Hoâm nay baét ñaàu Muøa Voïng. Baøi Tin Möøng Chuùa Nhaät ñaàu tieân naøy thöôøng noái yù vôùi caùc baøi Tin Möøng cuoái naêm phuïng vuï, nghóa laø noùi veà Ngaøy taän cuøng vaø cuoäc Quang laâm cuûa Ñöùc Kitoâ. Baûn vaên naèm trong moät toång theå lôùn hôn, keùo daøi töø caâu 8 ñeán caâu 36 cuûa chöông 21, vaø thöôøng ñöôïc caùc chuyeân gia goïi laø "Dieãn töø chung luaän".

Baûn vaên khai môû vôùi lôøi moâ taû "kinh thieân ñoäng ñòa" cuûa Ñöùc Gieâsu veà Ngaøy taän cuøng. Toaøn laø nhöõng caûnh töôïng huøng vó vaø ñaùng sôï treân trôøi döôùi ñaát, khieán con ngöôøi cuõng "hoàn xieâu phaùch laïc". Caùc hình aûnh ñoù, nhö ta bieát, ñeàu thuoäc loái vaên khaûi huyeàn töøng coù trong Cöïu Öôùc (x. Is 13,10; 34,4; Am 8,9). Chuùng thöôøng ñöôïc duøng ñeå dieãn taû "Ngaøy Giaveâ", luùc Thieân Chuùa ngöï ñeán xeùt xöû moïi daân toäc.

Chôù neân hieåu nhöõng hình aûnh naøy theo maët chöõ, maø hình dung ra moät cuoäc tieâu dieät toaøn theå vuõ truï hieän taïi do baøn tay Thieân Chuùa ñeå taïo döïng moät theá giôùi môùi laïi töø ñaàu. Thieân Chuùa chaúng phaûi laø "Con Taïo" (Hoùa Nhi = Taïo Hoùa nhö treû con), öa gì laøm naáy, yù thích thaát thöôøng. Ngöôøi khoâng gioáng nhö moät thaèng beù ñoå bao coâng söùc xaây döïng moät toøa laâu ñaøi treân baõi caùt, ñeå roài sau ñoù ñöa chaân ñaïp ñoå. Ñaõ döïng neân moïi söï (maø ta thaáy raát kyø dieäu toát ñeïp), Thieân Chuùa chæ coù vieäc hoaøn thaønh chuùng, sau khi ñaõ söûa chöõa, ñieàu chænh moïi phaù hoaïi do toäi loãi loaøi ngöôøi gaây ra ("Thieân Chuùa vieát thaúng treân caùc ñöôøng cong cuûa chuùng ta", Pascal). Cho raèng Ngöôøi seõ tieâu dieät taùc phaåm cuûa Ngöôøi chaúng phaûi laø baûo Ngöôøi ñaõ sai laàm trong keá hoaïch sao?

Chính vì theá, thaàn hoïc khoâng goïi luaän ñeà baøn ñeán Ngaøy cuøng taän laø "Theá maït luaän" song laø "Caùnh chung luaän" (söï hoaøn taát cuoái cuøng). Trong quan nieäm Do thaùi thôøi Ñöùc Gieâsu, nhöõng loái noùi ta vöøa thaáy thuoäc caùc taäp vaên chöông coå truyeàn ñöôïc duøng ñeå dieãn taû taàm möùc vuõ truï vaø tính quyeát lieät cuûa vieäc Thieân Chuùa can thieäp laàn sau heát vaø caùch tích cöïc vaøo lòch söû loaøi ngöôøi. Nhöõng "xaùo troän" trong vuõ truï vaø trong loøng ngöôøi ñoù chæ muoán dieãn taû yù töôûng, theo kieåu noùi cuûa thaùnh Phaoloâ, laø "muoân loaøi thoï taïo cuøng reân sieát vaø quaèn quaïi nhö saép sinh nôû" (Rm 8,22), sinh nôû moät theá giôùi môùi. Theá giôùi môùi ñoù laø chính theá giôùi ñaõ cuõ vì toäi loãi naøy nhöng ñöôïc ñoåi môùi nhôø aân suûng, nhôø taùc ñoäng cuûa Thaàn Khí beân trong caùc taâm hoàn, vaø ngaøy "Con Ngöôøi ñeán vôùi quyeàn naêng vaø vinh quang" laø luùc ñaùnh daáu söï hoaøn thaønh chung quyeát, troïn veïn. Bôûi theá Ñöùc Gieâsu môùi baûo caùc moân ñeä: "Khi nhöõng bieán coá aáy baét ñaàu xaûy ra, anh em haõy ñöùng thaúng vaø ngaång ñaàu leân, vì anh em saép ñöôïc cöùu chuoäc".

