CHUÙA NHAÄT LEÃ LAÙ
NHÖÕNG KHUOÂN MAËT MOÂN ÑEÄ

Chuùa Nhaät Leã Laù daãn chuùng ta vaøo Tuaàn Thaùnh vôùi nhöõng ngaøy cöïc Thaùnh laø Thöù Naêm, Saùu, Baåy vaø Chuùa Nhaät Phuïc sinh. Ñöùc Gieâsu Kitoâ Thieân Chuùa nhaäp theå laøm ngöôøi, Con Yeâu Daáu cuûa Chuùa Cha ñaõ bò keû thuø –vì ghen gheùt vaø hieåu laàm- ñaõ baét giöõ, tra vaán, keát aùn vaø ñoùng ñinh vaøo thaäp giaù nhö moät teân troïng toäi. Ngöôøi ñaõ cheát nhö moät ngöôøi thaát baïi. Nhöng Ngöôøi ñaõ soáng laïi vì chaúng nhöõng Ngöôøi laø Ñaáng voâ toäi vaø bò gieát oan maø coøn vì laø Ngöôøi ñaõ cheát thay cho nhöõng ngöôøi coù toäi, ñeå moïi ngöôøi ñöôïc soáng vôùi Ngöôøi vaø nhôø Ngöôøi.

I. LAÉNG NGHE LÔØI CHUÙA

1. Baøi ñoïc 1: Is 50,4-7.
2. Baøi ñoïc 2: Pl 2,6-11.
3. Baøi Tin Möøng: Mc 14,1-15,47.

1. Baøi ñoïc 1: Is 50,4-7: Ngoân söù Isaia noùi veà söù vuï maø Thieân Chuùa giao cho oâng vaø moâ taû caùch Thieân Chuùa ñoái xöù raát thaân thöông, khieán oâng hoaøn toaøn tin töôûng phoù thaùc vaøo Chuùa vaø chòu ñöïng moïi teä baïc cuûa ngöôøi ta. Isaia laø hình boùng cuûa Ñöùc Gieâsu vì nhöõng gì Isaia noùi veà mình thì cuõng laø nhöõng ñieàu ñaõ xaåy ra cho Ñöùc Gieâsu trong cuoäc Khoå Naïn Thaäp Giaù: "Toâi khoâng cöôõng laïi cuõng chaúng thaùo lui. Toâi ñaõ ñöa löng cho ngöôøi ta ñaùnh ñoøn, giô maù cho ngöôøi ta giaät raâu. Toâi ñaõ khoâng che maët khi bò maéng nhieác phæ nhoå… Toâi ñaõ khoâng hoå theïn, toâi trô maët ra nhö ñaù. Toâi bieát mình seõ khoâng phaûi theïn thuøng"

2. Baøi ñoïc 2: Pl 2,6-11: Döôùi taùc ñoäng cuûa Thaùnh Thaàn Thaùnh Phaoloâ ñaõ vieát neân moät baøi ca tuyeät dieäu veà söï töï haï toät cuøng cuûa Ñöùc Gieâsu, Con Thieân Chuùa laøm ngöôøi: "Voán dó laø Thieân Chuùa maø khoâng nghó phaûi nhaát quyeát duy trì ñòa vò ngang haøng vôùi Thieân Chuùa, nhöng ñaõ hoaøn toaøn truùt boû vinh quang maëc laáy thaân noâ leä, trôû neân gioáng phaøm nhaân soáng nhö ngöôøi traàn theá. Ngöôøi laïi coøn haï mình cho ñeán noãi baèng loøng chòu cheát, cheát treo treân caây thaäp töï". Ñeå thöôûng coâng cho söï töï haï aáy cuûa Ñöùc Gieâsu, Thieân Chuùa Cha ñaõ sieâu toân Ngöôøi vaø ñaët Ngöôøi laøm Chuùa cuûa muoân loaøi muoân vaät treân trôøi döôùi ñaát.

