Mỗi ngày một câu chuyện
Frère Phong, fsc. - Nhà La San Việt Nam - San Jose

LÍNH VUA – LÍNH CHÚA : MỘT NGƯỜI QUÂN NHÂN TÊN VY
Hoạt Cảnh Tử Đạo
Nguời giới thiệu : Trong lịch sử bắt đạo cấm đạo tại Việt Nam, không phải mọi người công giáo đều đă anh dũng thà chết chứ không thà bỏ đạo cả đâu. Cũng đă có lắm người buông xuôi trước áp lực, dẫm lên thánh giá, chối đạo. Cũng đă có những vị, tuy đă chối đạo, nhưng sau này lại ăn năn thống hối, và chấp nhận cái chết v́ Danh Đức Giê-su.
Thánh không phải là những người trọn hảo, không bao giờ phạm tội.
Thánh chính là những người nhận biết ḿnh có tội, nhưng không ngă ḷng, một vẫn trông cậy vào sự tha thứ củaThiên Chúa, rồi ăn năn trở lại.
Hôm nay, kính mời cộng đồng Dân Chúa, cùng mừng nhớ những con người Việt Nam cũng yếu đuối như chúng ta, cũng đă sa ngă, có lần bỏ Chúa chối đạo, nhưng đă biết tin vào ḷng tha thứ của Chúa Cha mà trở lại cùng Thiên Chúa, Người Cha nhân từ hằng ṃn mỏi trông chờ chúng ta trở về.
Vũ khúc : Cha Ơi ! Nay Con Đă về.
Người giới thiệu : Trước hăm dọa cũng như dụ dỗ của quan quyền, hơn 500 binh lính và sĩ quan công giáo đă bỏ đạo, chỉ c̣n vỏn vẹn 15 người cương quyết không chịu bỏ đạo. Nhưng với tù ngục, đ̣n roi, 12 người đành đạp lên tượng Chúa, bỏ đạo, trở về với vợ con. Chỉ c̣n có ba người quân nhân gan dạ chấp nhận mọi cực h́nh, trong đó có ông Vy, vừa mới ṭng quân. Biết ông Vy là người hiếu thảo, nên quan đă đến tận nhà bắt mẹ già của ông, và đánh đập bà một cách tàn nhẫn ngay trước mặt ông.
Dàn cảnh : Quan với 2 lính hầu (lọng tàn), 2 lính cầm đao, kiếm kèm kẹp ông, và 2 lính cầm roi đang đạp bà mẹ quất túi bụi... Ông Vy vùng thoát khỏi lính và chạy đến mẹ, nhưng bị chận lại :
Con -Mẹ !
Quan -Đánh con mụ đó cho toe tua ra. (Lính giơ cao roi lên toan đánh)
Con -Lạy quan lớn,
Quan -Dừng tay
Lính -Dạ
Mẹ -Con! đừng có bỏ đạo
Quan -Bịt miệng mụ đó lại
Lính -Dạ
Mẹ vùng vằng -Hm, hm
Con -Mẹ, mẹ. Lạy quan, xin quan tha cho mẹ tôi. Tôi xin ...
Quan -Ha, ha , ha. Thế mới là con thảo, hiếu với mẹ già. Nào, ngươi hăy bước qua cái thập tự này đi.
Mẹ vùng vằng -Hm, hm...
Ông Vy bước vội qua thập tự, nhào đến ôm mẹ. Quân lính thả bà ra.
Con -Mẹ
Mẹ -Con, Chúa ơi. Sao con lại làm thế ? Mẹ thà chết c̣n hơn thấy con bỏ đạo. Con đâm nát tim mẹ rồi con ơi!
Quan -Cái mụ này càn gỡ. Nó hiếu thảo với bà như thế c̣n ǵ quư bằng.
Mẹ -Lời lăi cả và thế gian mà mất linh hồn nào được ích chi!
Quan -Hừ, cái con mụ lảm nhảm. Thôi, ta đi thôi.
Quan quân bỏ đi.
Mẹ -Con, sao con lại bỏ đạo chứ ? Chúa mới thật là cao cả, phần mẹ có đáng ǵ đâu.
Mẹ có sống thêm mấy chục năm nữa, nhưng con lại bỏ đạo để rồi mất linh hồn th́ nào có ích ǵ. Con ơi ! Sao con dại dột thế!
Con -Mẹ, con không thể nào thấy mẹ đau, mẹ chết được. C̣n thà chết, c̣n hơn thấy mẹ bị đ̣n đau.
Mẹ -Con ơi! Đau khổ này rồi cũng qua. Chết v́ Chúa th́ vinh hơn vạn lần sống không có Chúa.
