoï gaëp thöû thaùch, thöû thaùch laø khoâng bao giôø ñöôïc boû caùi töï do hoï ñaõ khoù nhoïc ñeå coù. Nhöõng caâu chuyeän keå naøy quaù quen thuoäc, nhöng laàn naøy, hoï nghe nhö nghe laàn ñaàu.

Ñieàu khaùc bieät laø ngöôøi keå chuyeän ! Moät ngöôøi khaùch laï ñeán töø khoâng ñaâu, nhöng, coù veû nhö gaàn vôùi hoï hôn baát cöù moät ai tröôùc ñaõ gaàn hoï ñeå keå cho hoï nghe nhöõng chuyeän naøy. Maát maùt, ñau khoå, toäi loãi, sôï haõi, hy voïng vaø raát nhieàu caâu hoûi khoâng coù caâu traû lôøi chen chuùc trong tinh thaàn dao ñoäng cuûa hoï, taát caû nhöõng ñieàu naøy, ngöôøi khaùch laï ñaõ neâu leân, vaø xeáp ñaët laïi trong boái caûnh lòch söû lôùn hôn laø lòch söû cuûa ñôøi hoï.

Ngöôøi tröôùc kia hoï xem nhö mô hoà, hoãn loaïn, thì baây giôø baét ñaàu môû cho hoï moät chaân trôøi môùi ; ngöôøi tröôùc kia hoï xem nhö bò aùp böùc, baây giôø laø ngöôøi ñi giaûi phoùng ; ngöôøi tröôùc kia hoï xem nhö tuyeät voïng buoàn baû, baây giôø trôû thaønh ngöôøi mang nieàm vui ! Theo caùch ngöôøi khaùch laï noùi cho hoï nghe, hoï baét ñaàu nhaän ra raèng cuoäc ñôøi khieâm toán cuûa hoï khoâng khieâm toán nhö hoï nghó, nhöng noù döï vaøo moät phaàn trong huyeàn nhieäm lôùn lao, khoâng nhöõng traûi daøi qua nhieàu theá kyû, maø traûi daøi ñeán vónh cöûu.

Ngöôøi khaùch laï khoâng noùi raèng hoï khoâng coù lyù do ñeå buoàn, nhöng cho hoï bieát noãi buoàn cuûa hoï döï phaàn trong noãi buoàn coøn lôùn gaáp boäi, maø trong ñoù ñaõ aån giaáu nieàm vui. Ngöôøi khaùch laï khoâng noùi cho hoï nghe raèng caùi cheát maø hoï khoùc laø khoâng ñuùng, nhöng ñoù laø caùi cheát ñeå cho moät ñôøi soáng môùi, moät ñôøi soáng thaät. Ngöôøi khaùch laï khoâng noùi cho hoï bieát raèng hoï maát moät ngöôøi baïn, nhöng cho hoï bieát raèng söï maát maùt naøy seõ naûy sinh cho hoï moät quan heä môùi, quan heä ñi ra ngoaøi bieân giôùi cuûa tình baïn coù töø tröôùc ñeán nay. Ngöôøi khaùch laï khoâng phuû nhaän nhöõng gì mình noùi. Ngöôïc laïi, oâng xaùc nhaän taát caû nhöõng ñieàu ñoù laø moät phaàn nguyeân thuûy cuûa moät bieán coá lôùn lao maø hoï giöõ moät vai troø ñaëc bieät.

Maëc duø vaäy, cuoäc ñoái thoaïi khoâng coù gì laøm cho hoï vöõng taâm. Ngöôøi khaùch laï noùi vôùi moät gioïng maïnh, thaúng thaén vaø laïnh luøng. OÂng khoâng cho hoï nhöõng lôøi an uûi eâm aùi. Hình nhö oâng muoán goùi gheùm laïi nhöõng lôøi than phieàn cuûa hoï, vaø khoâng muoán nghe tôùi. Noùi cho cuøng, ngöôøi ta chæ thích than phieàn hôn laø ñoái dieän vôùi thöïc teá. Nhöng ngöôøi laï khoâng sôï khi taán coâng ñeán heä thoáng phoøng thuû cuûa hoï, oâng ñaåy hoï ñeán moät trình ñoä vöôït ra ngoaøi taâm trí heïp hoøi cuûa hoï.

OÂng noùi vôùi hoï : "Tinh thaàn khoâng thoâng hieåu, quaû tim chaäm tin". Nhöõng chöõ naøy ñi thaúng tröïc tieáp vaøo tim hoï. Noùi chuùng ta khoâng thoâng hieåu laø laøm chuùng ta khoâng vui vaø ñeå chuùng ta ôû vò trí phoøng thuû. Nhöng cuøng moät luùc, ñieàu ñoù laïi laøm vôõ tung maët naï sôï haõi vaø phieàn toaùi, daãn chuùng ta ñeán moät söï hieåu bieát môùi veà ñòa vò con ngöôøi. Ñoù laø tieáng chuoâng caûnh thöùc, daây bòt maét ñöôïc gôõ ra, heä thoáng phoøng thuû loûng leûo bò haï xuoáng.

Tinh thaàn khoâng thoâng hieåu, baïn khoâng thaáy sao, baïn khoâng nghe sao, baïn khoâng bieát sao ? Baïn thaùn phuïc moät buïi caây nhoû maø khoâng thaáy raèng baïn ñang ñöùng treân moät ngoïn nuùi cao cho pheùp baïn coù moät caùi nhìn bao quaùt theá giôùi döôùi chaân baïn. Baïn vaáp phaûi chöôùng ngaïi, maø khoâng thaáy raèng chöôùng ngaïi ñöôïc duøng ñeå chæ cho baïn ñöôøng ngay baïn ñi. Baïn than phieàn nhöõng maát maùt, maø baïn khoâng thaáy nhöõng maát maùt naøy cho pheùp baïn ñoùn nhaän moät moùn quaø, ñoù laø cuoäc ñôøi.

Leõ ra, ngöôøi khaùch laï xem hoï nhö nhöõng "ngöôøi doát" caàn vaïch cho hoï thaáy. Thöû thaùch ôû ñaây laø gì ? Laø ñöùc tin. Hoï tin raèng kinh nghieäm cuûa hoï laø kinh nghieäm cuûa moät maát maùt khoâng haøn gaén ñöôïc. Hoï khoâng tin raèng coù moät chuyeän khaùc phaûi laøm, thay vì ñi veà nhaø vaø soáng laïi nhö xöa.

"Tinh thaàn khoâng thoâng hieåu … quaû tim chaäm ñeå tin". Chaäm ñeå tin ; chaäm ñeå coù söï tin töôûng vaøo moät heä thoáng lôùn hôn ; chaäm ñeå boû ñaøng sau löng nhöõng than phieàn ; chaäm ñeå khaùm phaù coù nhöõng khaû naêng môùi khaùc ; chaäm ñeå queân nhöõng ñau khoå nhaát thôøi, chaäm ñeå ñaët ñau khoå vaøo moät tieán trình toång quaùt chöõa laønh.

Söï trì treä naøy khoâng phaûi laø khoâng coù haïi, vì noù coù theå giam haûm chuùng ta trong nhöõng lôøi coâng kích vaø laøm chuùng ta sa laày trong trí oùc heïp hoøi. Söï trì treä coù theå ngaên chuùng ta khaùm phaù theá giôùi chuùng ta ñang soáng. Cuõng coù theå chuùng ta ñi suoát cuoäc ñôøi maø khoâng bieát mình laø ai, vaø khoâng bieát mình seõ trôû thaønh nhö theá naøo.

Ñôøi soáng quaù ngaén nguûi. Vôùi moät soá voán ít oi, chuùng ta khoâng theå naøo ngoài chôø nhöõng ñieàu chuùng ta nghe thaáy, nhöõng ñieàu chuùng ta thöû nghieäm, nhöõng ñieàu naøy laïi coù theå tieát loä ra cho chuùng ta thaáy ñöôïc toaøn boä söï hieän höõu cuûa chuùng ta. Maét chuùng ta quaù caän thò, tai quaù ñieác ñaëc ñeå coù theå nghe vaø thaáy. Phaûi coù moät ngöôøi giuùp chuùng ta môû maét, môû tai, khaùm phaù caùi gì aån giaáu ñaøng sau khoâng cho chuùng ta nhaän thöùc ñöôïc. Phaûi coù moät ngöôøi nhoùm löûa trong quaû tim chuùng ta !

Chuùa Gieâsu ñeán vôùi chuùng ta khi chuùng ta buoàn baõ ñi treân ñöôøng, Ngöôøi giaûng cho chuùng ta nghe Kinh Thaùnh. Nhöng, chuùng ta khoâng bieát Chuùa Gieâsu ñang thaùp tuøng chuùng ta. Chuùng ta nghó raèng Chuùa Gieâsu laø ngöôøi khaùch laï, khoâng bieát nhöõng gì ñang xaûy ra cho ñôøi chuùng ta. Nhöng duø vaäy, chuùng ta bieát coù moät caùi gì, chuùng ta ñaùnh hôi coù moät caùi gì, chuùng ta linh caûm coù moät caùi gì ñaõ laøm quaû tim chuùng ta röïc löûa. Ngay giaây phuùt Ngöôøi ôû vôùi chuùng ta, chuùng ta khoâng nhaän thöùc ñöôïc caùi gì ñang xaûy ra. Chuùng ta khoâng theå noùi ñieàu ñoù vôùi nhau. Chæ maõi veà sau, ñuùng, chæ maõi veà sau, khi moïi söï ñaõ hoaøn taát, chuùng ta môùi coù theå noùi : "Coù thaät quaû tim chuùng toâi boác chaùy, khi Ngöôøi noùi vôùi chuùng toâi treân ñöôøng ñi, vaø keå cho chuùng toâi nghe Kinh Thaùnh khoâng ?" Chuùng ta caàn ñi lui laïi ñeå thaáy roõ hôn thì chuùng ta môùi ñi ñeán caûm nghieäm vôùi suy nghó naøy ñöôïc.

Trong suoát thaùnh leã, vôùi söï hieän dieän maàu nhieäm cuûa Phuïng vuï Lôøi Chuùa muoán chuùng ta hieäp thoâng, vaø chính söï hieän dieän maàu nhieäm naøy ñaõ thöôøng xuyeân hieän ra khi chuùng ta soáng ñôøi soáng Thaùnh Theå. Nhöõng baøi ñoïc Cöïu öôùc vaø Taân öôùc, vaø caùc baøi giaûng laø ñeå giuùp chuùng ta khaùm phaù söï hieän dieän cuûa Chuùa Gieâsu khi Ngöôøi ôû trong noãi buoàn cuûa chuùng ta. Moãi ngaøy, Phuïng vuï coù moät baøi ñoïc khaùc nhau, moät caâu giaûi thích, hay moät lôøi huaán duï khaùc nhau. Chuùng ta khoâng theå soáng maø khoâng coù nhöõng lôøi ñeán töø Thieân Chuùa, nhöõng lôøi mang chuùng ta ra khoûi noãi buoàn phieàn, vaø naâng chuùng ta leân nôi maø chuùng ta coù theå khaùm phaù nhöõng gì chuùng ta soáng thaät söï.

Ngay khi nhöõng lôøi naøy ñöôïc ñoïc, hay ñöôïc tuyeân xöng vôùi muïc ñích thoâng tin, giaùo duïc hay khôûi höùng, muïc ñích ñaàu tieân cuûa noù laø cho pheùp Chuùa Gieâsu hieän dieän tröôùc maët chuùng ta. Qua quaù trình ñöôøng ñi cuûa chuùng ta, Chuùa Gieâsu giaûi thích cho chuùng ta nhöõng ñoaïn noùi veà Ngöôøi. Duø chuùng ta ñoïc Thaùnh Vònh, ñoïc saùch Xuaát Haønh, saùch Tieân tri hay Phuùc AÂm, taát caû chæ duøng ñeå laøm quaû tim ta boác chaùy. Söï hieän dieän cuûa bí tích Thaùnh Theå, tröôùc heát laø söï hieän dieän cuûa Lôøi. Khoâng coù söï hieän dieän cuûa lôøi, chuùng ta khoâng theå naøo nhaän bieát söï hieän dieän cuûa Chuùa Gieâsu qua vieäc beû baùnh.

Chuùng ta soáng trong moät theá giôùi maø lôøi leõ traøn ngaäp. Lôøi leõ choân soáng chuùng ta. Qua quaûng caùo, qua bích chöông, qua daáu hieäu löu thoâng, qua giaáy coå ñoäng, qua saùch vôû, qua maøn aûnh voâ tuyeán, qua ñeøn quaûng caùo thöông maïi, chöõ nghóa nhaáp nhaùnh, cöû ñoäng, to daàn, saùng hôn hay nhoøa hôn. Noù xuaát hieän döôùi nhieàu hình thöùc, nhieàu maøu saéc, roát cuoäc chæ laø nhöõng chöõ vôùi nhöõng chöõ, chöõ caøng nhieàu thì noù caøng khoâng coù giaù trò. Höõu ích ñaàu tieân cuûa noù duøng ñeå thoâng baùo. Chuùng ta caàn chöõ ñeå bieát phaûi laøm gì, laøm nhö theá naøo, ñi ñaâu vaø baèng caùch naøo ñi ñeán ñoù.

Ñieàu khoâng ngaïc nhieân laø, tröôùc heát, chuùng ta nghe Phuùc AÂm nhö nghe tin töùc. Lôøi Phuùc AÂm keå cho chuùng ta, daïy cho chuùng ta, huaán duï cho chuùng ta. Ña soá chuùng ta, vì ñaõ töøng nghe nhöõng lôøi naøy, raát hieám khi noù laøm chuùng ta rung ñoäng taän saâu xa. Thöôøng thöôøng, chuùng ta khoâng chuù yù ñeán, bôûi vì noù quaù quen thuoäc. Chuùng ta khoâng chôø noù laøm chuùng ta ngaïc nhieân hay caûm ñoäng. Chuùng ta nghe nhö "nghe chuyeän ñôøi xöa keå lui keå tôùi", duø ñöôïc ñoïc trong moät quyeån saùch hay ñöôïc nghe giaûng treân toøa giaûng.

Keát quaû bi thaûm laø Lôøi maát tính caùch Bí tích. Lôøi cuûa Chuùa coù tính caùch bí tích, coù nghóa laø linh thieâng, Lôøi laøm coù maët nhöõng gì Lôøi muoán dieãn taû. Khi Chuùa Gieâsu noùi vôùi hai ngöôøi löõ haønh buoàn baõ treân ñöôøng ñi, Ngöôøi giaûi thích Kinh Thaùnh noùi veà Ngöôøi cho hoï nghe, quaû tim cuûa hoï baét ñaàu boác chaùy, hoï chöùng nghieäm ñöôïc sö hieän dieän cuûa Ngöôøi. Noùi cho hoï nghe veà mình, Ngöôøi toû cho hoï thaáy söï hieän dieän cuûa mình. Nhöõng Lôøi cuûa Ngöôøi taùc ñoäng coøn nhieàu hôn laø laøm cho hoï nghó veà Ngöôøi, daïy cho hoï veà Ngöôøi hay khôûi höùng cho hoï qua nhöõng kyû nieäm veà Ngöôøi.