3. Baøi Tin Möøng: Mc 14,1-15,47: Laø baøi Thöông Khoù cuûa Tin Möøng Maùccoâ. Tröôùc heát Maùccoâ daãn chuùng ta töø böõa aên taïi nhaø oâng Simon Cuøi ôû Beâtania ñeán böõa aên cuoái cuøng cuûa Ñöùc Gieâsu ôû Gieârusalem. Böõa aên taïi nhaø oâng Simon Cuøi coù xaåy ra chuyeän moät phuï nöõ laáy daàu thôm xöùc treân ñaàu Ngöôøi, loan baùo thaân xaùc Ngöôøi seõ ñöôïc öôùp vaø choân caát trong ba boán ngaøy tôùi. Böõa aên cuoái cuøng cuûa Ñöùc Gieâsu vôùi caùc moân ñeä trong moät phoøng roäng raõi treân laàu vôùi vieäc Ñöùc Gieâsu laäp Bí tích Thaùnh Theå ñeå Ngöôøi ôû laïi maõi maõi vôùi chuùng ta vaø ñeå chuùng ta luoân coù moät chöùng töø cuï theå, khaû giaùc veà Tình Yeâu cuûa Ngöôøi. Cuõng trong böõa aên ñoù, Ñöùc Gieâsu ñaõ loan baùo vieäc moät trong soá caùc moân ñeä seõ phaûn boäi Ngöôøi. Tröôùc ñoù Maùccoâ ñaõ cho chuùng ta bieát veà aâm möu gieát haïi Ngöôøi cuûa giôùi laõnh ñaïo Do Thaùi vaø veà söï phaûn boäi cuûa Giuña Ítcarioát. Giuña quyeát taâm baùn Thaøy cho caùc thöôïng teá. Roài Maùccoâ ñöa chuùng ta ñeán nuùi Oâliu ôû ñoù Ñöùc Gieâsu ñaõ phaûi traûi qua nhöõng giaây phuùt thaät khuûng khieáp tröôùc vieãn töôïng caùi cheát coâ ñôn treân thaäp giaù: "Taâm hoàn Thaøy buoàn ñeán cheát ñöôïc" Ngöôøi ñaõ xin Cha "caát cheùn ñaéng" cho Ngöôøi: "Nhöng xin ñöøng theo yù con, maø xin theo yù Cha".

Sau ñoù laø nhöõng dieãn tieán doàn daäp cuûa Cuoäc Thöông Khoù: quaân lính xuaát hieän vôùi Giuña vaø baét Ñöùc Gieâsu, ñem Ngöôøi ñeán vò thöôïng teá: ôû ñaây caùc vò thöôïng teá vaø Thöôïng Hoäi Ñoàng Do Thaùi buoäc toäi Ngöôøi ñeå leân aùn töû hình. Vì khoâng tìm ra chöùng thaät, hoï ñaõ phaûi "bòa ra" chöùng giaû nhöng khoâng thuyeát phuïc ñöôïc ai, keå caû chính baûn thaân hoï vaø Ñöùc Gieâsu. Tröôùc söï im laëng cuûa Ñöùc Gieâsu, vò thöôïng teá tìm moïi caùch ñeå Ñöùc Gieâsu phaûi noùi vaø Ñöùc Gieâsu ñaõ noùi moät caùch doõng daïc chöa töøng coù: "Phaûi, toâi laø Ñaáng Kitoâ, Con cuûa Ñaáng Ñaùng Chuùc Tuïng. Roài caùc oâng seõ thaáy Con Ngöôøi ngöï beân höõu Ñaáng Toaøn Naêng vaø ngöï giaù maây trôøi maø ñeán" Ñöùc Gieâsu ñaõ cheát vì lôøi coâng boá maëc khaûi Söï Thaät aáy. Ñieàu trôù treâu laø tröôùc caûnh huøng vó cuûa lôøi coâng boá aáy thì caùc giôùi laõnh ñaïo ñeàn thôø vaø daân chuùng laïi khaïc nhoå, bòt maët, phæ baùng, cheá nhaïo Ngöôøi. Coøn moân ñeä soá moät laø Pheâroâ thì choái Thaøy "nhö ñæa phaûi voâi". Caùc thöôïng teá, kyø muïc vaø kinh sö ñaõ tìm ra CÔÙ ñeå gieát haïi Ñöùc Gieâsu. Côù ñoù laø Ngöôøi ñaõ coù lôøi loäng ngoân, ñaõ phaïm thöôïng töùc xuùc phaïm ñeán Thieân Chuùa. Nhöng hoï khoâng coù quyeàn quyeát ñònh treân söï soáng cuûa Ngöôøi, neân phaûi "vuoát maët laøm laønh" chaïy ñeán caàu caïnh vôùi Philatoâ ñeå tìm moät ñoàng loõa, ñeà nghò moät thoûa hieäp "hai beân cuøng coù lôïi" ñeå khöû tröø Ñöùc Gieâsu. Vaø Philatoâ- vì sôï maát chöùc maát quyeàn, ñaõ heøn nhaùt bieán mình thaønh ñoàng loõa, toøng phaïm vôùi giôùi laõnh ñaïo Do Thaùi. Philatoâ coøn bieán mình thaønh coâng cuï cuûa giôùi laõnh ñaïo ñeàn thôø Do Thaùi trong caùi cheát cuûa Ñöùc Gieâsu. Khi moïi chuyeän ñaõ ñöôïc ñaïo dieãn moät caùch aên khôùp vôùi nhau, thì chæ coøn vieäc laø ñem Ngöôøi Voâ Toäi ra haønh hình, caøng sôùm caøng toát, ñeå baûo ñaûm an ninh vaø traùnh moïi raéc roái. Ñöùc Gieâsu ñaõ ñöôïc giao cho lyù hình vaø lính traùng ñaõ ñieäu Ngöôøi ñeán nôi haønh quyeát… Treân ñöôøng cuõng nhö chung quanh Nuùi Soï, thay vì nhöõng lôøi caûm thoâng, taùn tuïng, bieát ôn, ngöôõng moä, giôø ñaây chæ coøn tieáng nhuïc maï, cheá dieãu, noùi xoû noùi xieân… Ñöùc Gieâsu ñaõ taét thôû treân thaäp giaù sau khi khoâng coøn söùc chòu ñöïng cöïc hình, trong noãi coâ ñôn toät cuøng: "Laïy Thieân Chuùa, Thieân Chuùa cuûa con, sao Ngaøi boû rôi con?"