Con -Mẹ, mẹ không thể chết được.
Mẹ -Mẹ phải chết chứ. Mẹ phải đi chết thế con, để xin Chúa tha tội cho con.
Con -Mẹ, mẹ không thể chết được.
Bà mẹ dứt bỏ đi : -Quan lớn, quan đâu rồi, xin giết tôi đi, xin giết tôi đi.
Người con núi kéo : -Mẹ, mẹ đừng đi, con van mẹ, con xin mẹ.
Mẹ -Để mẹ đi chết thế con.
Bà mẹ dứt bỏ ra đi. Người con chạy theo : -Mẹ, mẹ !
Bà mẹ quay lại, cương quyết , dơng dạc : -Đứng lại ! Đừng theo mẹ. Con chết bây giờ th́ mẹ con ḿnh sẽ măi măi xa nhau.
Hăy ở lại mà ăn năn thống hối đi đă. Mẹ chờ con ở dinh quan lớn.
Bà mẹ bỏ ra đi.
Nhạc buồn dấy lên.
Người con quỳ xuống ăn năn.
Thánh ca : Cha ơi nay con đă về (chỉ lấy điệp khúc)
Người con hát theo và diễn tả theo lời, nhạc.

***

Người giới thiệu : Sau khi dùng thủ đoạn buộc ông Vy bỏ đạo, quan quân sung sướng trở về dinh. Nào ngờ.....
Dàn cảnh : Quan và 2 lính hầu (lọng tàn), 3 lính cầm đao kiếm. (Có sẵn giây vải đen bịt mắt, thẻ lệnh xử tử, chiếu)
Mấy hồi trống dồn dập.
Quan -Trống kêu oan, ai đánh đó ?
Lính chạy vào -Khải bẩm quan lớn, bà mụ già hồi năy đến đánh trống kêu oan.
Quan -Oan. Oan cái ǵ. Ta đă tha cho cả mẹ lẫn con rồi mà.
Trống lại dồn dập.
Quan -Quân bây đâu
Lính -Dạ
Quan -Ra xem có phải con mụ già hồi năy không? Nếu đúng th́ lôi cổ mụ đó vào đây cho ta.
Lính chạy ra lôi bà mẹ vào.
Quan -Lại mụ.
Mẹ -Bẩm quan lớn. Chiếu chỉ vua ban phải giết hết người theo tả đạo Da-tô. Sao quan lớn lại không giết tôi ?
Quan -Giết mụ ?
Mẹ -Đúng thế, tôi là người theo đạo Da-tô đây.
Quan -Giết mụ cho đời cười chê ta sao? Nước ta không có thói giết đàn bà con gái.
Mẹ -Nhưng tôi là người có đạo kia mà.
Quan -Lẩm cẩm. Cái con mụ lẩm cẩm. Ta đă bảo, ta không giết đàn bà con gái. Quân đâu. Tống cổ nó ra ngoài cho ta.
Lính đến toan lôi bà, th́ người con chạy vào :
Con -Dừng tay. Chớ đụng đến mẹ tôi. Có giỏi th́ hăy giết tôi, chứ đừng ăn hiếp đàn bà con gái.
Bà mẹ sửng sốt, sung sướng kêu :
Mẹ -Con
Con -Mẹ
Hai mẹ con ôm chầm lấy nhau.
Quan quân sửng sờ.
Con -Quan có giỏi th́ hăy giết tôi. Tôi không bỏ đạo nữa đâu.
Mẹ -Đúng. Con tôi không có bỏ đạo. Xin quan cứ giết cả mẹ con tôi. 
Quan nổi giận : -Án tử h́nh của ngươi, Vua đă phê chuẩn. V́ thấy ngươi hiếu thảo với mẹ già mà ta đă tạm tha.
Nay ngươi lại muốn chết, th́ ta cho chết. Quân đâu. Bịt mắt mụ đó lại, ta sẽ tính sau. C̣n thằng kia, lôi ra thắt cổ cho ta.
Mẹ -Bẩm quan lớn, cho già này một ân huệ cuối cùng được chăng ?
Quan -Mụ cứ nói
Mẹ -Xin đừng bịt mắt tôi. Cho tôi chứng kiến tận mắt cái chết anh hùng của con tôi.
Quan -Gan dạ, thật gan dạ. Được ta cho mụ thỏa ḷng.
Quan phẩy tay, lính lui ra, thôi không bịt mắt bà.
-C̣n thằng kia, lôi nó ra thắt cổ cho ta.
Con -Mẹ!
Mẹ -Con!