Vôùi nhöõng Lôøi veà Ngöôøi, Ngöôøi thaät söï hieän dieän giöõa hoï. Ñoù laø nhöõng gì chuùng ta muoán noùi veà tính caùch bí tích cuûa Lôøi. Lôøi laøm sinh ñoäng nhöõng gì muoán dieãn taû. Lôøi cuûa Chuùa luoân luoân coù tính caùch bí tích. Trong saùch Saùng Theá, Chuùa saùng taïo vuõ truï, theo tieáng Heâbrô, ñoäng töø saùng taïo vöøa coù nghóa noùi vaø saùng taïo. Theo töøng chöõ, baûn vaên ñöôïc dòch : "Chuùa phaùn aùnh saùng, laäp töùc coù aùnh saùng" Vôùi Thieân Chuùa, noùi laø saùng taïo. Khi chuùng ta noùi Lôøi Chuùa thieâng lieâng, chuùng ta muoán noùi Lôøi Chuùa traøn ngaäp söï hieän dieän cuûa Ngöôøi. Treân ñöôøng Emmaus, Chuùa Gieâsu coù maët qua Lôøi cuûa Ngöôøi vaø söï coù maët naøy bieán buoàn phieàn thaønh vui töôi, bieán tang toùc thaønh haân hoan.

Ñoù laø nhöõng gì xaûy ra khi daâng thaùnh leã. Lôøi Chuùa ñöôïc ñoïc vaø ñöôïc tuyeân xöng daãn chuùng ta ñeán söï hieän dieän thaàn thaùnh vaø caûi bieán taâm trí chuùng ta. Chuùng ta thöôøng xem Lôøi Chuùa nhö nhöõng huaán duï duøng ñeå thay ñoåi ñôøi chuùng ta. Nhöng söùc maïnh ñaàu tieân cuûa nhöõng Lôøi naøy khoâng phaûi trong caùch chuùng ta ñem ra thöïc haønh sau khi ñöôïc nghe, maø trong khaû naêng thieâng lieâng bieán ñoåi ñeå chuùng ta coù theå thöïc hieän khi nghe Lôøi Chuùa.

Phuùc aâm ñaày traøn nhöõng ví duï cho thaáy söï hieän dieän cuûa Thieân Chuùa qua Lôøi. Rieâng toâi, toâi luoân luoân xuùc ñoäng bôûi caâu chuyeän keå Chuùa Gieâsu luùc ôû hoäi ñöôøng Nadareùt. ÔÛ ñoù, Ngöôøi ñoïc lôøi tieân tri I-sa-ia :

Sau khi ñoïc nhöõng lôøi treân, Chuùa Gieâsu noùi : "Hoâm nay ñaõ öùng nghieäm lôøi Kinh Thaùnh quyù vò vöøa nghe". Thoaét moät caùi, nhöõng ngöôøi ngheøo, nhöõng ngöôøi bò giam caàm, nhöõng ngöôøi muø, nhöõng ngöôøi bò aùp böùc khoâng phaûi laø nhöõng ngöôøi xa xoâi ôû ngoaøi hoäi ñöôøng chôø ngaøy ñöôïc phoùng thích, maø nhöõng ngöôøi ngheøo, ngöôøi bò giam caàm, ngöôøi bò muø, ngöôøi bò aùp böùc laø nhöõng ngöôøi ñaøn oâng, ñaøn baø ñang ngoài nghe Ngöôøi. Vaø, chính trong laéng nghe, Chuùa hieän dieän vaø chöõa laønh.

Lôøi Chuùa khoâng phaûi ñeå aùp duïng sau naøy trong ñôøi soáng haøng ngaøy ; ñoù laø Lôøi chöõa laønh, bôûi vaø trong söï laéng nghe, baây giôø, vaø taïi ñaây.

Coù moät vaøi caâu hoûi ñöôïc ñaët ra : "Baèng caùch naøo Chuùa ñeán vôùi toâi khi toâi laéng nghe Lôøi Ngöôøi ? Baèng caùch naøo toâi coù theå khaùm phaù baøn tay dòu hieàn cuûa Chuùa chaïm ñeán toâi qua Lôøi cuûa Ngöôøi ? Baèng caùch naøo noãi buoàn phieàn, tang toùc cuûa toâi ñöôïc bieán ñoåi trong choác laùt ? Toâi coù theå naøo caûm ñöôïc löûa meán Chuùa thanh taåy quaû tim toâi vaø cho toâi moät ñôøi soáng môùi ? Nhöõng caâu hoûi naøy daãn toâi ñeán nôi linh thieâng cuûa Lôøi, vaø cuûa söï hieän dieän thaät söï cuûa Chuùa.

Tröôùc heát, ñieàu naøy coù theå môùi vôùi ai quen soáng trong moät xaõ hoäi maø giaù trò chính cuûa Lôøi naèm trong tính öùng duïng cuûa noù. Nhöng, ña soá chuùng ta ñaõ bieát, chung chung moät caùch voâ thöùc, khaû naêng chöõa laønh vaø huûy hoaïi cuûa Lôøi. Khi moät ngöôøi noùi vôùi toâi : "Toâi yeâu baïn" hay : "Toâi gheùt baïn", toâi khoâng nhaän lôøi naøy nhö nhaän moät tin töùc. Nhöõng lôøi naøy taïo trong toâi moät loaïi tình caûm. Maùu toâi daâng leân, tim toâi ñaäp maïnh hôn, hôi thôû toâi nhanh hôn. Noù laøm cho toâi caûm thaáy vaø nghó khaùc hôn. Noù naâng toâi leân moät chieàu kích khaùc vaø cho toâi moät söï hieåu bieát saâu hôn veà toâi. Nhöõng lôøi naøy coù khaû naêng chöõa laønh cuõng nhö coù khaû naêng phaù huûy.

Khi Chuùa Gieâsu ñeán vôùi chuùng ta treân ñöôøng ñôøi vaø giaûng cho chuùng ta Kinh Thaùnh, chuùng ta phaûi laéng nghe vôùi taát caû con ngöôøi chuùng ta, phaûi tin töôûng nhöõng Lôøi naøy ñöôïc taïo ra cho chuùng ta vaø cuõng duøng ñeå chöõa laønh chuùng ta. Chuùa muoán hieän dieän giöõa chuùng ta vaø bieán ñoåi taän goác quaû tim haõi sôï cuûa chuùng ta.

Phaåm chaát bí tích cuûa Lôøi khoâng nhöõng laøm Chuùa hieän dieän moät caùch thaân maät vaø rieâng tö, nhöng qua söï hieän dieän naøy, Chuùa ñaët chuùng ta trong Lòch söû Cöùu ñoä cuûa Ngöôøi. Thieân Chuùa hieän dieän trong ta khoâng phaûi duy nhaát laø Chuùa cuûa chuùng ta, maø Chuùa cuûa Abraham, cuûa Sara, cuûa Isaac, cuûa Reâbeâca, cuûa Giacoáp, cuûa Leâa, cuûa Isaia, cuûa Jeâreâmia, cuûa Ñavít, cuûa Saloâmoân, cuûa Pheâroâ, Phaoloâ, cuûa meï Teâreâsa, ... Thieân Chuùa maø tình yeâu oâm chaët nhaân loaïi ñöôïc toû ra bôûi Chuùa Gieâsu, baïn ñoàng haønh cuûa chuùng ta.

Lôøi Chuùa qua thaùnh leã laøm chuùng ta ñöôïc tham döï vaøo Lòch söû Cöùu ñoä. Nhöõng caâu chuyeän nhoû beù haøng ngaøy cuûa chuùng ta ñöôïc naâng leân cuøng vôùi lòch söû lôùn lao cuûa Chuùa vaø noù coù moät choã thaät söï cuûa noù. Lôøi Chuùa naâng chuùng ta leân vaø cho pheùp chuùng ta thaáy raèng ñôøi soáng bình thöôøng haøng ngaøy cuûa chuùng ta thaät söï laø moät ñôøi soáng thieâng lieâng, coù moät vai troø caàn thieát trong tieán trình ñi ñeán thöïc hieän Lôøi Höùa cuûa Thieân Chuùa. Lôøi Chuùa ñöôïc ñoïc vaø tuyeân xöng trong thaùnh leã cho pheùp chuùng ta noùi nhö Ñöùc Meï : "Ngöôøi ñaõ ngoù ñeán phaän heøn cuûa toâi tôù. Vaø, töø nay, muoân ñôøi seõ ngôïi khen toâi laø ngöôøi coù phöôùc, vì Ñaáng Toái Cao ñaõ laøm moïi söï treân toâi … ñeå nhôù ñeán loøng toát Ngöôøi ñoái vôùi Abraham vaø con chaùu muoân ñôøi".

Luùc chuùng ta daâng thaùnh leã, chuùng ta khaùm phaù ra chuùng ta ñöôïc môøi goïi ñeå soáng ñôøi soáng Thaùnh Theå, moät ñôøi soáng maø chuùng ta thöôøng xuyeân yù thöùc vai troø cuûa chuùng ta trong lòch söû thaùnh : Ôn cöùu roãi cuûa Thieân Chuùa qua caùc theá heä. Moät trong nhöõng caùm doã lôùn lao cuûa ñôøi soáng chuùng ta laø choái boû vai troø daân ñöôïc choïn ñeå buoâng mình theo caïm baåy ñôøi soáng haøng ngaøy. Khoâng coù Lôøi Chuùa naâng chuùng ta leân haøng daân ñöôïc Chuùa choïn, chuùng ta chæ laø hay trôû thaønh nhöõng con ngöôøi bò giam haûm trong hoá buøn traùch cöù toaùt ra töø ñôøi soáng vaät loän moãi ngaøy ñeå soáng coøn. Khoâng coù nhöõng Lôøi ñoát chaùy taâm can, chuùng ta khoâng laøm caùch naøo khaùc hôn laø ñi veà nhaø, buoâng maëc cho buoàn raàu : chaúng coù gì môùi döôùi aùnh maët trôøi. Khoâng coù Lôøi, chuùng ta chæ laø nhöõng con ngöôøi nhoû nhen baèng loøng vôùi nhöõng coâng vieäc laët vaët haøng ngaøy, soáng ñôøi soáng haïn heïp, vaø cheát daàn cheát moøn töø töø. Khoâng coù Lôøi, chuùng ta coù theå laøm anh huøng moät ngaøy treân baùo ñòa phöông hay ngay caû treân baùo toaøn quoác, nhöng khoâng coù moät theá heä naøo goïi ta laø ngöôøi coù phöôùc ! Khoâng coù Lôøi, noãi ñau vaø noãi phieàn coâ laäp laøm taét Thaàn Khí chieáu ñeán chuùng ta vaø laøm chuùng ta trôû thaønh naïn nhaân cuûa söï cay ñaéùng vaø chua xoùt.

Chuùng ta caàn Lôøi noùi vaø giaûng cuûa Ngöôøi, bôûi Ngöôøi ñaõ theo chuùng ta treân ñöôøng ñi vaø toû cho chuùng ta bieát söï hieän dieän cuûa Ngöôøi, söï hieän dieän maø chuùng ta khaùm phaù tröôùc heát trong quaû tim ñoát chaùy cuûa chuùng ta. Chính söï hieän dieän naøy khuyeán khích chuùng ta, laøm meàm quaû tim chai cöùng, bieán noù thaønh quaû tim bieát ôn. Söï bieát ôn naøy cho pheùp chuùng ta môøi Ngöôøi ñaõ ñoát chaùy quaû tim ñeán chia seû ñôøi soáng thaân maät trong gia ñình chuùng ta.

<noäi dung>

TIEÁP ÑOÙN NGÖÔØI KHAÙCH LAÏ

"Toâi tin"

Cöù theo caùch hoï nghe Ngöôøi khaùch laï noùi, hai ngöôøi löõ haønh buoàn baõ caûm thaáy coù moät caùi gì ñang thay ñoåi trong hoï. Khoâng nhöõng hoï caûm thaáy taän thaâm saâu con ngöôøi hoï moät nieàm hy voïng môùi, moät nguoàn vui môùi, maø caùch haønh ñoäng cuûa hoï baây giôø cuõng ít do döï hôn. Ngöôøi khaùch laï cho hoï moät höôùng ñi môùi. "Veà nhaø" khoâng coøn coù nghóa veà moät nôi maø hoï coøn coù theå ñi tieáp. "Veà nhaø" khoâng coøn nghóa duy nhaát laø choã truù nguï caàn thieát, nôi maø hoï coù theå ôû laïi khi khoâng coøn gì khaùc ñeå laøm. Ngöôøi khaùch laï mang ñeán cho chuyeán ñi cuûa hoï moät yù nghóa môùi. Ngoâi nhaø troáng trôû thaønh nôi tieáp ñoùn noàng aám, nôi tieáp ñoùn khaùch, nôi hoï coù theå tieáp tuïc noùi caâu chuyeän ñaõ baét ñaàu moät caùch baát ngôø.

Khi chuùng ta chæ nghó ñeán nhöõng maát maùt rieâng cuûa chuùng ta, thì moâi tröôøng chung quanh chæ laøm chuùng ta nghó ñeán noù. Caây coái, vaïn vaät phaûn aûnh chuyeän buoàn cuûa chuùng ta. Khi coâ baïn thaân nhaát cuûa ta cheát, taát caû thieân nhieân nhaéc cho ta nhôù kyû nieäm veà naøng. Gioù thì thaàm teân naøng, caønh caây oaèn döôùi laù khoùc naøng, hoa thöôïc döôïc, hoa hoàng bao phuû thaân xaùc naøng. Nhöng khi chuùng ta tieáp tuïc ñoàng haønh vôùi Ngöôøi môû quaû tim chuùng ta ñeán moät söï thaät maàu nhieäm raèng söï maát maùt ngöôøi baïn gaùi khoâng phaûi laø söï maát maùt chính mình maø laø moät böôùc khôûi ñaàu, khoâng phaûi do khaéc nghieät cuûa soá meänh, maø ñoù laø con ñöôøng caàn thieát ñeå tieán ñeán töï do, khoâng phaûi laø söï huûy hoaïi khuûng khieáp maø laø söï ñau khoå daãn ñeán vinh quang, khi ñoù, töø töø, chuùng ta coù theå nghe moät baøi haùt môùi vang voïng qua söï taïo döïng, vaø vieäc ñi veà nhaø trôû thaønh moät caùi gì ñaùp öùng cho mong muoán lôùn nhaát cuûa quaû tim chuùng ta.

Töø taát caû nhöõng Lôøi noùi cuûa Ngöôøi khaùch laï, coù moät chöõ troäi hôn caùc chöõ khaùc trong loøng hai ngöôøi löõ haønh, ñoù laø chö õ: vinh quang. "Naøo Ñaáng Kytoâ laïi chaúng phaûi chòu khoå hình nhö theá, roài môùi vaøo trong vinh quang cuûa Ngöôøi sao ?" Quaû tim vaø lyù trí cuûa hoï coøn ñaày hình aûnh cheát choùc vaø huûy hoaïi. Vaø, naøy ñaây, hoï nghe chöõ "vinh quang". Hình nhö chöõ vinh quang chöa thích hôïp vôùi hoï, duø vaäy, khi nghe Ngöôøi khaùch laï noùi leân, noù ñaõ ñoát chaùy taâm can hoï vaø môû cho hoï thaáy ñieàu maø tröôùc ñaây hoï khoâng theå naøo thaáy. Cuõng nhö tröôùc ñaây hoï thaáy phaân boùn phuû ñaát, nhöng khoâng bao giôø thaáy caây coái höôûng lôïi töø phaân boùn. Vinh quang, aùnh saùng, huy hoaøng, chaân myõ : taát caû nhöõng chöõ naøy nhö xa vôøi vaø khoâng hieän thöïc ! Nhöng, baây giôø, coù nhieàu aâm thanh môùi trong khoâng trung, coù nhieàu saéc thaùi môùi trong caùnh ñoàng. Veà nhaø trôû thaønh moät chuyeän toát. Veà nhaø, baøn aên ñaõ ñöôïc doïn, baïn beø ngoài xuoáng cuøng aên uoáng vôùi nhau.

