NGUYEÃN HOÏC TAÄP

Trong ñoaïn Phuùc AÂm hoâm nay, Leã Chuùa Thaùnh Thaàn Hieän Xuoáng, chuùng ta ñoïc ñöôïc hai danh töø ñeå chæ veà Ngaøi: " Thaùnh Thaàn cuûa Chaân Lyù" vaø " Ñaáng An UÛi ".

1 – Thaùnh Thaàn cuûa Chaân Lyù.

" Thaùnh Thaàn " laø moät danh töø ñöôïc thònh haønh tröôùc thôøi caùc coäng ñoàng Ki Toâ giaùo tieân khôûi ñöôïc thaønh laäp, chính Thaùnh Gioan Taåy Giaû vaø caû Chuùa Gieâsu cuõng ñaõ duøng ñeå noùi veà Chuùa Thaùnh Linh:

" OÂng Gioan traû lôøi moïi nguôøi raèng: Toâi, toâi laøm pheùp röûa cho anh em trong nöôùc, nhöng coù Ñaáng maïnh theá hôn toâi ñang ñeán, toâi khoâng ñaùng côûi quai deùp cho Ngöôøi. Ngöôøi seõ laøm pheùp röûa cho anh em trong Thaùnh Thaàn vaø löûa…" ( Lc 3, 16).

" OÂng Gioan coøn laøm chöùng: Toâi ñaõ thaáy Thaùnh Thaàn töï chim boø caâu töø trôøi xuoáng vaø ngöï treân Ngöôøi. Toâi ñaõ khoâng bieát Ngöôøi. Nhöng chính Ñaáng sai toâi ñi laøm pheùp röûa trong nöôùc ñaõ baûo toâi: Ngöôi thaáy Thaùnh Thaàn xuoáng vaø ngöï treân ai, thì Ngöôøi ñoù chính laø Ñaáng laøm pheùp röûa trong Thaùnh Thaàn"( Jn 1, 32-33).

Veà phaàn Chuùa Gieâsu, ñaõ nhieàu laàn Ngöôøi baùo cho caùc moân ñeä trong caùc cuoäc ñaøm thoaïi giaû töø cuûa Ngöôøi vôùi caùc moân ñeä tröôùc Leã Phuïc Sinh, Ngöôøi ñaõ ñeà caäp ñeán Chuùa Thaùnh Thaàn:

" Chuùa Gieâsu muoán noùi veà Thaùnh Thaàn maø nhöõng keû tin vaøo Ngöôøi seõ laõnh nhaän. Thaät vaäy, baây giôø hoï chöa nhaän ñöôïc Chuùa Thaùnh Thaàn, vì Chuùa Gieâsu chöa ñöôïc toân vinh" ( Jn 7, 39).

" Caùc ñieàu ñoù Thaày ñaõ noùi vôùi anh em , khi coøn ôû vôùi anh em. Nhöng Ñaáng An UÛi laø Thaùnh Thaàn Chuùa Cha seõ sai ñeán nhaân danh Thaày, Ñaáng ñoù seõ daïy anh em moïi ñieàu vaø seõ laøm cho anh em nhôù laïi moïi ñieàu Thaày ñaõ noùi vôùi anh em" ( Jn 14, 25-26).

Vaø sau ngaøy Phuïc Sinh:

" Noùi xong, Ngöôøi thoåi hôi vaøo caùc oâng vaø baûo: anh em haõy nhaän laáy Thaùnh Thaàn, anh em tha toäi cho ai thì ngöôøi aáy ñöôïc tha; anh em caàm giöõ ai, thì ngöôøi aáy bò caàm giöõ" (Jn 20, 22-23).

Thaønh ngöõ " Thaùnh Thaàn cuûa Chaân Lyù " ñaõ coù töø tröôùc truyeàn thoáng Ki Toâ giaùo, ngay trong caùc taøi lieäu coã Qumran khai quaäc ñöôïc ( 1 QS 3, 13-4, 26; 1 QM 13, 10).