Con -Con lạy từ giă mẹ . (Con vái mẹ ba lạy)
Mẹ -Can đảm lên con. Mẹ con ḿnh sẽ lại đoàn tụ trên thiên đàng.
Lính lôi người con đi. Bà mẹ đi theo, nhưng bị lính chận lại, bà cứ lấn tới từ từ.
Quan giơ cao thẻ lệnh. Trống dồn. Ném thẻ xuống đất, quan hét : -Giết !
Chiêng đánh. Bà mẹ ôm ngực nhói tim. Nhưng lấy lại b́nh tĩnh, bà ngước mắt lên trời, giơ cao hai tay :
-Tạ ơn Chúa ! Ngợi khen Chúa.
T́nh yêu Chúa quư hơn mạng sống,
Miệng lưỡi này xin ca ngợi tán dương.
Nhạc hùng vang lên.
Quan vẫy tay làm hiệu. Lính đem chiếu ra cho quan. Quan cầm lấy, ném cho bà mẹ :
-Chiếu đó. Bà hăy đem ra mà bó xác con bà. Mẹ con bà can đảm lắm.
Khâm phục, khâm phục. Ta cho phép bà đem xác con về mà chôn cất.
Mẹ -Đội ơn quan lớn.
Quan -Ta đi thôi.
Quan quân bỏ đi. Bà mẹ nhặt lấy chiếc chiếu rồi đi vào trong bó xác con, vừa đi vừa nói lớn :
-T́nh yêu Chúa quư hơn mạng sống, Miệng lưỡi này xin ca ngợi tán dương.
***
Kiệu xác con đi xuống cuối nhà thờ, trong khi đó ca đoàn một bài hùng ca tử đạo.
Hoạt cảnh Tử Đạo Việt Nam
Mở đầu với Vũ Khúc :
"Lạy Chúa, con đường nào Chúa đă đi qua? Con đường nào Ngài ra pháp trường, măo gai nào hằn lên đau xót? Lạy Chúa thánh giá nào Ngài vác trên vai, đau thương nào phủ kín tâm tư? Đường t́nh đó Ngài dành cho con.
Lạy Chúa xin cho con bước đi với Ngài. Xin cho con cùng vác với Ngài thập giá trên đường đời con đi. Lạy Chúa, xin cho con đóng đinh với Ngài, xin cho con cùng chết với Ngài để được sống với Ngài vinh quang.
Lạy Chúa, mũi đ̣ng nào đâm thấu con tim, đinh nhọn nào c̣n loang máu đào, sỉ nhục nào c̣n vương trên mắt? Lạy Chúa, những bước nào gục ngă đau thương, bao roi đ̣n hằn vết thê lương? Đường t́nh đó Ngài dành cho con.
Lạy Chúa xin cho con bước đi với Ngài. Xin cho con cùng vác với Ngài thập giá trên đường đời con đi. Lạy Chúa, xin cho con đóng đinh với Ngài, xin cho con cùng chết với Ngài để được sống với Ngài vinh quang."
Nhạc buồn nổi lên : Cha Minh mang 1 túi vải chạy ra. Theo nhạc diễn cảnh chạy trốn và t́m người quen, nhà quen để núp.
Lối 30 giây sau, mấy người khác vừa mừng, vừa sợ chạy ra đón cha Minh.
Cha Minh ban phép lành cho từng người (qùy). Sau đó cha Minh nâng mọi người đứng dậy, rút trong túi vải ra từng cây thánh giá với dây đeo, nâng cao cho dân thấy, rồi trao cho từng người. Mỗi người hôn kính thánh giá rồi đeo.
Trong khi này, sẽ có lời giới thiệu trong cassette:
Trong cơn bắt đạo vào giữa thế kỷ thứ 19, các giáo dân Việt Nam thường che dấu các linh mục trong nhà, trong xóm, rồi cùng nhau quay quần bên các ngài lén lút cầu nguyện và cử hành Thánh lễ. Linh mục Minh bị quan quân lùng bắt đă phải cải trang và lẫn trốn giữa ḷng dân. Họ cùng nhau cầu nguyện và suy niệm về mầu nhiệm Chết và Sống Lại của Chúa Giêsu, nguồn sức mạnh, ơn an ủi của họ trong cơn bắt bớ. Chính nơi Thánh Giá họ đă t́m được sức lực và cảm hứng để vui nhận tử đạo, tuyên xưng đức tin vào Thiên Chúa Ba Ngôi, vào Đức Kitô chịu đóng đinh, một sự điên rồ đối với người Do Thái, một chuyện cuồng điên đối với dân ngoại.