Vaø Ngöôøi khaùch la ï? Ngöôøi trôû thaønh moät ngöôøi baïn ? Baïn ñoát chaùy tim chuùng ta, baïn môû maét, môû tai chuùng ta. Ñoù laø ngöôøi baïn ñoàng haønh cuûa chuùng ta ! Caên nhaø trôû thaønh nôi eâm aám ñeå môøi ngöôøi baïn chung cuûa chuùng ta. Baáy giôø, hoï noùi : "Môøi oâng ôû laïi vôùi chuùng toâi, vì trôøi ñaõ xeá chieàu".

Chuùa Gieâsu khoâng tìm caùch ñeå ñöôïc môøi ôû laïi. Ngöôøi khoâng naên næ tìm choã ôû. Thaät ra, Ngöôøi nhö muoán ñi tieáp con ñöôøng cuûa Ngöôøi. Nhöng hoï naên næ, ñeå Ngöôøi cuøng ñoàng haønh vôùi hoï vaø duïc Ngöôøi ñeán ôû laïi vôùi hoï. Ngöôøi chaáp nhaän. Ngöôøi ôû laïi vôùi hoï.

Chuùng ta khoâng quen xem Thaùnh Theå nhö lôøi môøi Chuùa Gieâsu ñeán ôû laïi nhaø chuùng ta. Chuùng ta thöôøng nghó ngöôïc laïi, Chuùa Gieâsu môøi chuùng ta vaøo nhaø cuûa Ngöôøi, ñeán baøn tieäc vôùi Ngöôøi, cuøng aên vôùi Ngöôøi. Nhöng, Gieâsu muoán ñöôïc môøi. Khoâng ñöôïc môøi, Chuùa Gieâsu seõ ñi tieáp, ñi choã khaùc. Coù moät chuyeän raát quan troïng ñeå thaáy laø Chuùa Gieâsu khoâng bao giôø thöû tìm caùch khaån khoaûn moät chuyeän gì. Khoâng ñöôïc môøi, Ngöôøi luoân luoân laø moät ngöôøi khaùch laï, coù theå, moät ngöôøi khaùch laï loâi cuoán haáp daãn vaø thoâng minh, maø chuùng ta coù theå ñoái thoaïi moät caùch thích thuù, nhöng neáu khoâng ñöôïc môøi, Ngöôøi vaãn laø moät ngöôøi khaùch laï.

Ngay caû sau khi laøm cho noãi buoàn cuûa chuùng ta bieán maát, vaø cho chuùng ta hieåu raèng ñôøi soáng chuùng ta khoâng phaûi khoâng ñaùng keå nhö chuùng ta nghó, chuùng ta vaãn xem Chuùa Gieâsu nhö moät ngöôøi chuùng ta gaëp treân ñöôøng ñôøi, moät con ngöôøi ñaùng keå ñi qua cuoäc ñôøi chuùng ta, moät con ngöôøi ngoaïi haïng maø chuùng ta coù theå noùi cho gia ñình vaø baïn beø nghe.

Toâi vaãn coøn giöõ raát nhieàu kyû nieäm gaëp gôõ vôùi nhöõng ngöôøi laøm ñoát chaùy taâm can toâi, nhöng toâi khoâng môøi hoï ñeán nhaø toâi. Toâi gaëp hoï treân maùy bay, treân xe löûa, thænh thoaûng trong moät daï tieäc. Sau nhöõng cuoäc gaëp gôõ naøy, toâi noùi vôùi caùc baïn toâi : "Ñeå toâi keå cho baïn nghe, hoâm nay, toâi vöøa gaëp moät ngöôøi raát ñaëc bieät, coù moät söùc thu huùt maõnh lieät. Ngöôøi ñoù noùi cho toâi nghe nhöõng chuyeän hay ho maø toâi khoâng theå tin ôû tai mình. Gaàn nhö ngöôøi ñoù bieát toâi moät caùch maät thieát. Ñuùng vaäy, ngöôøi ñoù coù theå ñoïc taâm tö cuûa toâi, noùi vôùi toâi nhö moät ngöôøi baïn bieát toâi töø laâu. Thaät laø ñaëc bieät, hieám coù, neáu khoâng muoán noùi laøm ñaûo ngöôïc moïi chuyeän. Toâi mong baïn gaëp ñöôïc ngöôøi ñoù ! Nhöng ngöôøi ñoù tieáp tuïc ñi con ñöôøng cuûa ngöôøi maø toâi khoâng bieát ngöôøi ñi ñaâu".

Nhöõng ngöôøi laï naøy coù theå raát thích thuù, raát höùng khôûi, raát phaán chaán, nhöng, neáu toâi khoâng môøi hoï ñeán nhaø toâi, thì chaúng coù gì xaûy ra thaät söï. Coù theå, toâi seõ gaët haùi moät vaøi yù hay, nhöng, ñôøi toâi vaãn khoâng thay ñoåi. Lôøi môøi laø thaønh ngöõ dieãn taû öôùc muoán coù moät quan heä laâu daøi, khoâng coù lôøi môøi thì Tin Möøng chuùng ta nghe khoâng theå mang laïi keát quaû. Noù cuõng chæ laø moät baûn tin giöõa muoân vaøn baûn tin cuøng loaïi chuùng ta nghe moãi ngaøy.

Moät trong nhöõng ñaëc tính cuûa xaõ hoäi ñöông thôøi, laø moät cuoäc gaëp gôõ duø hay ñeán nhö theá naøo, khoâng nhaát thieát bieán thaønh moät quan heä laâu daøi. Do ñoù, ñôøi soáng chuùng ta ñaày nhöõng lôøi khuyeân, nhöõng yù töôûng höõu ích, ñaày goùc ñoä tuyeät vôøi, nhöng nhöõng ñieàu naøy chæ coäng theâm vaøo nhöõng yù khaùc, nhöõng goùc ñoä khaùc, ñeå laïi chuùng ta nhö "ngöôøi ngoaøi cuoäc". Trong moät xaõ hoäi chaát ñaày tin töùc quaù ñoä, ngay caû moät cuoäc gaëp gôõ ñaùng keå cuõng ñöôïc chuùng ta xeáp vaøo loaïi "coù moät caùi gì thích thuù" giöõa muoân vaøn chuyeän thích thuù khaùc.

Chuyeän thích thuù ñöôïc keøm theo moät lôøi môøi "ñeán ôû vôùi chuùng toâi" thì cuoäc gaëp gôõ thích thuù ñoù môùi trôû thaønh moät tình baïn bieán ñoåi.

Moät trong nhöõng giaây phuùt quyeát ñònh cuûa thaùnh leã - vaø cuõng laø cuûa cuoäc ñôøi chuùng ta - laø giaây phuùt môøi goïi. Chuùng ta noùi : "Thaät laø deã chòu khi ñöôïc bieát baïn, caùm ôn nhöõng lôøi khuyeân, lôøi traán an, lôøi giaûi thích cuûa baïn. Hy voïng cuoäc haønh trình coøn laïi cuûa baïn seõ deã chòu. Heïn gaëp laïi baïn, chaøo baïn !" Hay, toát hôn, chuùng ta neân noùi : "Toâi ñaõ laéng nghe baïn, quaû tim toâi ñaõ bieán ñoåi … haõy ñeán nhaø toâi, xem toâi soáng nhö theá naøo !" Chính lôøi môøi ñeán nhaø xem chuùng ta soáng nhö theá naøo laø laøm söï khaùc bieät.

Chuùa Gieâsu laø moät nhaân vaät raát haáp daãn, Lôøi cuûa Ngöôøi chöùa ñaày khoân ngoan. Söï hieän dieän cuûa Ngöôøi laøm ta vöõng taâm. Söï deã thöông vaø loøng quaûng ñaïi cuûa Ngöôøi laøm chuùng ta xuùc ñoäng saâu xa. Thoâng ñieäp cuûa Ngöôøi ñaày thaùch ñoá. Nhöng, chuùng ta coù môøi Ngöôøi vaøo nhaø chuùng ta khoâng ? Chuùng ta coù muoán Ngöôøi hoïc ñeå bieát chuùng ta laø ai thaät söï, sau böùc töôøng rieâng tö cuûa chuùng ta ? Chuùng ta coù muoán giôùi thieäu Ngöôøi vôùi nhöõng ngöôøi thaân ? Chuùng ta coù muoán Ngöôøi thaáy chuùng ta trong ñôøi soáng haøng ngaøy ? Chuùng ta coù chaáp nhaän Ngöôøi ñuïng ñeán nhöõng ñieåm yeáu nhaát cuûa chuùng ta ? Chuùng ta coù muoán Ngöôøi thaêm maët sau nhaø, nôi coù nhöõng caên phoøng kheùp chaët cöûa khoâng cho ai vaøo ? Chuùng ta coù muoán Ngöôøi ôû laïi nhaø khi trôøi ñaõ toái ?

Thaùnh Theå ñoøi hoûi lôøi môøi goïi ñoù. Sau khi nghe Lôøi Ngöôøi, chuùng ta khoâng ngöøng ôû caâu : "Thaät laø hay ho, thích thuù !" maø phaûi daùm noùi : "Con tin ôû Ngöôøi, con ñaët heát loøng tin cuûa con nôi Ngöôøi, vôùi taát caû con ngöôøi cuûa con, thaân xaùc cuûa con, lyù trí cuûa con vaø taâm hoàn cuûa con. Con khoâng muoán giaáu Ngöôøi moät chuyeän gì. Ngöôøi coù theå thaáy heát taát caû nhöõng gì con laøm, nghe heát taát caû nhöõng gì con noùi. Con khoâng muoán Ngöôøi laø ngöôøi laï ñoái vôùi con. Con muoán Ngöôøi laø ngöôøi baïn thaân nhaát cuûa con. Con muoán Ngöôøi bieát con, khoâng nhö moät ngöôøi baïn ñoàng haønh, nhöng, nhö moät ngöôøi baïn, vôùi taát caû tình caûm, tö töôûng rieâng tö nhaát cuûa con. Vaø, treân heát, con muoán hoïc ñeå bieát Ngöôøi, khoâng nhöõng laø ngöôøi baïn ñoàng haønh cuûa con maø coøn laø baïn ñoàng taâm cuûa con".

Ñieàu ñoù khoâng deã ñeå noùi, vì chuùng ta sôï haõi vaø chuùng ta khoâng quen chia seû vôùi ngöôøi khaùc taát caû moïi khía caïnh con ngöôøi chuùng ta. Öôùc muoán bieát vaø ñöôïc bieát cuõng lôùn nhö noãi sôï seõ bò loät traàn vaø caûm thaáy toû ra yeáu ñuoái.

Toâi coøn giaáu chính toâi nhieàu khía caïnh veà nhaân caùch cuûa toâi ! Nhöõng tö töôûng, nhöõng tình caûm, nhöõng caûm xuùc laøm toâi boái roái ñeán möùc toâi thích soáng vaø xem nhö noù nhö chöa töøng xaûy ra.

Neáu toâi khoâng tin ôû toâi, laøm sao toâi coù theå tin ôû ngöôøi khaùc ? Duø vaäy, öôùc muoán saâu xa nhaát cuûa toâi laø yeâu vaø ñöôïc yeâu, ñieàu naøy chæ coù theå thöïc hieän ñöôïc, neáu toâi chaáp nhaän bieát vaø ñöôïc bieát.

Chuùa Gieâsu toû cho chuùng ta bieát Ngöôøi laø Ngöôøi chaên chieân toát, bieát roõ chuùng ta vaø yeâu chuùng ta. Nhöng, thaät söï chuùng ta coù muoán Ngöôøi bieát chuùng ta ? Chuùng ta thaät söï coù muoán ñeå Ngöôøi ñi baát cöù ñaâu, ñeán baát cöù goùc caïnh naøo trong ñôøi soáng rieâng tö chuùng ta ? Chuùng ta coù muoán Ngöôøi thaáy heát khía caïnh toát, cuõng nhö khía caïnh xaáu, khía caïnh saùng suûa cuõng nhö khía caïnh toái taêm cuûa chuùng ta khoâng ? Hay chuùng ta thích Ngöôøi tieáp tuïc ñi con ñöôøng cuûa Ngöôøi, ñöøng döøng laïi nhaø chuùng ta ? Saâu xa, vaán ñeà laø coù thaät chuùng ta tin töôûng ôû Ngöôøi vaø muoán giao phoù mình hoaøn toaøn trong tay Ngöôøi khoâng ?

Sau caùc baøi ñoïc vaø baøi giaûng, khi chuùng ta ñoïc : "Toâi tin Thieân Chuùa, Chuùa Cha, Chuùa Con, Chuùa Thaùnh Thaàn, toâi tin Giaùo hoäi Coâng Giaùo, toâi tin söï hieäp thoâng caùc thaùnh, toâi tin pheùp tha toäi, toâi tin xaùc loaøi ngöôøi soáng laïi, toâi tin haèng soáng vaäy" laø chuùng ta môøi Chuùa Gieâsu vaøo nhaø vaø ñeå chuùng ta vaøo trong tay Ngöôøi.

Trong luùc daâng thaùnh leã vaø hôn nöõa, trong ñôøi soáng Thaùnh Theå, Kinh Tin Kính raát quan troïng vì khoâng phaûi ñoù laø baûn toùm löôïc caùc giaùo ñieàu cuûa Giaùo hoäi. Ñoù laø tuyeân xöng ñöùc tin, ñöùc tin trong tieáng Hy-laïp coù nghóa laø haønh vi tin töôûng. Ñoù laø tieáng noùi "vaâng". "Vaâng" vaøo Ñaáng giaûi thích Kinh Thaùnh cho chuùng ta nghe vaø cuõng laø Ñaáng maø nhöõng baøi vieát noùi veà Ngöôøi. Tieáng "Vaâng" chaân thaønh, khoâng nhöõng vaøo Lôøi Ngöôøi tuyeân xöng maø vaøo Ñaáng tuyeân xöng Lôøi, Ñaáng daãn chuùng ta vaøo baøn aên. Neáu chuùng ta noùi : "Vaâng, con tin ôû Ngöôøi, vaø ñaët ñôøi con trong tay Ngöôøi", chuùng ta khoâng nhöõng ñi vôùi Ngöôøi maø coøn hôn theá nöõa, daùm hieäp thoâng vôùi Ngöôøi.

Hai ngöôøi löõ haønh môøi Ngöôøi khaùch laï, hay noùi ñuùng hôn, khaån khoaûn xin Khaùch ñi theo mình. Hoï noùi "Haõy laø ngöôøi toâi môøi," hoï muoán tieáp Ngöôøi ôû nhaø hoï. Hoï xin Ngöôøi thoâi laø ngöôøi khaùch laï maø trôû thaønh moät ngöôøi baïn. Tröôùc, coù hai ngöôøi baïn vaø moät ngöôøi khaùch laï. Baây giôø, coù ba ngöôøi baïn cuøng chung baøn aên.