Moät chi tieát ñaùng suy nghó: Maùccoâ chæ nhaéc ñeán maáy ngöôøi phuï nöõ ñöùng xa xa maø nhìn, chöù khoâng noùi gì ñeán söï coù maët cuûa caùc moân ñeä khi Ñöùc Gieâsu bò ñoùng ñinh vaø treo treân caây thaäp giaù. Chaúng nhöõng theá sau khi Ñöùc Gieâsu ñaõ taét thôû, ngöôøi ñöùng ra xin xaùc Ñöùc Gieâsu laïi cuõng khoâng phaûi laø moät trong Möôøi Moät Toâng ñoà maø laø oâng Gioâxeùp, ngöôøi thaønh Arimatheâ, thaønh vieân coù theá gía cuûa Hoäi ñoàng Do Thaùi. Caùc moân ñeä cuûa Ñöùc Gieâsu ôû ñaâu luùc aáy? Hoï coøn nhaùt gan hôn caùc moân ñeä cuûa Gioan Taåy Giaû tröôùc ñoù 3 naêm, vì sau khi nghe tin Thaøy bò cheùm ñaàu, caùc moân ñeä cuûa Gioan ñaõ daùm ñöùng ra xin xaùc Thaøy ñem veà choân caát.

4. Moät gôïi yù suy nieäm:

Töø Baøi Thöông Khoù cuûa Maùccoâ, chuùng ta coù theå ruùt ra cho mình nhieàu ñeà taøi suy nieäm. Rieâng toâi, toâi choïn cho mình vaø ñeà nghò quí ñoäc giaû haõy choïn vôùi toâi ñeà taøi suy nieäm naøy: Nhöõng khuoân maët moân ñeä chung quanh Ñöùc Gieâsu trong Cuoäc Thöông Khoù cuûa Ngöôøi.