Nhạc dạo và sẽ có lời hát như sau. Mọi người cùng với Cha Minh "múa Thánh Giá"
(Lời Vọng T́nh Yêu)
"Ngày đó, chiều nắng vàng trên đồi Gô-tha vắng, chiều đó có ai cô đơn chết v́ yêu. Yêu, yêu nhân trần tội lỗi, yêu con người đắm đuối chết đớn đau u sầu.
Người đó là Chúa Trời làm người nơi dương thế. T́nh mến chứa chan khơi trên mắt buồn vương. Cơn đam mê bừng rực sáng, yêu thương bằng cái chết, tiếng yêu vang vọng đêm trường.
Xin Ngài thương ban cho con một t́nh yêu nồng thắm đáp lại mối t́nh kia. Yêu, cho con yêu thập tự, cho con say t́nh Ngài giữa ḷng đời hôm nay.
Người đó là Chúa Trời làm người nơi dương thế. T́nh mến chứa chan khơi trên mắt buồn vương. Cơn đam mê bừng rực sáng, yêu thương bằng cái chết, tiếng yêu vang vọng đêm trường.
Xin Ngài thương ban cho con, một niềm tin mạnh mẽ, ru đời lắm khổ đau. Xin cho con yêu mọi người, cho con đi vào đời, dẫu cuộc đời chua cay."
Nhạc sẽ nhỏ dần, rồi bỗng nghe 1 tiếng trống, mọi người giựt ḿnh, lo sợ cất vội thánh giá vào trong áo, tụ lại với nhau.
Nhạc trống dồn dập, các người đang cầu nguyện nép sát vào nhau tuy sợ nhưng hy vọng.
Quan quân ập vào, chiả đao, kiếm vây quanh họ.
Viên quan chỉ huy hỏi:
-Ta đến đây, không phải để bắt giết các ngươi, nhưng chỉ để bắt tên đạo trưởng Minh đem về nộp cho triều đ́nh mà thôi. Các ngươi chỉ cần chỉ cho ta biết, ai là đạo trưởng Minh, th́ ta sẽ trọng thưởng cho các ngươi mười lượng vàng (lính đổ vàng ra) ban cho 5 mẫu ruộng để canh tác (lính ném chứng chỉ cấp ruộng xuống đất). C̣n người nào chịu đạp lên các thập tự này, th́ ta sẽ thưởng thêm cho một lạng bạc. (lính ném một số thánh giá xuống đất)
Cha Minh dơng dạc bước tới trước mặt quan quân:
-Bẩm quan lớn, con xin đa tạ quan lớn đă ân thưởng vàng và ruộng đất. Con xin chỉ cho quan lớn đạo trưởng Minh, để quan bắt đem về nộp cho triều đ́nh.
Quan vuốt râu sung sướng : -Thế mới là khôn ngoan. Ta sẽ cho ngươi thêm 2 con trâu để cày ruộng.
-Đội ơn quan lớn. Dạ thưa quan lớn, đạo trưởng Minh chính là con. Xin quan bắt lấy, rồi tha cho mấy người dân vô tội này. C̣n phần thưởng quan ban, nay xin quan lớn trao lại cho mấy người đây.
-Được, quân bây đâu.
-Dạ (mấy người lính la lớn)
-Bắt nó cho ta.
-Dạ (mấy người lính la lớn, rồi toan xông vào bắt trói anh ta)
Nhưng một người khác chạy ra quỳ trước mặt quan và thưa :
-Bẩm quan lớn, xin đừng vội bắt lầm người. Đạo trưởng Minh mới thật là con.
-Há (quan hét lớn). Vậy th́ ta bắt hết cả hai.
Một người khác lại nhào tới, níu áo quan :
-Xin quan lớn bắt con và tha cho hai anh này. Họ muốn cứu con đó thôi. Con mới thật là đạo trưởng Minh.
Ba người trướùc lại nói :
-Con mới thật là đạo trưởng Minh
-Đạo trưởng Minh chính là con.
-Không, tôi mới chính là đạo trưởng Minh
Nhạc hùng mạnh trổi lên. Mấy người đàn ông hiên ngang bước tới trước mặt quan, ông này ngỡ ngàng, bước lui từ từ, rồi quan rủ áo, xô họ ra và hét lớn:
-Ngu, dốt, dại. Ngu cả lũ! Tụi bây có biết mọi tên Da Tô đạo trưởng đều phải chết chém cả không? Sao các ngươi lại muốn chết? Bộ các ngươi muốn chết như tên Giêsu ngày xưa sao? Tại sao thế? Tại sao thế?