Baøn aên laø nôi thaân maät. Chung quanh caùi baøn, chuùng ta tìm hieåu laãn nhau. Ñoù laø nôi chuùng ta caàu nguyeän, chuùng ta hoûi nhau : "Ngaøy hoâm nay baïn nhö theá naøo ?" Ñoù laø nôi chuùng ta aên uoáng vôùi nhau vaø noùi : "Naøo, aên theâm ñi, uoáng theâm ñi! " Ñoù laø nôi chuùng ta keå chuyeän môùi, oân chuyeän cuõ, laø nôi coù nöôùc maét, coù tieáng cöôøi. Cuõng chính nôi baøn aên laø nôi söï ngaên caùch thaáy roõ nhaát, nôi treû con thaáy söï caêng thaúng giöõa cha meï, nôi anh chò em bieåu loä côn ghen tuoâng giaän döõ, nôi nhöõng lôøi leân aùn ñöôïc trao cho nhau, nôi cheùn baùt bieán thaønh duïng cuï cuûa baïo löïc. Chung quanh caùi baøn, chuùng ta tìm hieåu tình baïn, tình lieân keát hay haän thuø vaø chia reõ. Chính xaùc hôn, caùi baøn laø nôi thaân maät nhaát cuûa gia ñình, nôi ta caûm thaáy ñau khoå khi thieáu vaéng tình thaân maät naøy.

Tröôùc ngaøy chòu naïn, Chuùa Gieâsu hoïp caùc toâng ñoà laïi chung quanh caùi baøn. Ngöôøi toû cho thaáy cuøng moät luùc söï thaân maät vaø söï ngaên caùch. Ngöôøi chia baùnh vaø röôïu nhö daáu chæ cuûa tình baèng höõu, nhöng Ngöôøi theâm : "Haõy nhìn chung quanh caùc con, cuõng ôû caùi baøn naøy, moät trong caùc con seõ phaûn Thaày".

Khi toâi nghó ñeán tuoåi thô aáu cuûa toâi, thöôøng thöôøng toâi nhôù ñeán nhöõng böõa aên gia ñình, nhaát laø nhöõng ngaøy leã. Toâi nhôù ñeán caùch trang hoaøng dòp Giaùng Sinh, ñeán caùc baùnh sinh nhaät, ñeán ñeøn caày ngaøy Phuïc sinh, ñeán nhöõng khuoân maët töôi cöôøi. Nhöng, toâi cuõng nhôù ñeán nhöõng lôøi giaän döõ, nhöõng gioït nöôùc maét, nhöõng söï boái roái, nhöõng böôùc chaân ra ñi thình lình, nhöõng im laëng keùo daøi.

Chuùng ta toû ra yeáu nhaát khi chuùng ta cuøng nguû chung, aên chung vôùi nhau. Caùi giöôøng vaø caùi baøn laø hai nôi rieâng tö thaân maät. Ñoù cuõng laø nhöõng nôi chuùng ta ñau khoå saâu ñaäm nhaát. Töø hai nôi naøy, coù theå caùi baøn laø nôi quan troïng nhaát, vì ñoù laø nôi moïi ngöôøi trong gia ñình tuï hoïp, laø nôi gia ñình, coäng ñoaøn, tình baèng höõu, tình hieáu khaùch vaø loøng quaûng ñaïi thaät söï coù theå bieåu loä vaø trôû thaønh coù thaät.

Chuùa Gieâsu chaáp nhaän lôøi môøi veà nhaø vaø aên chung vôùi hoï. Hoï môøi Ngöôøi vaøo choã danh döï. Ngöôøi ngoài ôû giöõa, hoï ngoài hai beân, hoï nhìn Ngöôøi, Ngöôøi nhìn hoï. Tình maät thieát, tình baèng höõu, tình hieäp thoâng gaëp nhau. Chính luùc naøy, moät caùi gì môùi seõ ñeán. Moät caùi gì ñoù khoù nhaän ra ñoái vôùi con maét chöa tinh töôøng. Chuùa Gieâsu laø khaùch cuûa caùc toâng ñoà Ngöôøi, nhöng, ngay khi vaøo nhaø hoï, Ngöôøi trôû thaønh chuû ! Vaø vôùi tö caùch naøy, Ngöôøi môøi hoï hieäp thoâng hoaøn toaøn vôùi Ngöôøi.

<noäi dung>

VAØO TRONG HIEÄP THOÂNG

"Haõy caàm laáy vaø aên"

Khi Chuùa Gieâsu vaøo nhaø caùc toâng ñoà, ngoâi nhaø naøy trôû thaønh nhaø cuûa Chuùa. Khaùch trôû thaønh chuû. Baây giôø ñeán löôït khaùch ñoùng vai troø ñi môøi. Hai toâng ñoà ñaõ coù ñuû tin töôûng nôi ngöôøi khaùch laï, ñöôïc môøi goïi vaøo trong ñôøi soáng noäi taâm cuûa chuû.

"Luùc baáy giôø, Ngöôøi ngoài baøn vôùi hoï, caàm laáy baùnh, ñoïc lôøi chuùc tuïng, beû ra vaø trao cho hoï" Ñoù laø moät cöû chæ bình thöôøng, ñôn giaûn, töï nhieân, nhöng laïi coù moät tính caùch khaùc haún ! Ngöôøi ta coù theå naøo laøm khaùc hôn khi chia baùnh vôùi baïn beø ? Ngöôøi ta caàm baùnh, chuùc phuùc, beû ra vaø chia ! Chính vì vaäy maø coù baùnh : ñeå ñöôïc caàm laáy, ñöôïc chuùc phuùc, ñöôïc beû ra vaø ñöôïc chia ! Khoâng coù gì môùi, khoâng coù gì ñaùng ngaïc nhieân. Ñieàu naøy xaûy ra moãi ngaøy trong khoâng bieát bao nhieâu gia ñình. Ñieàu naøy laø moät phaàn tinh hoa cuûa cuoäc ñôøi. Ngöôøi ta khoâng theå naøo soáng maø khoâng coù baùnh naøy, baùnh ñöôïc nhaän laáy, ñöôïc chuùc phuùc, ñöôïc beû ra vaø ñöôïc chia. Khoâng coù baùnh, khoâng coù baïn cuøng baøn, cuøng hieäp thoâng, cuøng giaây thaân höõu, khoâng coù hoøa bình, khoâng coù tình yeâu, khoâng coù hy voïng. Nhö theá, vôùi baùnh, moïi söï coù theå trôû thaønh môùi.

Coù theå chuùng ta ñaõ queân raèng daâng thaùnh leã laø moät cöû chæ coù nhaân tính bình thöôøng. AÙo leã, ñeøn caày, ngöôøi giuùpï leã, saùch leã, baøn thôø roäng, hai tay dang ra, kinh haùt, con ngöôøi … khoâng coù gì ñôn giaûn hôn, bình thöôøng hôn, töï nhieân hôn. Thöôøng thöôøng, chuùng ta caàn xem saùch leã ñeå theo doûi vaø hieåu thaùnh leã hôn. Khoâng coù gì toû ra khaùc thöôøng trong ngoâi laøng nhoû beù cuûa ba ngöôøi. Coù baùnh treân baøn, coù röôïu beân caïnh. Baùnh ñöôïc nhaän, ñöôïc chuùc phuùc, ñöôïc beû ra vaø ñöôïc chia. Röôïu ñöôïc nhaän, ñöôïc chuùc phuùc vaø ñöôïc chia. Ñoù laø nhöõng gì xaûy ra chung quanh caùi baøn, caùi baøn cuûa hoøa bình.

Moãi laàn chuùng ta môøi Chuùa Gieâsu vaøo nhaø, coù nghóa laø vaøo trong ñôøi soáng chuùng ta vôùi khía caïnh saùng cuõng nhö khía caïnh toái, chuùng ta môøi Ngöôøi vaøo choã danh döï, Ngöôøi caàm baùnh vaø röôïu, trao cho chuùng ta vaø noùi : "Haõy caàm laáy vaø aên, vì ñaây laø mình Thaày. Haõy caàm laáy vaø uoáng, vì ñaây laø maùu Thaày. Haõy laøm vieäc naøy maø nhôù ñeán Thaày".

Chuùng ta coù ngaïc nhieân khoâng ? Thaät söï khoâng ! Quaû tim chuùng ta coù chaùy böøng leân khi Ngöôøi noùi vôùi chuùng ta treân ñöôøng ñi ? Chuùng ta coù bieát raèng ñoù chính laø Ngöôøi bò ñoùng ñinh bôûi nhöõng ngöôøi caàm quyeàn cuûa chuùng ta, ñang soáng vaø ôû giöõa chuùng ta ? Chuùng ta coù thaáy Ngöôøi ñaõ caàm baùnh trong tay, ñaõ chuùc phuùc vaø ñaõ chia cho chuùng ta ? Ngöôøi ñaõ laøm nhö vaäy tröôùc ñaùm ñoâng nghe Lôøi Ngöôøi, Ngöôøi ñaõ laøm nhö vaäy ôû phoøng tieäc ly, tröôùc khi Giuña noäp ngöôøi cho quaân döõ, Ngöôøi ñaõ laøm nhö vaäy sau moät ngaøy laøm vieäc meät moûi, buoåi toái khi Ngöôøi chung baøn, aên böûa aên ñôn giaûn vôùi chuùng ta.

Daâng thaùnh leã laø moät haønh vi ñôn giaûn nhaát, thaàn thaùnh nhaát maø chuùng ta coù theå töôûng töôïng. Chính Chuùa Gieâsu toû cho thaáy Ngöôøi vöøa coù nhaân tính vaø thieân tính, vöøa quen thuoäc vöøa huyeàn nhieäm, vöøa raát gaàn nhöng laïi laø ngöôøi maïc khaûi ! Nhöng, ñoù laø lòch söû cuûa Chuùa Gieâsu, Ngöôøi "voán dó laø Thieân Chuùa maø khoâng nghó phaûi nhaát quyeát duy trì ñòa vò ngang haøng vôùi Thieân Chuùa, nhöng ñaõ hoaøn toaøn truùt boû vinh quang, maëc laáy thaân noâ leä, trôû neân gioáng phaøm nhaân soáng nhö ngöôøi traàn theá. Ngöôøi laïi coøn haï mình, vaâng lôøi cho ñeán noãi aèng loøng chòu cheát, cheát treân caây thaäp töï "(Phil.2, 6-8). Ñoù laø lòch söû Thieân Chuùa muoán gaàn chuùng ta, gaàn ñeán noãi chuùng ta coù theå nhìn baèng maét, nghe baèng tai, vaø sôø baèng tay ; gaàn ñeán khoâng coøn haøng raøo ngaên caùch giöõa Ngöôøi vaø ta, khoâng coù gì ngaên caùch, khoâng coù gì laøm xa nhau, khoâng coù gì taïo moät khoaûng caùch.

Chuùa Gieâsu, laø Thieân-Chuùa-vôùi-chuùng-ta, Thieân- Chuùa-cho-chuùng-ta, Thieân-Chuùa-trong-chuùng-ta. Chuùa Gieâsu, laø Chuùa ñöôïc giao phoù hoaøn toaøn cho chuùng ta vaø cho chuùng ta hoaøn toaøn. Chuùa Gieâsu khoâng giöõ gì cho Ngöôøi, khoâng dính beùn vaøo cuûa caûi. Ngöôøi cho taát caû nhöõng gì Ngöôøi coù theå cho. "Haõy uoáng vaø aên taát caû, vì ñaây laø mình Thaày vaø maùu Thaày … chính Thaày ñaõ hy sinh vì caùc con".

Trong Thaùnh Theå, Chuùa Gieâsu cho taát caû nhöõng gì Ngöôøi coù. Baùnh khoâng thuaàn laø daáu chæ öôùc muoán laøm thöùc aên nuoâi döôõng, röôïu khoâng thuaàn laø daáu chæ thöùc uoáng, maø baùnh vaø röôïu trôû thaønh thaân xaùc vaø maùu cuûa Ngöôøi bôûi aân suûng. Baùnh thaät söï laø thaân xaùc cuûa Ngöôøi hy sinh cho chuùng ta ; röôïu laø maùu ñaõ ñoå cho chuùng ta. Cuõng nhö Thieân Chuùa troïn veïn ôû vôùi chuùng ta trong Chuùa Gieâsu, thì Chuùa Gieâsu cuõng troïn veïn ôû vôùi chuùng ta trong baùnh vaø röôïu. Chuùa khoâng phaûi chæ hieän dieän baèng thaân xaùc ôû moät xöù sôû xa xaêm, caùch ñaây 20 theá kyû, nhöng Chuùa laø thöùc aên vaø cuûa uoáng cho chuùng ta ngay giaây phuùt chuùng ta cöû haønh thaùnh leã, khi chuùng ta tuï hoïp chung quanh baøn thôø. Chuùa khoâng giöõ gì laïi cho Ngöôøi, Ngöôøi cho taát caû.

Ñoù laø maàu nhieäm Nhaäp Theå maø cuõng laø maàu nhieäm cuûa pheùp Thaùnh Theå. Nhaäp Theå vaø Thaùnh Theå laø hai bieåu loä cuûa tình yeâu voâ bieân vaø nhöng khoâng cuûa Chuùa cho chuùng ta. Cuõng vaäy, hy sinh treân caây thaùnh giaù vaø hy sinh nôi baøn tieäc, laø cuøng moät hy sinh, moät aân suûng hoaøn toaøn laøm bôûi chính Chuùa, keát hôïp vôùi nhaân loaïi trong thôøi gian vaø khoâng gian.

Chöõ dieãn taû ñuùng cho maàu nhieäm naøy laø chöõ "hieäp thoâng" Hieäp thoâng trong Chuùa Gieâsu vaø bôûi Chuùa Gieâsu. Chuùa khoâng nhöõng khôûi höùng, daïy baûo chuùng ta maø coøn trôû thaønh moät vôùi chuùng ta. Chuùa muoán hôïp nhaát hoaøn toaøn vôùi chuùng ta ñeå taát caû con ngöôøi cuûa Ngöôøi vaø cuûa chuùng ta lieân keát vôùi nhau trong moät tình yeâu vónh cöûu. Lòch söû laâu daøi söï noái keát giöõa Chuùa vaø nhaân loaïi laø söï hieäp thoâng caøng ngaøy caøng thaân maät nhaát. Ñoù khoâng phaûi duy nhaát lòch söû cuûa moät ñôn vò, cuûa chia ly vaø tìm laïi, nhöng lòch söû trong ñoù Chuùa khoâng ngöøng tìm ñuû moïi caùch môùi meû ñeå hieäp thoâng thaân maät vôùi nhöõng ngöôøi ñaøn oâng, nhöõng ngöôøi ñaøn baø Ngöôøi ñaõ taïo ra theo hình aûnh cuûa Ngöôøi.

Thaùnh AÂutinh ñaõ noùi : "Loøng toâi chöa tìm ñöôïc choã nghæ an, khi toâi chöa ñöôïc an nghæ trong Ngöôøi, oâi, Thieân Chuùa !" Nhöng, khi nhìn laïi lòch söû cöùu roãi gaäp gheành cuûa chính chuùng ta, toâi nhaän ra raèng khoâng nhöõng Chuùa muoán chuùng ta thuoäc veà Ngöôøi, maø chính Ngöôøi cuõng muoán thuoäc veà chuùng ta. Nhö Chuùa goïi vaø noùi vôùi chuùng ta : "Tim Ta chöa tìm ñöôïc choå an nghæ cho ñeán luùc naøo Tim Ta chöa tìm ñöôïc choã an nghæ trong con, con yeâu quyù do Ta sinh ra". Töø Añam, Evaø ñeán Abraham, Sara ; töø Abraham, Sara ñeán Ñavít, Beâsabe ; töø Ñavít, Beâsabeâ ñeán Chuùa Gieâsu vaø ñeán chuùng ta, Chuùa khaån khoaûn xin chuùng ta ñoùn tieáp Ngöôøi trong nhaø chuùng ta. "Ta ñaõ sinh ra con, Ta ñaõ cho con taát caû tình yeâu cuûa Ta, Ta ñaõ cho con söï haäu thuaãn, Ta ñaõ höùa thöïc hieän taát caû nhöõng öôùc muoán cuûa quaû tim con : con ôû ñaâu, Ta chôø caâu traû lôøi cuûa con, tình yeâu cuûa con ôû ñaâu ? Ta phaûi laøm gì ñeå con yeâu Ta ? Ta seõ thöû theâm moät laàn nöõa, Ta seõ khoâng boû cuoäc. Moät ngaøy naøo ñoù, con seõ khaùm phaù ra raèng Ta öôùc muoán coù tình yeâu cuûa con bieát laø chöøng naøo!"