Vaäy laø Muøa Voïng cuûa chuùng ta ñöôïc khai môû vôùi nhöõng meänh leänh chaéc nòch cuûa Ngöôøi: "Haõy ñöùng thaúng! Haõy ngöûng ñaàu! Haõy ñeà phoøng! Haõy tænh thöùc! Haõy caàu nguyeän!" Coù theå noùi ñoù nhö laø moät cuoäc ñaùnh thöùc ñeå taäp theå duïc ban saùng. Noù queùt saïch hình aûnh nhöõng kitoâ höõu tieán böôùc ueå oaûi hay haõi sôï trong cuoäc ñôøi. Hoï böôùc ngaång cao ñaàu, tieán veà söï khai môû caùch tuyeät vôøi, caùch kyø dieäu moät theá giôùi môùi: "Anh em seõ thaáy Con Ngöôøi ñaày quyeàn naêng vaø vinh quang ngöï ñeán trong ñaùm maây".

Dó nhieân, ñoái vôùi kitoâ höõu, cuoäc soáng cuõng khoù khaên cam go nhö ñoái vôùi nhöõng keû khaùc, cuõng pha laãn hy voïng vôùi tuyeät voïng, thaéng lôïi vôùi ñình ñoán. Ñieåm dò bieät lôùn lao, ñoù laø chuùng ta bieát raèng taát caû caùi aáy coù moät yù nghóa toång quaùt cho daãu, trong chi tieát, nhieàu chuyeän xem ra khoù hieåu ñoái vôùi chuùng ta. Chuùng ta bieát mình töø ñaâu maø ñeán vaø seõ ñi veà ñaâu: ñöôïc sinh ra do tình yeâu, chuùng ta soáng döôùi ñoâi maét tình yeâu cuõng nhö taäp thi thoá tình yeâu vaø ñang tieán veà tình yeâu, veà coõi meán thöông baát taän. Thieân haï ñoâi khi noùi vôùi chuùng ta: "Ñöùc tin caùc anh thay ñoåi ñöôïc gì naøo?" Thay ñoåi taát caû! Y nhö maët trôøi vaäy. Chuùng ta soáng, chuùng ta traûi nghieäm cuøng nhöõng chuyeän nhö hoï, nhöng trong aùnh saùng. "Ai theo toâi, seõ khoâng phaûi ñi trong boùng toái", Ñöùc Gieâsu baûo (Ga 8,12).

Chuùng ta böôùc ñi trong aùnh maët trôøi cuûa phen Ñöùc Kitoâ ñeán laàn thöù nhaát: Giaùng laâm. Vaø chuùng ta tieán ñeán caûnh choùi loøa cuûa phen Ngöôøi ñeán laàn thöù hai: Quang laâm. Giöõa hai laàn ñoù, chuùng ta heát söùc môû ñôøi mình vaø môû caû theá giôùi ñeå ñoùn nhaän moät cuoäc giaù laâm tieäm tieán, aâm thaàm hôn: thu laáy caùc tö töôûng cuûa Ñöùc Kitoâ, söùc maïnh yeâu meán cuûa Ngöôøi vaø nieàm tin töôûng khoâng lay cuûa Ngöôøi vaøo Chuùa Cha.

Soáng trong aùnh saùng nhö theá, ñöùng vöõng trong tình yeâu vaø hy voïng nhö theá, ñoù laø söï thöùc tænh cuûa kitoâ höõu. Ngaøy nay, giöõa chuùng ta ñang phoå bieán nhieàu kyõ thuaät giuùp thöùc tænh cuûa Ñoâng phöông nhö Yoga, Thieàn ñònh (coù tu só Bieån ñöùc noï ñaõ vieát moät cuoán saùch nhan ñeà "Yoga cho kitoâ höõu"). Kyõ thuaät ñoù laø thôû thaät saâu, heát söùc chuù yù ñeán nhöõng gì mình laøm, "coù maët ôû ñaây vaø luùc naøy", buoâng xaû, thö giaõn, côûi môû, saün saøng soáng moãi giaây phuùt ñeán toái ña, toät ñoä. Taïi sao khoâng coi ñoù nhö moät lôøi môøi goïi gôûi ñeán kitoâ höõu chuùng ta laø nhöõng ngöôøi phaûi luoân tænh thöùc, phaûi luoân muoán soáng ñeán cuøng ñöùc tin cuûa mình?