Một người đàn bà dơng dạc tiến tới trước mặt quan:
-Con xin phép trả lời cùng quan lớn : Chỉ v́ yêu (nhấn mạnh từng chữ)
Nhạc vui tươi trổi lên, cô gái diễn tả với niềm vững tin. Quan theo nhạc đi lui tỏ vẻ thắc mắc
-Yêu? (quan kéo dài chữ này với ngạc nhiên)
Một người đàn bà khác tiến tới thưa :
-Bẩm quan lớn, Yêu là chết cho người ḿnh yêu!
Nhạc nổi lên, mọi người ngước mắt nh́n lên từ từ như nh́n ngắm Chúa trên cao theo tiếng nhạc.
Quan lắc đầu :
-Ngu, ngu, ngu! Điên dại hết rồi.
Quay sang lính, quan ra lệnh :
-Bắt hết cả mấy thằng này cho ta.
-Dạ. (lính xông vào bắt)
Bỗng một người đàn bà khác chạy đến cản :
-Bẩm quan lớn, quan bắt lầm rồi, chồng con mới thật là đạo trưởng Minh (vưà nói bà vừa chỉ vào chồng ḿnh)
Quan cười nhạo :
-Các ngươi ngu th́ có, chứ ta không ngu đâu. Mấy tên Da tô đạo trưởng đâu có lấy vợ.
Ông chồng tiến lên :
-Tôi đây chính là đạo trưởng Minh.
Nhạc lại nổi lên, mọi người diễn tâm t́nh ai cũng sẵn sàng chết v́ đạo
Quan lắc đầu, đi tới đi lui suy nghĩ, rồi như sực nhớ ra :
-Ta biết rồi, mấy tên đạo trưởng luôn đeo thập tự trong người. Quân bây đâu.
-Dạ. (lính thưa lớn)
-Lột áo tụi nó ra.
-Dạ. (lính thưa)
Lính đến lột áo từng người, để lộ thánh giá mọi người đang đeo.
Quan tức tối hét lớn:
-Bắt hết đứa nào đeo thập tự, nhốt hết vào ngục cho ta
-Dạ (lính thưa lớn)
Mấy người đàn bà cùng bước tới, rút thánh giá đang đeo trong ngực ra, và dơng dạc nói:
-Xin bắt cả chúng tôi.
4 tên lính thấy thế, lấy làm khâm phục, vất gươm và quỳ xuống
Quan ngạc nhiên bước lui, và lắc đầu :
-Ngu, ngu, ngu ơi là ngu. Điên dại cả lũ!
Rồi quan bỏ ra đi trong sự ngă ḷng, sợ sệt.
Mọi người chạy đến nâng lính đứng dậy, tha thiết đón nhận họ.
Nhạc vui trổi lên. Các em trong vũ đoàn vừa vỗ tay vừa chạy ra dàn sau lưng các diễn viên.
Khi nghe nhạc mạnh, hai em rước thánh giá lớn ra, mọi người quỳ xuống thờ lạy, sau đó Ca Đoàn bắt đầu dạo nhạc. Tất cả đứng lên để cùng hát theo Ca đoàn , vừa hát vừa diễn (vũ) theo lời sau :
"Trong khi người Do thái coi là ô nhục không thể chấp nhận. C̣n những người dân ngoại lại cho là chuyện cuồng điên,
Th́ chúng tôi vẫn rao giảng một Đấng Kitô bị đóng đinh. Người chính là sức mạnh, là sự khôn ngoan của Thiên Chúa. Chúng tôi vẫn rao giảng một Đấng Kitô bị đóng đinh. Người chính là sức mạnh, là sự khôn ngoan của Chúa Trời.
Trong khi người Do thái đ̣i hỏi những dấu lạ điềm thiêng, c̣n những người Hy lạp lại t́m kiếm lẽ khôn ngoan,
Th́ chúng tôi vẫn rao giảng một Đấng Kitô bị đóng đinh. Người chính là sức mạnh, là sự khôn ngoan của Thiên Chúa. Chúng tôi vẫn rao giảng một Đấng Kitô bị đóng đinh. Người chính là sức mạnh, là sự khôn ngoan của Chúa Trời.
Trong khi người Do thái coi là ô nhục không thể chấp nhận. C̣n những người dân ngoại lại cho là chuyện cuồng điên,
Th́ chúng tôi vẫn rao giảng một Đấng Kitô bị đóng đinh. Người chính là sức mạnh, là sự khôn ngoan của Thiên Chúa. Chúng tôi vẫn rao giảng một Đấng Kitô bị đóng đinh. Người chính là sức mạnh, là sự khôn ngoan của Chúa Trời."