Thaønh ngöõ treân ñöôïc Chuùa Gieâsu laáy laïi ñeå noùi veà söù maïng cöùu roãi cuûa Ngöôøi:

" Khi Ñaáng An UÛi ñeán, Ñaáng maø Thaày seõ sai ñeán vôùi anh em töø nôi Chuùa Cha, Ngöôøi laø Thaùnh Thaàn cuûa Chaân Lyù phaùt xuaát töø Chuùa Cha, Ngöôøi seõ laøm chöùng veà Thaày. Caû anh em nöõa, anh em cuõng laøm chöùng, vì anh em ôû vôùi Thaày ngay töø ñaàu" (Jn 15, 26-27).

Trong thaønh ngöõ " Thaùnh Thaàn cuûa Chaân Lyù", chuùng toâi coù yù duøng tieàn trôï töø (preùposition) " cuûa", thay vì lieân keát thaúng Chuùa Thaùnh Thaàn vaø Chaân Lyù ( " Thaùnh Thaàn Chaân Lyù"), ñeå xaùc ñònh ñòa vò cuûa Chuùa Thaùnh Thaàn trong söù maïng cöùu roãi cuûa Chuùa Gieâsu, qua nhöõng gì Chuùa Gieâsu cho chuùng ta bieát veà vai troø cuûa Chuùa Thaùnh Thaàn.

Trong söù maïng cöùu roãi cuûa Chuùa Gieâsu, Chuùa Thaùnh Thaàn laø " Thaùnh Thaàn cuûa Chaân Lyù" coù yù noùi raèng Chuùa Thaùnh Thaàn khoâng phaûi töï mình laø Chaân Lyù ( nhö thaønh ngöõ " Thaùnh Thaàn Chaân Lyù" coù theå gaây hieåu laàm), nhö nhieàu laàn Chuùa Gieâsu ñaõ daïy chuùng ta:

"Khi naøo Thaùnh Thaàn cuûa Chaân Lyù ñeán, Ngöôøi seõ khoâng töï mình noùi ñieàu gì, nhöng taát caû nhöõng gì Ngöôøi nghe, Ngöôøi seõ noùi laïi vaø loan baùo cho anh em nhöõng ñieàu seõ xaûy ñeán" ( Jn 16, 13).

" Moïi söï Chuùa Cha coù ñeàu cuûa Thaày. Vì theá, Thaày ñaõ noùi: Ngöôøi laáy nhöõng gì cuûa Thaày maø loan baùo cho anh em" ( Jn 16, 15).

Thaønh ngöõ " Thaùnh Thaàn cuûa Chaân Lyù" cuõng khoâng neân hieåu Chuùa Thaùnh Thaàn laø "Thaùnh Thaàn cuûa Chuùa Gieâsu, vaø Chuùa Gieâsu laø Chaân Lyù", vì Chuùa Thaùnh Thaàn laø moät Ngoâi Thieân Chuùa, maø chuùng ta tin trong kinh Tin Kính:

" Con tin kính Ñöùc Chuùa Thaùnh Thaàn, laø Ñaáng ban söï soáng.Ngöôøi bôûi Ñöùc Chuùa Cha vaø Ñöùc Chuùa Con maø ra. Ngöôøi cuõng ñöôïc phöôïng thôø vaø toân vinh vôùi Ñöùc Chuùa Cha vaø Ñöùc Chuùa Con. Ngöôøi ñaõ duøng caùc tieân tri maø phaùn daïy…".

Nhö vaäy thaønh ngöõ " Thaùnh Thaàn cuûa Chaân Lyù", trong söù maïng cöùu roãi cuûa Chuùa Gieâsu neân hieåu laø " Chuùa Thaùnh Thaàn ban cho chuùng ta, thoâng ban cho chuùng ta chaân lyù cuûa Chuùa Gieâsu, chaân lyù laø Chuùa Gieâsu".