Chuùa muoán söï hieäp thoâng laø moät ñôn vò sinh ñoäng vaø soáng ñoäng, moät söï thaân maät hoaøn toaøn ñöôïc chia seû, moät daây lieân keát thaät söï hoå töông. Khoâng coù gì baét buoäc, khoâng coù gì naên næ, nhöng moät hieäp thoâng cho vaø nhaän moät caùch töï nguyeän. Chuùa khoâng luøi böôùc tröôùc baát cöù moät trôû ngaïi naøo ñeå coù söï hieäp thoâng naøy. Chuùa ñaõ laø moät treû em, tuøy thuoäc vaøo söï saên soùc cuûa con ngöôøi, laø moät chuù beù trai caàn höôùng daãn, moät ngöôøi thaày tìm hoïc troø, moät tieân tri tìm ñoà ñeä vaø cuoái cuøng, moät ngöôøi chòu löôûi ñoøng ngöôøi lính ñaâm thaâu vaø bò choân trong moà. Vaøo giaây phuùt cuoái ñôøi, Ngöôøi coøn duøng thì giôø ñeå nhìn vaø hoûi chuùng ta, aùnh maét dòu daøng vaø chaêm chuù : "Con coù yeâu Ta khoâng?" Ngöôøi laëp laïi : "Con coù yeâu Ta khoâng?" Vaø Ngöôøi laëp laïi moät laàn thöù ba : "Con coù yeâu Ta khoâng?"

Chính öôùc muoán maõnh lieät cuûa Chuùa muoán vaøo trong söï lieän heä maät thieát vôùi chuùng ta taïo neân troïng taâm cuûa vieäc daâng leã thieâng lieâng vaø ñôøi soáng thieâng lieâng. Khoâng nhöõng Chuùa muoán döï phaàn vaøo lòch söû nhaân loaïi baèng caùch nhaäp theá ôû moät nöôùc xa xoâi, vaøo moät thôøi ñieåm ñaëc bieät, nhöng Ngöôøi coøn muoán trôû thaønh cuûa aên, nöôùc uoáng haøng ngaøy cho chuùng ta, ôû moïi nôi vaø maõi maõi. Ñoù laø lyù do taïi sao Chuùa caàm baùnh, chuùc phuùc, beû ra vaø chia vôùi chuùng ta. Baáy giôø, nhö chuùng ta ñaõ thaáy baùnh trong tay chuùng ta, chuùng ta ñem leân mieäng ñeå aên, vaâng, maét chuùng ta môû ñeå nhaän ra ñieàu ñoù.

Thaùnh Theå laø moät söï bieát ôn. Chuùng ta yù thöùc hoaøn toaøn chính Ñaáng caàm baùnh, chuùc phuùc, beû ra vaø trao cho, cuõng laø chính Ñaáng, töø muoân ñôøi, öôùc muoán vaøo hieäp thoâng vôùi chuùng ta.

Nhöng, Chuùa Gieâsu muoán ñöôïc môøi. Khoâng ñöôïc môøi, Chuùa Gieâsu seõ ñi tieáp, ñi choã khaùc. Coù moät chuyeän raát quan troïng ñeå thaáy laø Chuùa Gieâsu khoâng bao giôø thöû tìm caùch khaån khoaûn moät chuyeän gì. Khoâng ñöôïc môøi, Ngöôøi luoân luoân laø moät ngöôøi khaùch laï, coù theå moät ngöôøi khaùch laï loâi cuoán haáp daãn vaø thoâng minh, maø chuùng ta coù theå ñoái thoaïi moät caùch thích thuù, nhöng neáu khoâng ñöôïc môøi, Ngöôøi vaãn laø moät ngöôøi khaùch laï.

Nhöng, neáu chuùng ta chòu nhöõng maát maùt, neáu chuùng ta nghe Chuùa Gieâsu treân ñöôøng, neáu chuùng ta thaät loøng môøi Chuùa, chuùng ta seõ khaùm phaù söï hieäp thoâng maø chuùng ta tìm kieám laâu ngaøy naøy chính laø söï hieäp thoâng maø Ngöôøi muoán cho chuùng ta.

Trong caâu chuyeän Emmaus, coù moät caâu daãn chuùng ta tröïc tieáp ñeán huyeàn nhieäm cuûa söï hieäp thoâng : "Hoï nhaän ra Ngöôøi … nhöng Ngöôøi laïi bieán maát". Ngay luùc hai ngöôøi baïn bieát Ngöôøi luùc Ngöôøi beû baùnh, thì Ngöôøi khoâng coøn ôû giöõa hoï. Khi baùnh ñaõ ñöôïc cho ñeå hoï aên, thì hoï khoâng thaáy Ngöôøi ngoài chung baøn vôùi hoï. Khi hoï aên, Ngöôøi trôû thaønh khoâng thaáy ñöôïc. Khi hoï vaøo trong söï hieäp thoâng thaân maät nhaát vôùi Chuùa Gieâsu, Ngöôøi khaùch laï - ñaõ trôû thaønh ngöôøi baïn - khoâng coøn ôû giöõa hoï. Chính xaùc hôn, khi Ngöôøi coù maët nhaát laø luùc ngöôøi vaéng maët.

Chính ôû ñaây, chuùng ta chaïm ñeán moät trong nhöõng khía caïnh thieâng lieâng nhaát cuûa Thaùnh Theå : huyeàn nhieäm qua ñoù söï hieäp thoâng thaân maät nhaát vôùi Chuùa Gieâsu ñöôïc laøm maø khoâng coù Ngöôøi. Hai toâng ñoà treân ñöôøng Emmaus nghe Chuùa noùi haøng giôø, ñi vôùi Ngöôøi töø laøng naøy sang laøng khaùc, ñaõ giuùp Ngöôøi rao giaûng, ñaõ töøng nghæ vôùi Ngöôøi vaø aên vôùi Ngöôøi. Qua nhieàu naêm thaùng, Ngöôøi trôû thaønh ngöôøi daïy hoï, ngöôøi höôùng daãn hoï, ngöôøi thaày cuûa hoï. Moïi hy voïng xaây döïng moät töông lai toát hôn ñöôïc xaây döïng treân Ngöôøi.

Duø vaäy, hoï khoâng theå naøo bieát Ngöôøi hoaøn toaøn, hieåu Ngöôøi kyõ caøng. Ngöôøi thöôøng hay noùi vôùi hoï : "Baây giôø caùc con khoâng hieåu Thaày, nhöng sau naøy, caùc con seõ hieåu". Hoï ñaõ thaät söï khoâng hieåu nhöõng gì Ngöôøi muoán noùi. Hoï töôûng raèng hoï gaàn Ngöôøi hôn ai heát. Ngöôøi tieáp tuïc noùi vôùi hoï : "Baây giôø, Thaày noùi vôùi caùc con … ñeå sau naøy, khi Thaày khoâng coøn ôû vôùi caùc con, caùc con seõ nhôù vaø hieåu". Ñaõ coù luùc, Ngöôøi noùi Ngöôøi phaûi ñi, ñeå Thaàn Khí coù theå daãn caùc moân ñeä vaøo söï hieäp thoâng hoaøn toaøn hôn vôùi Thaàn khí. Thaàn khí cuûa Ngöôøi môû maét hoï vaø laøm cho hoï hieåu Ngöôøi laø ai, lyù do vaø thôøi gian Ngöôøi ôû vôùi hoï.

Trong quaù khöù khi Ngöôøi ôû vôùi hoï, ñaõ khoâng coù söï hieäp thoâng. Ñuùng, hoï ôû vôùi Ngöôøi, ngoài döôùi chaân Ngöôøi ; ñuùng, hoï laø ñoà ñeä cuûa Ngöôøi, thaäm chí laø baïn cuûa Ngöôøi, nhöng hoï khoâng hoaøn toaøn hieäp thoâng vôùi Ngöôøi. Thaân xaùc vaø maùu cuûa Ngöôøi chöa lieân keát vaøo hoï. Veà moïi maët, Ngöôøi laø ngöôøi khaùc, ôû ngoaøi hoï, laø ngöôøi ñi tröôùc chæ ñöôøng cho hoï. Nhöng khi Ngöôøi cho hoïï aên baùnh vaø hoï nhaän bieát Ngöôøi, söï nhaän bieát naøy trôû thaønh ñieåm moác cho yù thöùc thieâng lieâng, maø baây giôø yù thöùc naøy naèm thaâm saâu trong con ngöôøi cuûa hoï, baây giôø Ngöôøi thôû trong hoï, Ngöôøi noùi qua mieäng cuûa hoï, Ngöôøi soáng trong hoï. Khi hoï aên baùnh Ngöôøi trao, ñôøi soáng cuûa hoï bieán thaønh ñôøi soáng cuûa Ngöôøi. Khoâng phaûi hoï soáng, maø chính Chuùa Gieâsu, Ñaáng cöùu chuoäc, soáng trong hoï. Vaø chính luùc thieâng lieâng nhaát cuûa söï hieäp thoâng, thì Ngöôøi bieán maát döôùi maét hoï.

Ñoù laø nhöõng gì chuùng ta soáng trong vieäc daâng thaùnh leã, ñoù cuõng laø nhöõng gì chuùng ta soáng khi ñôøi soáng chuùng ta laø ñôøi soáng Thaùnh Theå. Ñaây laø söï hieäp thoâng thaân maät, thaùnh thieän, thieâng lieâng vaø thaàn trí nhaát maø giaùc quan chuùng ta khoâng theå caûm nhaän ñöôïc. Chuùng ta khoâng theå thaáy Ngöôøi baèng maét traàn, nghe Ngöôøi baèng tai traàn, hay sôø Ngöôøi vôùi thaân xaùc muïc röõa naøy. Ngöôøi ñeán vôùi chuùng ta, nôi maø söùc maïnh cuûa söï xaáu khoâng theå ñaït ñeán ñöôïc, nôi maø caùi cheát khoâng coù daáu aán.

Khi Ngöôøi goïi ta, cho ta baùnh ñeå aên, ñem röôïu ñeán moâi cho ta uoáng, Chuùa Gieâsu ñoøi chuùng ta ñeå moät beân tình baèng höõu hôøi hôït maø chuùng ta ñaõ soáng vôùi Ngöôøi töø laâu nay, boû nhöõng caûm tình, nhöõng xuùc caûm, nhöõng tö töôûng lieân heä ñeán tình baèng höõu naøy. Khi chuùng ta aên thaân Ngöôøi, uoáng maùu Ngöôøi, chuùng ta chaáp nhaän söï coâ ñôn do thieáu vaéng Ngöôøi : töø nay, Ngöôøi khoâng coøn ngoài chung baøn, ñeå traán an baèng lôøi, ñeå giuùp chuùng ta chaáp nhaän nhöõng maát maùt haøng ngaøy. Ñoù laø söï coâ ñôn cuûa ñôøi soáng thieâng lieâng, söï coâ ñôn bieát raèng Ngöôøi coøn gaàn chuùng ta hôn laø chính chuùng ta gaàn chuùng ta. Ñoù laø söï coâ ñôn cuûa loøng tin.

Chuùng ta keâu khoâng ngöøng : "Xin Chuùa thöông xoùt con" ; chuùng ta seõ tieáp tuïc nghe Kinh Thaùnh vaø hieåu Kinh Thaùnh ; chuùng ta seõ tieáp tuïc noùi : "Vaâng, con tin". Nhöng söï hieäp thoâng vôùi Ngöôøi coøn ñi xa hôn theá. Noù daãn chuùng ta ñeán nôi maø aùnh saùng seõ laøm muø maét chuùng ta, nôi maø caû con ngöôøi chuùng ta bò bao phuû bôûi boùng toái. Chính nôi hieäp thoâng naøy laø nôi chuùng ta seõ keâu leân : "Laïy Chuùa, laïy Chuùa, sao Chuùa boû con?" Chính nôi naøy, nôi troáng khoâng noäi taâm baät leân lôøi caàu nguyeän : "Laïy Cha, con xin phoù thaùc hoàn con trong tay Cha".

Trong hieäp thoâng vôùi Chuùa Gieâsu coù nghóa laø neân gioáng Ngöôøi. Vôùi Ngöôøi, chuùng ta chòu ñoùng ñinh treân thaùnh giaù ; vôùi Ngöôøi, chuùng ta chòu choân trong mo ; vôùi Ngöôøi, chuùng ta soáng laïi ñeå höôùng daãn nhöõng ngöôøi laïc ñöôøng. Trong hieäp thoâng, vieäc trôû thaønh gioáng Kitoâ höôùng chuùng ta ñeán moät caùch soáng môùi, daãn chuùng ta ñeán Nöôùc Trôøi. ÔÛ ñoù, nhöõng khaùc bieät xöa cuõ giöõa vui vaø buoàn, thaønh coâng vaø thaát baïi, khen vaø cheâ, maïnh khoûe vaø beänh taät, caùi soáng vaø caùi cheát bieán maát. ÔÛ ñoù, chuùng ta khoâng coøn thuoäc veà theá gian naøy, theá gian chæ tìm caùch chia reõ, phaùn xeùt, vaø ñònh giaù. ÔÛ ñoù, chuùng ta thuoäc veà Ñöùc Kitoâ vaø Ñöùc Kitoâ thuoäc veà chuùng ta, vôùi Ñöùc Kitoâ, chuùng ta thuoäc veà Thieân Chuùa. Trong moät phuùt, sau khi aên baùnh vaø nhaän bieát Chuùa Gieâsu, hai toâng ñoà trô troïi moät mình, nhöng hoï khoâng caûm thaáy bò coâ laäp nhö luùc baét ñaàu ñi. Duø moät mình, nhöng cuøng nhau, hoï bieát coù moät sôïi daây lieân heä môùi giöõa hoï. Löng hoï khoâng coøn oaèn xuoáng ñaát, maët hoï khoâng coøn uû doät. Hoï cuøng nhìn nhau vaø noùi : "Quaû tim chuùng ta ñaõ khoâng chaùy leân sao, khi Ngöôøi noùi vôùi chuùng ta treân ñöôøng vaø môû loøng chuùng ta ra ñeå nghe Thaùnh Kinh ñoù sao?"

Hieäp thoâng taïo ra coäng ñoàng. Ñöùc Kitoâ soáng trong hoï, keát hôïp hoï theo moät caùch môùi. Thaàn Khí cuûa Ñöùc Kitoâ soáng laïi vaøo trong hoï bôûi baùnh vaø röôïu, khoâng nhöõng laøm cho hoï nhaän bieát Chuùa Kitoâ, nhöng coøn cho hoï nhaän bieát laãn nhau, hoï laø thaønh vieân trong cuøng moät coäng ñoàng ñöùc tin.