4.1 Khuoân maët thöù nhaát laø vaøi thöïc khaùch cuøng duøng böõa vôùi Ñöùc Gieâsu taïi nhaø oâng Simon Cuøi ôû Beâtania: Hoï toû ra khoù chòu, böïc töùc vaø gaét goûng vôùi ngöôøi phuï nöõ ñaõ ñaäp vôõ bình baïch ngoïc ñöïng daàu thôm cam tuøng nguyeân chaát thöù ñaét tieàn vaø ñoå daàu treân ñaàu Ñöùc Gieâsu, vì hoï cho raèng chò ta laøm nhö theá laø phung phí: "Phí daàu thôm nhö theá ñeå laøm gì? Daàu ñoù coù theå ñem baùn laáy treân ba traêm quan tieàn maø boá thí cho ngöôøi ngheøo" Thaät ra hoï chaúng quan taâm ñeán ngöôøi ngheøo, chaúng quan taâm ñeán ngöôøi phuï nöõ laøm chöôùng maét hoï, chaúng quan taâm ñeán Ñöùc Gieâsu. Caùi hoï quan taâm laø chính baûn thaân hoï. Hoï che daáu taâm ñòa buûn xæn vaø ích kyû cuûa hoï baèng nhöõng lôøi leõ giaû nhaân gæa nghóa. Trong khuoân maët cuûa maáy ngöôøi naøy toâi coù nhaän ra khuoân maët cuûa toâi khoâng? Toâi coù soáng giaû hình, ích kyû, keo kieät, khaét khe vôùi tha nhaân khoâng?

4.2 Khuoân maët thöù hai laø khuoân maët cuûa Giuña Ítcarioát. Giuña Ítcarioát laø moät trong Möôøi Hai moân ñeä ñaõ ñöôïc Ñöùc Gieâsu choïn laøm Toâng ñoà vaø laø ngöôøi ñaõ baùn Thaøy vôùi soá tieàn coøm. Coù phaûi vì Giuña tham tieàn khoâng? Coù theå laém chöù vì ai maø khoâng tham tieàn! Nhöng cuõng coù theå laø Giuña khoâng tham tieàn ñeán ñoä baùn Thaøy ñeå chæ laáy maáy chuïc ñoàng. Giaûi thích deã chaáp nhaän vaø phuø hôïp vôùi boái caûnh lòch söû vaø vaên maïch Thaùnh Kinh nhaát laø Giuña tìm caùch cöôõng böùc Thaøy duøng vuõ löïc vaø quyeàn naêng ñeå laøm cho thieân haï phaûi baùi phuïc. Giuña muoán eùp Ñöùc Gieâsu choïn con ñöôøng Meâsia chính trò trong khi Nguôøi choïn con ñöôøng Meâsia ñau khoå. Nghóa laø Giuña muoán doàn Ñöùc Gieâsu vaøo chaân töôøng ñeå Ngöôøi phaûi duøng tôùi quyeàn naêng thaàn linh cuûa Thieân Chuùa cho thaáy Ngöôøi laø ai, trong khi Ñöùc Gieâsu laïi choïn con ñöôøng töï huûy, töï hieán ñeå maëc khaûi Söùc Maïnh vaø Tình Yeâu Cöùu ñoä cuûa Thieân Chuùa. Giuña bò caùm doã y nhö chính Ñöùc Gieâsu ñaõ töøng bò Satan caùm doã trong hoang ñòa: "haõy bieán hoøn ñaù naøy thaønh baùnh" vaø "haõy gieo mình xuoáng" (töø noùc ñeàn thôø). Nhöng Ñöùc Gieâsu ñaõ gaït phaét caùm doã aáy ñi, coøn Giuña thì ñaõ sa chöôùc noù. Trong khuoân maët cuûa Giuña toâi coù nhaän ra khuoân maët cuûa mình khoâng? Coù bao giôø toâi cuõng muoán Ñöùc Gieâsu laøm theo yù toâi khoâng? Coù bao giôø toâi ñaõ cam taâm baùn reû Ñöùc Gieâsu vaø Ñaïo cuûa Ngöôøi ñeå laáy moät chuùt vinh hoa, phuù quí, quyeàn chöùc, tieàn baïc hay thuù vui khoâng?