Nhö vaäy trong Phuùc AÂm Thaùnh Gioan, Chuùa Thaùnh Thaàn laø Thieân Chuùa, nhöng vai troø cuûa Ngöôøi trong söù maïng cöùu roãi laø maïc khaûi cho chuùng ta nhöõng huaán daïy cuûa Chuùa Gieâsu, maïc khaûi cho chuùng ta chính Chuùa Gieâsu, laø Chaân Lyù, luoân luoân hieän dieän , caäp nhaät vaø soáng ñoäng trong taâm hoàn cuûa caùc tín höõu:

" Khi naøo Thaùnh Thaàn cuûa Chaân Lyù ñeán, Ngöôøi seõ daãn anh em tôùi söï thaät toaøn veïn. Ngöôøi seõ khoâng töï mình noùi ñieàu gì, nhöng taát caû nhöõng gì Ngöôøi nghe, Ngöôøi seõ noùi laïi vaø loan baùo cho anh em bieát nhöõng ñieàu seõ xaûy ra. Ngöôøi seõ toân vinh Thaày, vì Ngöôøi seõ laáy nhöõng gì cuûa Thaày maø loan baùo cho anh em" ( Jn 16, 13-14).

2 – Ñaáng An UÛi.

Trong nguyeân ngöõ Hy Laïp, danh töø " Paraclitos" ( Consolator, La Ngöõ), ñöôïc chuùng ta dòch laø " Ñaáng An UÛi ", ñoâi khi chuùng ta gaëp ñöôïc trong moät vaøi baûn dòch laø " Ñaáng Baûo Trôï".

Töø ngöõ " Paraclitos" ñöôïc Chuùa Gieâsu duøng ñeå aùm chí Chuùa Thaùnh Thaàn, laø ngoân töø luaät phaùp trong tieáng Hy Laïp, ñeå aùm chæ " ngöôøi ñöôïc keâu goïi ñeå can thieäp, trôï giuùp ngöôøi khaùc trong caùc phieân toøa", ñoàng nghóa vôùi luaät sö bieän hoä, ngöôøi coá vaán luaät phaùp cho ai ñang caàn hoûi yù kieán, ñeå baûo veä vaø naâng ñôû tinh thaàn ngöôøi ñang bò caùo.

Ñoù laø nhöõng gì Chuùa Gieâsu tieân baùo cho caùc moân ñeä veà nhieäm vuï cuûa Chuùa Thaùnh Thaàn ñeå naâng ñôû caùc oâng:

" Khi ngöôøi ta ñieâu anh em ñi noäp, thì anh em ñöøng lo tröôùc phaûi noùi gì, nhöng trong giôø ñoù, Thieân Chuùa cho anh em bieát ñieàu gì, thì haõy noùi ñieàu aáy: thaät vaäy, khoâng phaûi anh em noùi maø laø Thaùnh Thaàn noùi" ( Mc 13, 11-12).

" Ñaáng An UÛi" ñoù tieáp tuïc vai troø maø Chuùa Gieâsu ñaõ thuïc hieän nôi caùc moân ñeä Ngaøi khi Ngaøi coøn soáng ôû traàn gian. Bôûi ñoù Ngaøi goïi Chuùa Thaùnh Thaàn laø " Ñaáng An UÛi khaùc":

" Thaày seõ xin Chuùa Cha vaø Ngöôøi seõ ban cho anh em moät Ñaáng An UÛi khaùc ñeán ôû vôùi anh em luoân maõi" ( Jn 14, 16).

Ñaáng An UÛi ñoù seõ ñeán . Ngaøi laø söùc maïnh giuùp cho caùc moân ñeä ñöôïc vöõng chaéc vaø vöôït thaéng nhöõng khoù khaên; an uûi vaø naâng ñôû caùc ngaøi trong nhöõng luùc buoàn naûn, khoù khaên cuûa söù maïng, soi saùng cho caùc ngaøi thaáu hieåu nhöõng gì Chuùa Gieâsu ñaõ maïc khaûi veà tình thöông cöùu roãi cuûa Chuùa Cha.