Hieäp thoâng giöõ ngöôøi naøy laïi vôùi ngöôøi kia, noùi cho chuùng ta khoâng phaûi nhöõng tin töùc môùi nhaát, nhöng noùi ñeán tin töùc cuûa Ngöôøi ñaõ cuøng ñi vôùi chuùng ta. Chuùng ta thaáy raèng chuùng ta taïo thaønh moät coäng ñoàng, chuùng ta ñang hieäp thoâng, bôûi vì moãi ngöôøi chuùng ta thuoäc veà Ñöùc Kitoâ. Chuùng ta moät mình, vì Ngöôøi ñaõ bieán maát döôùi maét chuùng ta, nhöng chuùng ta cuøng ôû chung vôùi nhau, vì moãi ngöôøi trong chuùng ta, nam cuõng nhö nöõ, ñang hieäp thoâng vôùi Ngöôøi, nhö theá chuùng ta trôû thaønh moät thaân xaùc vôùi Ngöôøi.

Chuùng ta ñaõ aên thòt Ngöôøi vaø uoáng maùu Ngöôøi, laøm nhö vaäy, chuùng ta trôû thaønh moät thaân xaùc vôùi Ngöôøi. Hieäp thoâng taïo coäng ñoàng, vì Chuùa soáng trong chuùng ta, giuùp chuùng ta nhaän bieát nhau. Chæ coù Chuùa soáng trong chuùng ta, chuùng ta môùi coù theå thaáy hình aûnh Ngöôøi nôi ngöôøi khaùc. Ñoù laø nhöõng gì chuùng ta muoán noùi : "Thaàn Khí noùi vôùi Thaàn Khí, quaû tim noùi vôùi quaû tim, vaø Thieân Chuùa noùi vôùi Thieân Chuùa". Söï coäng taùc cuûa chuùng ta vaøo ñôøi soáng noäi taâm vôùi Thieân Chuùa daãn chuùng ta ñeán moät hình thöùc coäng taùc vaøo ñôøi soáng cuûa ngöôøi khaùc.

Ñieàu naøy coù theå xem nhö "khoâng thöïc teá," nhöng chuùng ta soáng vôùi noù, chuùng ta trôû thaønh "thöïc" hôn hieän thöïc cuûa theá gian. Nhö Thaùnh Phaoloà ñaõ khaúng ñònh : "Khi ta naâng cheùn taï ôn maø caûm taï Thieân Chuùa, haù chaúng phaûi laø döï phaàn vaøo Maùu Ñöùc Kitoâ ö ? Vaø khi ta cuøng beû Baùnh Thaùnh, ñoù chaúng phaûi laø döï phaàn vaøo Thaân Theå Ngöôøi sao ? Bôûi vì chæ coù moät taám baùnh, vaø taát caû chuùng ta chia seû cuøng moät Baùnh aáy, neân tuy nhieàu ngöôøi, chuùng ta cuõng chæ laø moät thaân theå"(1Cor.10, 16-17).

Thaân theå môùi naøy laø thaân theå thieâng lieâng, taïo bôûi Thaàn Khí tình yeâu. Noù theå hieän moät caùch raát cuï theå : baèng söï tha thöù, baèng söï giaûng hoøa, baèng naâng ñôõ laãn nhau, baèng söï ñoaøn keát vôùi nhöõng ai ñang ñau khoå vaø söï quan taâm caøng ngaøy caøng lôùn cho coâng lyù vaø hoøa bình. Nhö theá, khoâng nhöõng söï hieäp thoâng taïo coäng ñoàng, nhöng coäng ñoàng daãn chuùng ta ñeán söù meänh.

<noäi dung>

"Haõy ñi vaø tuyeân xöng thoâng ñieäp cuûa Ta"

Taát caû ñaõ thay ñoåi. Maát maùt khoâng coøn laø thaát baïi : ngoâi nhaø khoâng coøn laø nôi troáng roãng. Hai ngöôøi löõ haønh baét ñaàu cuoäc haønh trình vôùi göông maët aâu saàu, chaùn naûn nhìn nhau, baây giôø hoï nhìn nhau vôùi caëp maét ñaày tia saùng môùi. Ngöôøi khaùch laï ñaõ trôû thaønh baïn, ñaõ cho hoï tinh thaàn, moät tinh thaàn thieâng lieâng cuûa haân hoan, cuûa hoøa bình, cuûa can ñaûm, cuûa hy voïng vaø cuûa tình yeâu.

Khoâng coøn nghi ngôø gì nöõa trong tinh thaàn cuûa hoï : hoï soáng ñoäng. Hoï khoâng soáng nhö tröôùc, nhöng laø ngöôøi ñi rao giaûng coù söùc thu huùt, nhö Ngöôøi rao giaûng coù söùc thu huùt vaø chöõa laønh cuûa thaønh Nagiareùt, hoï ñaõ coù moät söùc thoåi môùi trong hoï. Cleâoâpha vaø baïn cuûa oâng ñöôïc ñoåi môùi laïi. Hoï nhaän moät quaû tim môùi, moät tinh thaàn môùi. Tình baïn cuûa hoï cuõng ñaõ ñöôïc bieán ñoåi, hoï khoâng coøn laø nhöõng ngöôøi baïn than khoùc, an uûi, traán an nhau trong nhöõng maát maùt cuûa nhau, maø laø nhöõng ngöôøi baïn loøng mang moät söù meänh môùi. Cuøng nhau, hoï coù chuyeän ñeå noùi, chuyeän quan troïng, khaån caáp, chuyeän caàn ñöôïc rao giaûng. Haïnh phuùc thay, hoï coù theå tin töôûng laãn nhau. Khoâng ai coù theå tin chöùng côù cuûa chæ moät ngöôøi, hoï cuøng noùi chung, vaø ngöôøi ta caøng chaêm chæ nghe hoï hôn.

Nhöõng ngöôøi khaùc cuõng phaûi ñöôïc nghe thoâng ñieäp nhö hoï ñaõ ñöôïc nghe, vì hoï cuõng ñaõ ñaët taát caû hy voïng nôi Ngöôøi. Ñoù laø Möôøi Moät ngöôøi ñaõ aên cuøng Ngöôøi toái hoâm tröôùc ngaøy Ngöôøi cheát. Ñoù laø nhöõng toâng ñoà, nhöõng nam toâng ñoà, nöõ toâng ñoà ñaõ ñi theo Ngöôøi bao nhieâu naêm nay. Caùc baïn hoï phaûi bieát nhöõng gì ñaõ xaûy ra cho Ngöôøi. Caùc baïn hoï phaûi bieát moïi söï chöa heát. Caùc baïn hoïï phaûi bieát Ngöôøi coøn soáng vaø nhaän bieát Ngöôøi khi Ngöôøi chia baùnh cho hoï.

Khoâng ñöôïc ñeå maát thì giôø. Hoï noùi vôùi nhau : "Chuùng ta haõy gaáp leân !": hoï xoû voäi giaøy, maëc voäi aùo, caàm gaäy vaø ñi veà vôùi caùc baïn hoï, nhöõng ngöôøi coù theå chöa nghe caùc baø loan tin raèng thieân thaàn ñeán cho caùc baø hay Ngöôøi ñaõ soáng laïi. Caâu chuyeän toùm goïn trong vaøi chöõ : "Ngay luùc aáy, hoï ñöùng daäy, quay trôû laïi Gieârusalem".

Thaät laø moät söï khaùc bieät giöõa "ñi veà nhaø" vaø chuyeán du haønh môùi naøy ! Ñoù laø söï khaùc bieät giöõa nghi ngôø vaø loøng tin, giöõa thaát voïng vaø hy voïng, giöõa sôï haõi vaø tình yeâu. Ñoù laø söï khaùc bieät giöõa hai con ngöôøi u saàu, chaùn naûn leâ chaân treân ñöôøng vaø hai ngöôøi chaân roäng böôùc, thænh thoaûng nhanh chaân, hoài hoäp, mong mau choùng chia seû tin môùi vôùi caùc baïn.

Trôû laïi thaønh phoá khoâng phaûi laø khoâng nguy hieåm. Sau khi Chuùa bò gieát cheát, caùc toâng ñoà ñeàu sôï. Hoï töï hoûi soá phaän naøo ñang chôø hoï. Nhöng sau khi nhaän bieát Chuùa cuûa hoï, noãi sôï cuûa hoï tan bieán, hoï töï nguyeän laøm chöùng cho söï soáng laïi cuûa Ngöôøi, hoï khoâng sôï caùi giaù phaûi traû. Hoï hieåu raèng chính nhöõng ngöôøi ñaõ gheùt Chuùa, cuõng coù theå seõ gheùt hoï, nhöõng ngöôøi ñaõ gieát Chuùa, cuõng seõ coù theå gieát hoï. Hoï coù theå maát maïng soáng khi ñi veà thaønh phoá. Ngöôøi ta coù theå ñoøi hoï laøm chöùng, khoâng nhöõng baèng lôøi, maø baèng chính maùu cuûa hoï. Nhöng hoï khoâng coøn sôï töû vì ñaïo. Chuùa ñaõ soáng laïi vaø ôû trong hoï, ñaõ laøm cho hoï traøn ñaày tình yeâu, moät tình yeâu maïnh hôn caùi cheát. Khoâng coøn gì coù theå ngaên caûn hoï trôû veà nhaø, duø nôi naøy khoâng coøn laø choã an toaøn cho hoï.

Thaùnh leã chaám döùt baèng vieäc gôûi ñi moät söù meänh : "Baây giôø caùc con haõy ñi laøm chöùng !" Caâu latinh ngaøy xöa linh muïc ñoïc sau khi thaùnh leã hoaøn taát : Ite Missa Est, coù nghóa : "Caùc con haõy ñi, ñaây laø söù meänh cuûa caùc con".

Cuoái cuøng, khoâng phaûi laø hieäp thoâng, nhöng laø söù meänh. Hieäp thoâng, söï thaân maät thieâng lieâng vôùi Chuùa, khoâng phaûi laø ñieåm cuoái cuøng cuûa ñôøi soáng Thaùnh Theå. Chuùng ta ñaõ nhaän bieát Chuùa, söï nhaän bieát naøy khoâng phaûi laø giaây phuùt thöôûng thöùc hay giöõ laáy bí maät rieâng cho mình. Cuõng nhö Maria Madaleâna, hai ngöôøi löõ haønh ñaõ nghe tieáng goïi naøy töø thaâm saâu con ngöôøi cuûa hoï : " Haõy ñi laøm chöùng". Ñoù laø ñoaïn keát cuûa daâng thaùnh leã, ñoù cuõng laø lôøi keâu goïi cuoái cuøng cuûa ñôøi soáng Thaùnh Theå : " Haõy ñi laøm chöùng cho nhöõng gì caùc con ñaõ thaáy vaø ñaõ nghe, caùc con ñöøng giöõ moät mình cho caùc con. Söù ñieäp naøy laø cho anh chò em cuûa con, vaø cho taát caû nhöõng ai saün saøng nghe. Haõy ñi, ñöøng ngöøng böôùc, ñöøng chôø, ñöøng do döï, nhöng haõy baét qua haønh ñoäng, haõy trôû veà nôi caùc con ñaõ ra ñi vaø haõy daïy cho nhöõng ai ôû laïi trong choã aån nuùp cuûa hoï, laø khoâng coù gì phaûi sôï haõi, Ngöôøi ñaõ soáng laïi, Ngöôøi ñaõ thaät söï soáng laïi".

Ñieàu quan troïng, ñaàu tieân vaø tröôùc heát, yù thöùc söù ñieäp naøy phaûi höôùng ñeán nhöõng ngöôøi gaàn vôùi chuùng ta. Hoï bieát chuùng ta, vaø cuõng nhö chuùng ta, hoï ñaõ nghe Lôøi Chuùa, nhöng hoï chaùn naûn. Söù ñieäp, tröôùc heát phaûi ñöôïc truyeàn qua nhöõng ngöôøi thaân caän, gia ñình, baïn beø, nhöõng ngöôøi tham döï moät phaàn trong ñôøi soáng chuùng ta.

Toâi luoân luoân caûm thaáy khoù chòu khi noùi veà Chuùa cho nhöõng ngöôøi quen hôn laø noùi cho nhöõng ngöôøi chöa bieát toâi. Nhöng ñoù laø moät thaùch ñoá lôùn caàn ñöôïc thöïc hieän. Baèng caùch naøy hay caùch khaùc, tính xaùc thöïc cuûa söù ñieäp ñöôïc thöû thaùch bôûi chính cha meï, ngöôøi phoái ngaãu, con caùi, anh chò em vaø taát caû nhöõng ngöôøi chuùng ta quen bieát nhieàu.

Chuùng ta thöôøng hay nghe noùi : "Laïi nöõa! Laïi nöõa! Chuùng toâi quaù bieát baïn muoán noùi gì roài. Chuùng toâi ñaõ thaáy baïn haêng haùi roài … seõ ñaâu vaøo ñoù thoâi !" Caâu noùi ñoù coù nhieàu ñieåm raát ñuùng. Taïi sao hoï phaûi tin ôû chuùng ta khi chuùng ta veà nhaø vôùi loøng haêng haùi ? Taïi sao laàn naøy hoï phaûi ñeå yù ñeán chuùng ta ? Chuùng ta cuõng khoâng ñaùng tin, cuõng khoâng khaùc bieät hôn nhöõng ngöôøi khaùc trong gia ñình, trong ñaùm baïn beø. Hôn nöõa, theá giôùi ñaày caû moïi söï tích, moïi chuyeän keå, moïi ngöôøi thuyeát giaûng, moïi ngöôøi rao giaûng Tin Möøng. Hoï coù lyù do ñeå hoaøi nghi. Nhöõng ngöôøi khoâng chia seû Thaùnh Theå vôùi chuùng ta, hoï khoâng toát hôn hay xaáu hôn chuùng ta. Hoï ñaõ nghe Lôøi Chuùa. Coù ngöôøi ñaõ röûa toäi, coù ngöôøi ñi nhaø thôø moät thôøi gian, coù ngöôøi ñi laâu hôn.

Nhöng daàn daàn, lòch söû Chuùa Gieâsu chæ laø moät caâu chuyeän lòch söû khoâng hôn khoâng keùm. Giaùo hoäi trôû thaønh moät chuyeän baét buoäc, thaùnh leã chæ laø moät nghi thöùc Phuïng vuï ñôn giaûn. Moät phaàn naøo ñoù, taát caû ñöôïc bieán ñoåi thaønh moät kyû nieäm eâm ñeàm hay cay ñaéng. Vaø moät caùch naøo ñoù, coù moät caùi gì trong hoï ñaõ cheát. Vaø taïi sao, boãng nhieân, moät ngöôøi bieát chuùng ta, laøm chuùng ta tin khi chuùng ta ñi döï thaùnh leã veà?

Do ñoù, khoâng phaûi duy nhaát thaùnh leã, nhöng ñôøi soáng Thaùnh Theå môùi laø chuyeän khaùc bieät. Moãi ngaøy, ñuùng, ngay töùc khaéc, khi chuùng ta caûm thaáy söï ñau khoå do chia caét, thì chuùng ta laïi coù dòp nghe lôøi cuûa moät ngöôøi môøi chuùng ta soáng nhöõng maát maùt nhö con ñöôøng daãn ñeán vinh quang. Nhö vaäy moãi ngaøy, chuùng ta coù theå coù khaû naêng môøi moät ngöôøi khaùch laï vaøo nhaø, cuøng beû baùnh vôùi chuùng ta. Daâng thaùnh leã toùm goïn caû moät ñôøi soáng ñöùc tin, chuùng ta phaûi trôû veà nhaø, soáng caøng laâu vaø caøng saâu ñaäm chöøng naøo toát chöøng aáy. Ñieàu naøy raát khoù, bôûi vì moïi ngöôøi ôû nhaø ñeàu bieát roõ ta : söï maát kieân nhaãn cuûa ta, loøng ghen töông cuûa ta, noãi chua xoùt cuûa ta, taát caû thoùi hö taät xaáu cuûa ta. Vaø roài coøn nhöõng lieân heä bò vôõ, nhöõng lôøi höùa khoâng ñöôïc giöõ, nhöõng lôøi cam keát khoâng ñöôïc toân troïng. Coù theå naøo chuùng ta noùi ñöôïc raèng chuùng ta ñaõ gaëp Ngöôøi treân ñöôøng, vaø chuùng ta ñaõ nhaän thaân theå Ngöôøi vaø maùu cuûa Ngöôøi, vaø chuùng ta trôû thaønh moät Kitoâ hoaït ñoängtích cöïc ? Taát caû nhöõng ai ñaõ töøng bieát ta ñeàu baét ñaàu ñaët ta vaøo thöû thaùch.