Coù theå moâ taû cuoäc soáng tænh thöùc ñoù chaêng? Coù theå! Moãi buoåi saùng laø moät cuoäc tìm laïi Ñöùc Gieâsu vaø Tin Möøng cuûa Ngöôøi. Qua moät Thaùnh leã, moät ñoaïn Kinh Thaùnh, moät phuùt caàu nguyeän vaén taét hay moät baøi suy gaãm daøi, ta laëp laïi quyeát taâm chuù yù tôùi Thieân Chuùa, tôùi nhieäm vuï mình, tôùi nhöõng con ngöôøi chuùng ta saép gaëp gôõ. Tuy nhieân, cuõng seõ phaûi thöôøng xuyeân theo doõi keûo "loøng mình ra naëng neà". Coi chöøng, Ñöùc Gieâsu noùi caùch soáng söôïng, thoùi "daâm ñaõng truïy laïc, cheø cheùn say söa, lo laéng söï ñôøi" (BJ), nhöõng thöù ñang rình raäp kitoâ höõu trong xaõ hoäi tieâu thuï vaø neàn vaên minh duy vaät hoâm nay.

Ñöùc Gieâsu cuõng chæ cho ta phaûi bieát laáy yù chí thöùc tænh ñoù ôû ñaâu: "Haõy caàu nguyeän!". Haõy soáng trong tinh thaàn caàu nguyeän. Ai coi thöôøng meänh leänh naøy, hoâm nay phaûi nhaäp taâm lôøi caûnh caùo nghieâm troïng cuoái cuøng sau ñaây: "Anh em haõy tænh thöùc vaø caàu nguyeän luoân, haàu ñuû söùc thoaùt khoûi moïi ñieàu saép xaûy ñeán vaø ñöùng vöõng tröôùc maët Con Ngöôøi". Lôøi coâng khai cuoái cuøng cuûa Ñöùc Gieâsu laø theá: môøi goïi ta trình dieän tröôùc Ngöôøi caùch "vöõng taâm". Ñaây laø töø chuû choát dieãn taû thaùi ñoä kitoâ höõu. Luoân laø nhöõng con ngöôøi ñöùng thaúng, kieân vöõng, ñónh ñaïc, nhaát laø trong côn thöû thaùch. Nhöng ñeå coù söùc laøm nhö theá, "haõy caàu nguyeän luoân".

Ngaøy kia moät taäp sinh ñeán hoûi ñöùc vieän phuï cao nieân cuûa ñan vieän: "Thöa cha, xin cha giuùp con vaøi lôøi khuyeân ñeå con thöïc söï trôû thaønh ngöôøi cuûa Chuùa". Vò vieän phuï giaø traû lôøi: "Con haõy vaøo phoøng ñoùng kín cöûa laïi vaø caàu nguyeän. Lôøi caàu nguyeän seõ daïy con moïi söï". Thaày taäp sinh laïi hoûi: "Thöa cha, ñaàu laø ñieàu kieän chính giuùp caàu nguyeän ñích thöïc?" - "OÀ, dó nhieân, ñoù laø baàu khí yeâu thöông. Ai caàu nguyeän vôùi toäi loãi vaø taâm tình thuø haän trong loøng thì cuõng gioáng nhö moät ngöôøi doïn thöùc aên thònh soaïn treân moät caùi dóa baån, hoaëc nhö moät ngöôøi noùi hay nhöng coù hôi thôû hoâi thoái" - "Thöa cha, con raát hay chia trí khi caàu nguyeän, laøm sao ñeå khoûi chia trí ñaây?" - "Caùc chia trí cuõng gioáng nhö chim seû bay ngang treân trôøi. Con khoâng theå ngaên caûn chuùng bay ngang qua maùi nhaø con ôû. Nhöng con coù theå caûn ngaên khoâng cho noù laøm toå treân maùi nhaø cuûa con chöù? Rieâng ñoái vôùi nhöõng tö töôûng xaáu xa thì chuùng gioáng nhö boïn ong baàu, neáu con ngoài yeân, chuùng seõ bay ñi nôi khaùc. Nhöng neáu con caøng ñoäng ñaäy, chuùng seõ caøng boå nhaøo ñeán haønh haï con". - "Taïi sao khi caàu nguyeän, con laïi hay bò chaùn naûn ngaõ loøng, thöa cha?" - "Bôûi vì con chöa thaáy ñích ñieåm ñôøi mình laø göông maët tuyeät vôøi cuûa Thieân Chuùa vaø theá giôùi môùi kyø dieäu cuûa Ngöôøi" - "Thöa cha, cho con hoûi caâu cuoái cuøng: Lôøi caàu nguyeän coù quan troïng thaät khoâng? Noù coù quan troïng hôn haønh ñoäng khoâng?" - "Quan troïng laém chöù. Baèng chöùng laø ma quyû haèng tìm moïi caùch ñeå quaáy phaù vaø khieán cho lôøi caàu nguyeän trôû neân naëng neà. Noù tìm moïi phöông theá khieán cho chuùng ta öôn löôøi khoâng muoán caàu nguyeän vaø laøm cho chuùng ta tin raèng caàu nguyeän laø voâ ích" (Goùp Nhaët 6)