4.3 Khuoân maët thöù ba laø khuoân maët cuûa Pheâroâ. Pheâroâ laø moät trong boán moân ñeä ñaàu tieân, laø moät trong Möôøi Hai moân ñeä ñaõ ñöôïc Ñöùc Gieâsu choïn laøm Toâng ñoà vaø laøm Toâng ñoà Tröôûng. Nhöng Pheâroâ ñaõ choái Thaøy ba laàn. Môùi tröôùc ñoù Pheâroâ coøn khaêng khaêng quaû quyeát vôùi Ñöùc Gieâsu: "Daàu taát caû coù vaáp ngaõ ñi chaêng nöõa, thì con cuõng nhaát ñònh laø khoâng?" Nhöng chæ maáy giôø sau thì Pheâroâ ñaõ choái phaêng moái lieân heä cuûa mình vôùi Thaøy Gieâsu khi bò moät ñöùa tôù gaùi trong dinh thöôïng teá haïch hoûi: "Toâi chaúng bieát, chaúng hieåu coâ muoán noùi gì! Toâi theà laø khoâng coù bieát ngöôøi maø caùc oâng noùi ñoù!" Trong khuoân maët cuûa Pheâroâ toâi coù nhaän ra khuoân maët cuûa mình? Toâi coù yû söùc mình, coù hôïm mình, coù töï cao, töï ñaïi, kieâu caêng maø coi thöôøng söï gioøn moûng cuûa baûn thaân mình khoâng? Toâi coù sôï bò lieân luïy vôùi Ñöùc Gieâsu khoâng? Sau moãi laàn sa ngaõ, choái Chuùa, toâi coù baét chöôùc Pheâroâ maø aên naên saùm hoái vaø hoaùn caûi trôû veà xin Chuùa thöù tha vaø tin töôûng phoù thaùc vaøo loøng Thöông Yeâu tha thöù cuûa Chuùa khoâng? Toâi coù baét chöôùc Pheâroâ maø buø ñaép loãi laàm cuûa mình baèng moät loøng yeâu thöông lôùn gaáp ba gaáp boán khoâng?

4.4 Khuoân maët thöù boán laø khuoân maët cuûa caùc Toâng ñoà khaùc: Tröø oâng Pheâroâ (ñaõ choái Chuùa) vaø oâng Giuña Ítcarioát (ñaõ baùn Chuùa), coøn 10 Toâng ñoà khaùc nöõa. Ñoù laø oâng Giacoâbeâ con oâng Deâbeâñeâ, oâng Gioan em oâng Giacoâbeâ, oâng Anreâ, oâng Philíppheâ, oâng Batoâlomeâoâ, oâng Maùttheâu, oâng Toâma, oâng Giacoâbeâ con oâng An-pheâ, oâng Tañeâoâ vaø oâng Simon thuoäc Nhoùm Quaù Khích. Neáu oâng Gioan coù maët beân Ñöùc Meï döôùi chaân thaäp giaù (theo Tin Möøng Gioan) thì chín oâng kia ñaâu? Thaùnh Maùccoâ cheùp laïi laø hoï sôï haõi chaïy troán heát! Trong khuoân maët cuûa chín Toâng ñoà keå treân toâi coù nhaän ra khuoân maët cuûa mình khoâng? Toâi coù nhaùt ñaûm, coù sôï bò thieät thoøi, sôï bò sa thaûi maát vieäc laøm, sôï bò truø daäp, sôï bò mang tieáng laø ngöôøi duy taâm laïc haäu…. khi ngöôøi ta bieát toâi laø ngöôøi Coâng giaùo, laø Kitoâ höõu khoâng?

4.5 Khuoân maët thöù saùu laø khuoân maët cuûa oâng Gioâxeùp, ngöôøi thaønh Arimatheâ, thaønh vieân coù theá giaù cuûa Hoäi ñoàng Do Thaùi vaø cuõng laø ngöôøi mong ñôïi Trieàu Ñaïi cuûa Thieân Chuùa. Gioâxeùp ñaõ duõng caûm coâng khai hoùa moái lieân heä cuûa oâng vôùi keû vöøa bò gieát cheát treân thaäp giaù laø teân Gieâsu Nadareùt maø ñöùng ra xin xaùc Ngöôøi vaø mai taùng chu ñaùo. Trong khuoân maët cuûa Gioâxeùp, toâi coù nhaän ra khuoân maët cuûa toâi khoâng? Toâi coù duõng caûm xaùc ñònh moái quan heä cuûa toâi vôùi Chuùa Gieâsu trong cuoäc soáng gia ñình vaø xaõ hoäi khoâng? Toâi coù ñoùn nhaän, chaêm soùc, yeâu thöông vaø phuïc vuï "nhöõng keû beù moïn nhaát" cuûa Chuùa Gieâsu nhö chính Chuùa Gieâsu khoâng?

Gieâroânimoâ Nguyeãn Vaên Noäi.