Nhöng coù moät chuyeän khaùc. Moät ngaïc nhieân lôùn lao ñang chôø hai ngöôøi löõ haønh haêng say chaïy ñeán nôi caùc baïn beø ñang nhoùm hoïp … voäi vaõ baùo cho hoï tin möøng. Tröôùc khi hoï coù thì giôø keå caâu chuyeän cuûa hoï cho moïi ngöôøi nghe, thì nhoùm Möôøi Moät ngöôøi vaø caùc baïn noùi cho hoï : "Ñuùng roài ! Chuùa ñaõ soáng laïi, Ngöôøi ñaõ hieän ra cho Simon". Thaät laø khoâi haøi, hoï nín thôû chaïy, hoï haêng say chaïy ñeå thaáy raèng nhöõng ngöôøi ôû laïi ñaõ bieát tin môùi, duø nhöõng ngöôøi naøy khoâng cuøng ñi ñöôøng vôùi Ngöôøi, khoâng cuøng ngoài aên chung vôùi Ngöôøi. Chuùa Gieâsu hieän ra vôùi Simoân, vaø Simoân thì ñaùng tin hôn hai ngöôøi toâng ñoà naøy, vì hoï ñaõ khoâng cuøng ôû laïi vôùi nhoùm, maø ñi veà nhaø, töôûng moïi chuyeän ñaõ heát. Chaéc chaén, moïi ngöôøi ñeàu sung söôùng vaø mong muoán nghe hoï keå chuyeän, nhöng hoï chæ laøm moät vieäc laø xaùc nhaän Chuùa Gieâsu thaät söï ñang soáng.

Chuùa Gieâsu ñaõ choïn nhieàu caùch ñeå hieän ra vaø cho chuùng ta bieát Ngöôøi ñang soáng. Nhöõng gì chuùng ta laøm trong thaùnh leã, theå hieän laïi nhieàu caùch Chuùa hieän ra hôn laø chuùng ta nghó. Chuùa Gieâsu, Ngöôøi cho chuùng ta baùnh, ñaõ chaïm ñeán quaû tim cuûa nhieàu ngöôøi tröôùc khi chuùng ta gaëp hoï treân ñöôøng ñôøi. Ngöôøi ñaõ goïi ngöôøi ñaøn baø baèng teân rieâng cuûa baø, vaø baø ñaõ nhaän ra Ngöôøi ; Ngöôøi ñaõ môû veát thöông ra cho ngöôøi khaùc xem, vaø hoï cuõng nhaän bieát Ngöôøi. Chuùng ta coù chuyeän rieâng cuûa chuùng ta ñeå keå, vaø dó nhieân chuùng ta phaûi laøm ñieàu naøy vì noù quan troïng, nhöng chöùng côù cuûa chuùng ta khoâng phaûi ñoäc nhaát. Chuùng ta coù moät söù meänh phaûi hoaøn thaønh, vaø roõ raøng chuùng ta phaûi voäi vaõ hoaøn thaønh, nhöng tröôùc heát chuùng ta phaûi nghe ngöôøi khaùc noùi. Baáy giôø, chuùng ta môùi coù theå keå caâu chuyeän cuûa chuùng ta vaø ñoù môùi laø nguoàn haân hoan.

Taát caû nhöõng ñieàu naøy daãn ta ñeán coäng ñoaøn. Hai ngöôøi baïn ñaõ coù theå cuøng nhau noùi töø quaû tim böøng chaùy, cuøng nhau vaøo trong moät giaây lieân laïc môùi, giaây lieân laïc xaây döïng treân söï hieäp thoâng maø hoï vöøa môùi thöû nghieäm. Söï hieäp thoâng cuûa hoï vôùi Chuùa Gieâsu thaät söï môùi chæ laø böôùc ñaàu cuûa ñôøi soáng coäng ñoaøn. Hoï caàn gaëp nhöõng ngöôøi cuõng tin Chuùa soáng laïi nhö hoï, ñaõ thaáy Ngöôøi hay ñaõ nghe Ngöôøi coøn soáng. Hoï caàn nghe chuyeän cuûa ngöôøi khaùc, taát caû ñeàu khaùc nhau, ñeå khaùm phaù ra Chuùa vaø Chuùa Thaùnh Thaàn ñaõ duøng nhieàu phöông caùch khaùc nhau ñeå haønh ñoäng giöõa loøng daân Ngöôøi.

Thaät quaù deã ñeå ñem Chuùa Gieâsu veà vôùi Chuùa Gieâsu cuûa chuùng ta, veà kinh nghieäm rieâng cuûa chuùng ta veà tình yeâu cuûa Ngöôøi, veà caùch chuùng ta nhaän bieát Ngöôøi. Nhöng, Chuùa Gieâsu rôøi boû chuùng ta ñeå gôûi Thaùnh Linh cuûa Ngöôøi, vaø chính Thaùnh Linh ñaõ thoåi ôû ñaâu maø Ngöôøi muoán. Coäng ñoàng ñöùc tin laø nôi moïi ngöôøi keå nhieàu caâu chuyeän khaùc nhau qua nhieàu caùch khaùc nhau chöùng minh Chuùa Gieâsu coù maët giöõa chuùng ta. Taát caû baèng chöùng cuûa ngöôøi naøy ngöôøi kia ñeàu khaùc nhau. Trong luùc ñoù, baèng caùch nghe chaêm chæ Chuùa Thaùnh Thaàn theå hieän qua nhieàu ngöôøi khaùc nhau, baèng lôøi cuõng nhö trong thinh laëng, baèng söï chaïm traùn cuõng nhö baèng lôøi môøi goïi, baèng söï deã thöông cuõng nhö baèng söï kieân quyeát, baèng nöôùc maét cuõng nhö vôùi nuï cöôøi, luùc ñoù, chuùng ta töø töø khaùm phaù chuùng ta thuoäc veà cuøng moät coäng ñoàng, cuøng moät chi theå vôùi Thaàn Trí cuûa Chuùa Gieâsu.

Trong Thaùnh Theå, chuùng ta ñöôïc môøi ñeå rôøi khoûi baøn tieäc, ñeå ñeán vôùi caùc baïn vaø khaùm phaù Chuùa thaät söï soáng trong hoï, vaø Ngöôøi keâu goïi chuùng ta laäp thaønh moät daân môùi, daân cuûa söï soáng laïi.

Chính ôû ñaây keát thuùc caâu chuyeän oâng Cleâoâpha vaø ngöôøi baïn cuûa oâng, khi caùc oâng keå caâu chuyeän cuûa hoï cho nhoùm Möôøi Moät ngöôøi vaø caùc baïn ñoàng haønh. Nhöng, söù meänh khoâng ngöøng ôû ñoù, noù chæ môùi baét ñaàu. Caâu chuyeän treân ñöôøng vaø treân baøn aên ñaùnh daáu böôùc khôûi ñaàu cuûa ñôøi soáng truyeàn giaùo, ñôøi soáng moãi ngaøy trong ñôøi chuùng ta cho ñeán khi chuùng ta nhìn laïi Chuùa tröôùc maët.

Thaønh laäp moät coäng ñoàng vôùi gia ñình, baïn beø, xaây döïng moät quan heä tình yeâu, taïo moät daân toäc môùi cho söï soáng laïi : ñieàu naøy khoâng ñôn giaûn laø caùch chuùng ta ñeå ñôøi soáng chuùng ta traùnh söùc maïnh cuûa boùng toái ñang cai trò theá giôùi, maø ñuùng hôn laø caùch chuùng ta cuøng nhau tuyeân xöng cho toaøn theá giôùi bieát, treû cuõng nhö giaø, ngheøo cuõng nhö giaøu, ngöôøi da traéng cuõng nhö ngöôøi da maøu, raèng caùi cheát khoâng phaûi laø chöõ cuoái cuøng, raèng hy voïng cuûa chuùng ta ñöôïc xaây döïng vaø Chuùa vaãn coøn soáng.

Thaùnh Theå luoân luoân laø moät söù meänh. Thaùnh Theå giaûi phoùng chuùng ta khoûi tình caûm chai ñaù do maát maùt, laøm cho chuùng ta thaáy Thaàn Khí cuûa Chuùa Gieâsu soáng trong chuùng ta, laøm chuùng ta coù theå ñi moïi nôi, mang Tin Möøng ñeán cho ngöôøi ngheøo, ñem saùng maét laïi cho ngöôøi muø, ñem töï do cho ngöôøi bò giam caàm, vaø tuyeân xöng Chuùa ñaõ chöùng toû tình yeâu cho nhaân loaïi. Chuùng ta khoâng ñöôïc gôûi ñi moät mình, nhöng cuøng vôùi anh chò em chuùng ta, hoï cuõng bieát raèng Chuùa soáng trong hoï.

Chuyeån ñoäng dieãn tieán töø Thaùnh Theå ñeán hieäp thoâng seõ daãn ñeán coäng ñoàng, roài ñeán söù meänh. Kinh nghieäm chuùng ta coù ñöôïc trongï hieäp thoâng tröôùc tieân gôûi chuùng ta ñeán caùc anh chò em, ñeå qua hoï chuùng ta chia seû caùc caâu chuyeän cuûa chuùng ta vaø xaây döïng moät quan heä yeâu thöông. Keá ñoù, trong moät coäng ñoàng, chuùng ta coù theå ñi muoân phöông ñeå gaëp muoân ngöôøi.

Toâi nhaän ra khuynh höôùng cuûa toâi thöôøng ñi thaúng töø hieäp thoâng qua söù meänh maø khoâng thaønh laäp moät coäng ñoàng. Chuû nghóa caù nhaân vaø öôùc muoán thaønh coâng caù nhaân, khoâng ngöøng daãn toâi ñeán haønh ñoäng moät mình, vaø toâi daønh cho toâi coâng vieäc thöïc hieän söù meänh moät mình. Trong luùc ñoù, ngay caû Chuùa Gieâsu cuõng khoâng rao giaûng vaø chöõa laønh moät mình. Phuùc aâm Thaùnh Luca keå baèng caùch naøo Chuùa ñaõ traûi qua nhieàu ñeâm hieäp thoâng vôùi Thieân Chuùa, nhieàu buoåi saùng daønh ñeå thaønh laäp coäng ñoaøn vôùi möôøi hai toâng ñoà, nhieàu buoåi xeá tröa duøng ñeå rao giaûng cho ñaùm ñoâng.

Chuùa Gieâsu goïi chuùng ta cuøng laøm nhö vaäy : theo thöù töï töø hieäp thoâng ñeán coäng ñoàng roài ñeán söù meänh. Ngöôøi khoâng muoán chuùng ta laøm vieäc moät mình, Ngöôøi gôûi chuùng ta ñi töøng nhoùm, hai ngöôøi moät, khoâng bao giôø moät mình, nhö theá chuùng ta coù theå laøm chöùng nhö thaønh vieân cuûa moät coäng ñoàng ñöùc tin. Chuùng ta ñöôïc gôûi ñi ñeå daïy doã, ñeå chöõa laønh, ñeå khôûi höùng vaø ñeå cho theá giôùi nieàm hy voïng, chöù khoâng phaûi cho thaønh quaû taøi naêng rieâng cuûa chuùng ta, nhöng laø söï dieãn ñaït cuûa ñöùc tin nôi Ngöôøi ñaõ keát hôïp chuùng ta, töø Ngöôøi maø chuùng ta coù theå cho taát caû nhöõng gì chuùng ta coù theå cho.

Ñôøi soáng thaùnh leã luoân luoân laø ñôøi soáng truyeàn giaùo. Chuùng ta soáng trong moät theá giôùi reân ræ döôùi gaùnh naëng cuûa khoå ñau : chieán tranh khoâng thöông xoùt huûy hoaïi xöù sôû vaø con ngöôøi, naïn ñoùi vaø suy dinh döôõng taøn phaù caû moät daân toäc, toäi aùc vaø baïo löïc laøm haøng trieäu ngöôøi ñaøn oâng, ñaøn baø, treû con soáng trong lo sôï. Beänh ung thö, sida, dòch taû, soát reùt vaø bao nhieâu beänh khaùc, taøn phaù thaân xaùc cuûa bao nhieâu trieäu ngöôøi. Ñoäng ñaát, baûo luït … bao nhieâu chuyeän xaûy ra moãi ngaøy, laáp ñaày maøn aûnh truyeàn hình, baùo chí. Ñoù laø theá giôùi cuûa maát maùt khoâng ngöøng, vaø raát nhieàu ngöôøi, neáu khoâng muoán noùi laø ña soá, anh chò em ñoàng loaïi chuùng ta ñaõ ñi, göông maët u saàu, chaùn naûn, treân moïi ngaõ ñöôøng cuûa haønh tinh naøy. Baèng caùch naøy caùch khaùc, hoï nhö muoán noùi : "Chuùng toâi ñaõ hy voïng … nhöng chuùng toâi ñaõ maát hy voïng".

Chính trong theá giôùi naøy maø chuùng ta ñöôïc gôûi ñeán ñeå soáng ñôøi soáng thaùnh leã, coù nghóa laø quaû tim böøng chaùy, ñoâi maét vaø loã tai roäng môû. Ñieàu naøy hình nhö khoâng theå ñöôïc. Laøm gì maø moät soá ít ngöôøi ñaõ gaëp Chuùa Gieâsu treân ñöôøng, trong vöôøn, gaàn bôø hoà, laïi coù theå laøm chuyeän toát giöõa moät theá giôùi baïo löïc ? Huyeàn nhieäm tình yeâu Thieân Chuùa, quaû tim böøng chaùy, maét, tai chaêm chuù khaùm phaù Ñaáng maø chuùng ta gaëp trong maùi aám gia ñình cuûa chuùng ta, laïi tieáp tuïc hieän ra cho chuùng ta giöõa nhöõng ngöôøi ngheøo, ngöôøi beänh, ngöôøi bò baùch haïi, bò giam haõm, nhöõng ngöôøi tò naïn, vaø taát caû nhöõng ai soáng trong sôï haõi.

Chuùng ta cuõng ñöôïc goïi ñeå yù thöùc söù meänh chuùng ta khoâng chæ ñeå rao Tin Möøng cuûa Chuùa soáng laïi maø coøn nhaän chöùng taù töø nhöõng ngöôøi ñöôïc Chuùa gôûi ñeán. Thöôøng thöôøng, ngöôøi ta xem söù meänh moät caùch nghieâm nhaët nhö moät moùn quaø cho, nhöng söù meänh thaät söï cuõng coù noäi dung nhaän. Neáu quaû thaät Thaàn Khí cuûa Chuùa Gieâsu thoåi ôû ñaâu Ngöôøi muoán, thì moãi ngöôøi coù theå chia nhöõng gì mình nhaän töø Thaàn Khí cho ngöôøi khaùc. Veà laâu veà daøi, söù meänh chæ coù theå thöïc hieän ñöôïc khi chuùng ta nhaän nhieàu cuõng nhö cho nhieàu, chuùng ta saên soùc ngöôøi khaùc cuõng nhö chuùng ta nhaän laïi söï saên soùc. Chuùng ta ñeán vôùi ngöôøi beänh, ngöôøi haáp hoái, ngöôøi khuyeát taät, ngöôøi bò giam caàm, ngöôøi tò naïn, mang ñeán cho hoï Tin Möøng soáng laïi cuûa Chuùa, chuùng ta seõ mau caïn söùc neáu chuùng ta khoâng nhaän Thaàn Khí cuûa Chuùa Gieâsu.