" Khi naøo Thaùnh Thaàn cuûa Chaân Lyù ñeán, Ngöôøi seõ daãn anh em tôùi söï toaøn veïn. Ngöôøi seõ khoâng töï mình noùi ñieàu gì, nhöng taát caû nhöõng gì Ngöôøi nghe, Ngöôøi seõ noùi laïi vaø loan baùo cho anh em bieát nhöõng gì seõ xaõy ñeán " ( Jn 16, 13).

Ñaáng An UÛi seõ laøm cho caùc Ngaøi nhôù laïi vaø thaáu hieåu yù nghóa nhöõng gì Chuùa Gieâsu ñaõ daïy vaø ñaõ laøm , khi Ngaøi coøn ôû vôùi caùc oâng:

" Caùc ñieàu ñoù Thaày ñaõ noùi vôùi anh em, ñang khi coøn ôû vôùi anh em. Nhöng Ñaáng An UÛi laø Thaùnh Thaàn Chuùa Cha seõ sai ñeán nhaân danh Thaày, Ñaáng ñoù seõ daïy anh em moïi ñieàu vaø seõ laøm cho anh em nhôù laïi moïi ñieàu Thaày ñaõ noùi vôùi anh em " ( Jn 14, 25-26).

Nhoùm Moân Ñeä Möôøi Moät Ngöôøi maø Chuùa Gieâsu ñaõ höùa ban cho Thaùnh Thaàn cuûa Chaân Lyù, Ñaáng An UÛi khaùc ñoù ñaõ lan roäng ra vaø bieán thaønh coäng ñoàng caùc tín höõu tieân khôûi.

Vaø roài trong ngaøy leã Chuùa Gieâsu Thaêng Thieân, sau khi ñaõ thaáy Chuùa Gieâsu vinh hieån ñöôïc ñöa leân trôøi ngöï beân höõu Chuùa Cha, caùc Moân Ñeä ra ñi khaép nôi rao giaûng Phuùc AÂm cuûa Chuùa Gieâsu:

" Coøn caùc Toâng Ñoà thì ra ñi rao giaûng khaép nôi, coù Chuùa cuøng hoaït ñoäng vôùi caùc oâng…" (Mc 16, 20).

ÔÛ ñaâu Phuùc AÂm cuûa Chuùa Gieâsu ñöôïc rao giaûng, thì ôû ñoù Phuùc AÂm sinh ra caùc con caùi tín höõu Chuùa Ki Toâ, ôû ñoù coäng ñoàng Ki Toâ höõu ñöôïc thaønh laäp, ôû ñoù Giaùo Hoäi coù Chuùa Ki Toâ soáng trong loøng mình. Vì trong Giaùo Hoäi luoân luoân " coù Chuùa cuøng hoaït ñoäng vôùi caùc oâng" hay trong Giaùo Hoäi luoân luoân coù " Thaùnh Thaàn cuûa Chaân Lyù", " Ñaáng An UÛi khaùc" hieän dieän, laø söùc maïnh, laø söï An UÛi, Baûo Trôï vaø aùnh saùng soi ñöôøng cho moãi tín höõu, nhö Chuùa Gieâsu ñaõ höùa:

" Thaày seõ xin Chuùa Cha vaø Ngöôøi seõ ban cho anh em moät Ñaáng An UÛi khaùc, ñeán ôû vôùi anh em luoân maõi " ( Jn 14, 16).

Trong Giaùo Hoäi Chuùa Ki Toâ vaø trong taâm hoàn moãi ngöôøi tín höõu coù Chuùa Thaùnh Thaàn hieän dieän:

" Hay anh em laïi chaúng bieát raèng thaân xaùc anh em laø Ñeàn Thôø cuûa Chuùa Thaùnh Thaàn sao? Maø Chuùa Thaùnh Thaàn ñang ngöï trong anh em laø Thaùnh Thaàn chính Thieân Chuùa ñaõ ban cho anh em…Vaäy anh em haõy toân vinh Thieân Chuùa nôi thaân xaùc cuûa anh em " ( 1 Cor 6, 19-20).