Thaàn Khí naøy, Thaàn Khí cuûa tình yeâu, giaáu trong söï ngheøo heøn, trong thaát voïng, trong ñau khoå cuûa nhöõng ngöôøi chuùng ta ñeán gaëp. Vì vaäy, Chuùa Gieâsu ñaõ noùi : "Phuùc thay cho nhöõng ngöôøi ngheøo khoù,... nhöõng ngöôøi bò baùch haïi,... nhöõng ngöôøi than khoùc...". Moãi laàn chuùng ta saên soùc hoï, vaø ñeán löôït hoï - duø laøm moät caùch yù thöùc hay khoâng - hoï ban Thaàn Khí cuûa Chuùa Gieâsu cho chuùng ta vaø trôû thaønh chuû chaên chuùng ta. Khoâng coù söï hoå töông cuûa moùn quaø cho vaø ñoùn nhaän, söù meänh vaø ngöôøi laøm söù meänh deã daøng trôû thaønh ngöôøi ñieàu khieån hay hung baïo.

Neáu chæ thuaàn moät ngöôøi cho vaø ngöôøi kia nhaän, ngöôøi cho nhanh choùng bieán thaønh ngöôøi taán coâng, vaø ngöôøi nhaän trôû thaønh naïn nhaân. Nhöng, khi ngöôøi cho nhaän vaø ngöôøi nhaän cho, voøng giaây tình yeâu, baét ñaàu töø trong coäng ñoàng nhöõng ngöôøi toâng ñoà seõ trôû thaønh lôùn nhö theá giôùi.

Ñoù chính laø ñôøi soáng Thaùnh Theå laøm lôùn voøng giaây tình yeâu naøy. Sau khi vaøo hieäp thoâng vôùi Chuùa Gieâsu vaø taïo thaønh moät coäng ñoàng goàm nhöõng ngöôøi bieát Chuùa ñaõ soáng laïi, chuùng ta coù theå ra ñi ñeå lieân keát vôùi nhöõng ngöôøi löõ haønh ñôn ñoäc, giuùp hoï khaùm phaù hoï cuõng coù moùn quaø tình yeâu ñeå chia seû. Chuùng ta khoâng coøn sôï noãi buoàn cuûa hoï, noãi ñau cuûa hoï, chuùng ta ñôn giaûn hoûi hoï : "Baïn coù nhöõng chuyeän gì ñeå chuùng ta vöøa ñi vöøa trao ñoåi ?" Chuùng ta seõ nghe caâu chuyeän coâ ñôn, sôï haõi, bò boû rôi, buoàn baû cuûa hoï. Chuùng ta phaûi nghe, thöôøng laø laâu, nhöng chuùng ta cuõng coù cô hoäi ñeå noùi vôùi hoï baèng nhöõng lôøi, nhöõng cöû chæ ñôn giaûn : "Baïn coù bieát nhöõng gì baïn ñang than phieàn, baïn coù theå soáng nhö moät dòp may môùi khoâng ? Coù theå ñoái vôùi baïn raát khoù ñeå thay ñoåi nhöõng gì ñaõ xaûy ra cho baïn, nhöng baïn coù töï do ñeå choïn caùch baïn soáng".

Khoâng phaûi taát caû moïi ngöôøi seõ nghe chuùng ta noùi, vaø cuõng chæ coù moät ít ngöôøi môøi chuùng ta veà nhaø ñeå chung baøn vôùi hoï. Raát hieám khi chuùng ta coù theå cho taám baùnh ñôøi soáng vaø thaät söï chöõa laønh moät quaû tim tan vôõ. Chính Chuùa Gieâsu cuõng khoâng chöõa laønh taát caû moïi ngöôøi, cuõng khoâng bieán ñoåi ñôøi soáng cuûa nhaân loaïi. Ña soá con ngöôøi khoâng tin vaøo khaû naêng thay ñoåi taän goác, hoï cuõng khoâng tin vaøo nhöõng ngöôøi laï qua ñöôøng. Nhöng moãi laàn coù moät cuoäc gaëp gôõ thaät söï bieán thaát voïng thaønh hy voïng, bieán cay ñaéng thaønh bieát ôn, chuùng ta seõ thaáy moät ít boùng toái bò xoùa tan, vaø ñôøi soáng, moät laàn nöõa, vöôït qua haøng raøo cuûa caùi cheát.

Ñoù laø nhöõng gì xaûy ra, vaø coøn hôn nöõa, ñoù laø kinh nghieäm cuûa nhöõng ngöôøi soáng ñôøi soáng Thaùnh Theå. Hoï xem nhö söù meänh cuûa hoï laø thöôøng xuyeân môøi goïi baïn ñoàng haønh choïn loøng bieát ôn thay vì chua xoùt, hy voïng thay vì thaát voïng. Vaø moät vaøi laàn thaùch ñoá naøy ñöôïc chöùng nghieäm ñuû cho hoï thaáy cuoäc ñôøi cuûa hoï quaû thaät ñaùng soáng. Nhìn moät nuï cöôøi xuaát hieän giöõa nöôùc maét laø tham döï vaøo pheùp laï, pheùp laï cuûa haân hoan.

Theo thoáng keâ, thì keát quaû khoâng coù gì haáp daãn. "Baïn gaëp ñöôïc bao nhieâu ngöôøi ? Coù ñöôïc bao nhieâu thay ñoåi do baïn taïo ra ? Coù bao nhieâu beänh ñöôïc baïn chöõa laønh ? Coù bao nhieâu nieàm vui do baïn taïo ra ?" Caâu traû lôøi cho nhöõng caâu hoûi naøy luoân luoân laø moät thaát voïng. Chuùa Gieâsu vaø caùc toâng ñoà chöa bao giôø bieát thaønh coâng lôùn laø gì. Theá giôùi vaãn ôû trong boùng toái, ñaày baïo löïc, tham nhuõng, aùp böùc, boùc loät. Vaø noù coù theå seõ maõi maõi nhö vaäy !

Caâu hoûi khoâng phaûi ñeå bieát : "Vôùi toác ñoä naøo vaø bao nhieâu ?" nhöng laø "ÔÛ ñaâu vaø khi naøo ?" ÔÛ ñaâu thaùnh leã ñöôïc daâng, ôû ñaâu moïi ngöôøi hoïp laïi chung quang caùi baøn vaø cuøng beû baùnh, khi naøo thì ñieàu naøy xaûy ra ? Theá gian soáng trì treä tuø haõm döôùi daáu aán söï xaáu, theá gian khoâng bieát aùnh saùng chieáu trong boùng toái. Noù ñaõ khoâng bao giôø laøm vaø seõ khoâng bao giôø laøm ñeå nhaän bieát aùnh saùng.

Nhöng coù nhöõng con ngöôøi, soáng giöõa theá gian naøy soáng vaø bieát Ngöôøi ñang soáng vaø ôû giöõa chuùng ta, Ngöôøi ñaõ thaéng söùc maïnh cuûa caùi cheát, môû ñöôøng tieán ñeán vinh quang. Coù coù chaêng nhöõng ngöôøi tuï hoïp chung quang caùi baøn vaø laëp laïi nhöõng cöû chæ maø Ngöôøi ñaõ laøm, ñeå nhôù ñeán Ngöôøi ? Coù coù chaêng nhöõng ngöôøi khoâng ngöøng chia seû nhöõng caâu chuyeän hy voïng, vaø cuøng nhau, ra ñi ñeå lo cho ñoàng loaïi, khoâng töï cho hoï coù theå giaûi quyeát heát moïi vaán ñeà, nhöng mang ñeán moät nuï cöôøi cho ngöôøi ñang haáp hoái vaø moät ít hy voïng cho em beù bò boû rôi ?

Ñôøi soáng Thaùnh Theå quaù nhoû beù, khieâm nhöôøng, khoâng huøng traùng, nhöng noù nhö men gioáng, nhö haït gioáng, nhö nuï cöôøi treân moâi cuûa em beù môùi sinh. Ñoù laø giöõ ñöùc tin, hy voïng, tình yeâu soáng ñoäng trong moät theá giôùi luoân luoân ñe doïa töï huûy.

Thænh thoaûng thaùnh leã ñöôïc daâng troïng theå, trong nhöõng thaùnh ñöôøng nguy nga, nhöng thöôøng thöôøng, ñaây laø moät söï kieän nhoû, ít ngöôøi bieát, noù xaûy ra trong moät goùc phoøng, trong xaø lim nhaø tuø, trong chaùi nhaø, xa nôi tieáp taân haøo nhoaùng. Thaùnh leã ñöôïc daâng trong aâm thaàm, khoâng y phuïc phuïng vuï, khoâng neán, khoâng höông traàm, thaùnh leã laøm vôùi nhöõng cöû chæ bình thöôøng maø nhöõng ngöôøi chöa quen, khoâng bieát ñoù laø thaùnh leã ñang ñöôïc cöû haønh. Nhöng, duø laøm trong ñôn giaûn hay long troïng, trong aån mình hay yeán tieäc, ñoù cuõng laø moät söï kieän, cho ta thaáy ñôøi soáng thì maïnh hôn caùi cheát, tình yeâu luoân luoân thaéng noãi sôï haõi.

<noäi dung>

Chöõ Thaùnh Theå hieåu theo nghóa ñen tieáng Hylaïp coù nghóa laø haønh ñoäng bieát ôn. Ñôøi soáng Thaùnh Theå ñöôïc soáng trong bieát ôn. Chuyeän hai ngöôøi ñi treân ñöôøng veà Emmaus cuõng laø caâu chuyeän cuûa chuùng ta, cho thaáy loøng bieát ôn khoâng phaûi laø moät "thaùi ñoä" bình thöôøng ñoái vôùi ñôøi soáng. Loøng bieát ôn phaûi ñöôïc khaùm phaù vaø soáng vôùi moät söï chuù yù kyõ löôõng cuûa noäi taâm. Nhöõng maát maùt, nhöõng kinh nghieäm bò loaïi boû, bò boû rôi, nhöõng giaây phuùt chaùn naûn chæ ñaåy chuùng ta ñeán söï noãi giaän, ñeán cay ñaéng, ñeán chua xoùt. Khi chuùng ta baèng loøng ñeå cho "söï thaät noùi leân" thì luoân luoân seõ coù nhöõng söï kieän thuyeát phuïc cho chuùng ta bieát raèng ñôøi soáng, suy cho ñeán cuøng, khoâng daãn ñeán ñaâu heát, vaø taát caû moïi coá gaéng ñeå thaéng ñònh meänh chæ laø moät daáu hieäu saâu xa cuûa söï ngaây ngoâ chaát phaùc.

Chuùa Gieâsu ñaõ mang Thaùnh Theå ñeán cho chuùng ta, ñeå cho pheùp chuùng ta choïn loøng bieát ôn. Ñoù laø söï löïa choïn maø chính chuùng ta phaûi laøm. Khoâng moät ai laøm giuøm chuùng ta. Nhöng Thaùnh Theå daãn chuùng ta ñeán caàu xin loøng laân tuaát cuûa Chuùa, xin ñöôïc nghe Lôøi Chuùa, xin ñöôïc môøi Chuùa ñeán nhaø chuùng ta, vaøo trong hieäp thoâng vôùi Ngöôøi, vaø tuyeân xöng Tin Möøng cho toaøn theá giôùi. Thaùnh Theå daàn daàn cho ta khaû naêng boû qua söï chua xoùt ñeå choïn loøng bieát ôn. Daâng thaùnh leã laø tieáp tuïc môøi chuùng ta choïn thaùi ñoä naøy. Trong ñôøi soáng haøng ngaøy, chuùng ta coù raát nhieàu dòp ñeå bieát ôn hôn laø cay ñaéng.

Môùi ñaàu, chuùng ta khoâng theå naøo nhaän bieát nhöõng cô hoäi naøy. Ngay tröôùc khi thaáy ñieàu naøy xaûy ra, chuùng ta noùi : "Thaät laø quaù söùc cuûa toâi. Toâi khoâng coù moät choïn löïa naøo, toâi phaûi noãi giaän vaø phaûi cho moïi ngöôøi bieát ñieàu ñoù. Ñôøi khoâng coâng baèng vaø toâi khoâng theå naøo phaûn öùng nhö tröôùc". Nhöng, luoân luoân coù moät gioïng noùi cho chuùng ta bieát chuùng ta muø quaùng bôûi chính söï hieåu bieát cuûa chuùng ta, chuùng ta töï neùm mình xuoáng vöïc thaúm vaø keùo theo ngöôøi khaùc cuøng xuoáng vôùi chuùng ta. Ñoù laø gioïng cho chuùng ta laø "ñieân", keâu chuùng ta nhìn cuoäc ñôøi döôùi khía caïnh khaùc, khoâng phaûi töø thaáp, töø nhöõng maát maùt, nhöng töø treân cao, ôû ñoù Chuùa ban cho chuùng ta vinh quang.

Thaùnh Theå - haønh ñoäng bieát ôn - cuoái cuøng, ñeán töø treân cao. Ñoù laø moùn quaø chuùng ta khoâng theå töï cheá taïo. Chuùng ta phaûi nhaän noù. Moùn quaø töï nguyeän cho chuùng ta vaø chuùng ta töï nguyeän nhaän moùn quaø. Ñoù laø moät löïa choïn phaûi laøm ! Chuùng ta coù theå coù löïa choïn boû qua Ngöôøi khaùch laï, cöù ñeå Ngöôøi ñi tieáp tuïc con ñöôøng cuûa Ngöôøi vaø cöù xem Ngöôøi nhö laø moät ngöôøi laï.

Nhöng chuùng ta cuõng coù theå môøi Ngöôøi vaøo trong ñôøi soáng cuûa chuùng ta, ñeå Ngöôøi chaïm ñeán töøng khía caïnh moät trong taâm hoàn cuûa chuùng ta, ñeå cuoái cuøng bieán chua xoùt thaønh bieát ôn. Chuùng ta khoâng baét buoäc phaûi laøm nhö theá. Söï thaät thì ña soá moïi ngöôøi töø choái ñieàu ñoù. Nhöng, moãi laàn chuùng ta löïa choïn ñieàu naøy, moïi söï ñeàu ñöôïc ñoåi môùi laïi, ngay caû nhöõng vieäc taàm thöôøng nhaát. Ñôøi soáng nhoû beù cuûa chuùng ta trôû thaønh quan troïng, noù trôû thaønh moät phaàn huyeàn nhieäm trong chöông trình Cöùu ñoä cuûa Thieân Chuùa.

Khi ñieàu ñoù xaûy ra, moïi söï khoâng coøn laø saûn phaåm cuûa baát ngôø, ngaãu nhieân hay phuø phieám. Ngay caû nhöõng chuyeän taàm thöôøng nhaát cuõng coù ngoân ngöõ cuûa Ñöùc Tin, cuûa hy voïng vaø treân heát, cuûa Tình Yeâu. Ñoù laø ñôøi soáng thaùnh leã, ñôøi soáng qua ñoù moïi chuyeän ñeàu noùi leân tieáng noùi caûm taï Ñaáng ñaõ ñeán gaëp chuùng ta treân ñöôøng.

<noäi dung>