CHUÛ NHAÄT XV THÖÔØNG NIEÂN
NGHE:
* Ñnl 30,10-14:
Thaät vaäy, Ñöùc Chuùa seõ laáy laøm vui vì haïnh phuùc cuûa anh em…mieãn laø anh em giöõ nhöõng meänh leänh vaø thaùnh chæ cuûa Ngöôøi…., mieãn laø anh em trôû veà vôùi Ñöùc Chuùa, Thieân Chuùa cuûa anh em, heát loøng heát daï.
* Cl 1,15-20:
Thaùnh töû laø hình aûnh Thieân Chuùa voâ hình, laø tröôûng töû sinh ra tröôùc moâi loaøi thoï taïo, vì trong Ngöôøi, muoân vaät ñöôïc taïo thaønh…Ngöôøi cuõng laø ñaàu cuûa thaân theå nghóa laø ñaàu cuûa Hoäi Thaùnh; Ngöôøi laø khôûi nguyeân, laø tröôûng töû trong soá nhöõng ngöôøi töø coõi cheát soáng laïi, ñeå trong moïi söï Ngöôøi ñöùng haøng ñaàu. Vì Thieân Chuùa ñaõ muoán laøm cho taát caû söï vieân maõn hieän dieän nôi Ngöôøi, cuõng nhö muoán nhôø Ngöôøi maø laøm cho muoân vaät ñöôïc hoøa giaûi vôùi mình. Nhôø Maùu Ngöôøi ñoå ra treân thaäp giaù, Thieân Chuùa ñaõ ñem laïi bình an cho moïi loaøi döôùi ñaát vaø muoân vaät treân trôøi.
* TIN MÖØNG: Lc 10,25-37: Ñieàu raên lôùn – Duï ngoân ngöôøi Sama- ri toát laønh.
Vaø naøy coù ngöôøi thoâng luaät kia ñöùng leân hoûi Ñöùc Gieâsu ñeå thöû Ngöôøi raèng: "Thöa Thaày, toâi phaûi laøm gì ñeå ñöôïc söù soáng ñôøi ñôøi laøm gia nghieäp?" Ngöôøi ñaùp: "Trong Luaät ñaõ vieát gì? Oâng ñoïc theá naøo?" OÂng aáy thöa: "Ngöôi haõy yeâu meán Ñöùc Chuùa, Thieân Chuùa cuûa Ngöôi, heát loøng, heát linh hoàn, heát söùc löïc, vaø heát trí khoân ngöôi, vaø ngöôøi thaân caän nhö chính mình." Ñöùc Gieâsu baûo oâng ta: "Oâng traû lôøi ñuùng laém, cöù laøm nhö vaäy laø seõ ñöôïc soáng.
Nhöng oâng aáy muoán chöùng toû mình laø ngöôøi coù lyù, neân môùi thöa cuøng Ñöùc Gieâsu raèng: "Nhöng ai laø ngöôøi thaân caän cuûa toâi?" Ñöùc Gieâsu ñaùp: "Moät ngöôøi kia töø Gieârusalem xuoáng Gieârikhoâ, doïc ñöôøng bò rôi vaøo tay keû cöôùp. Chuùng loät saïch ngöôøi aáy, ñaùnh nhöø töû, roài boû ñi, ñeå maëc ngöôøi aáy nöûa soáng nöûa cheát. Tình côø coù thaày tö teá cuõng ñi xuoáng treân con ñöôøng aáy. Troâng thaày ngöôøi naøy, oâng traùnh qua beân kia maø ñi. Roài cuõng theá, moät thaày Leâvi ñi tôùi choã aáy, cuõng thaáy, cuõng traùnh qua beân kia maø ñi. Nhöng moät ngöôøi Samari kia ñi ñöôøng, tôùi ngang choã ngöôøi aáy, cuõng thaáy vaø chaïnh loøng thöông. Oâng ta laïi gaàn, laáy daàu laáy röôïu ñoå leân veát thöông cho ngöôøi aáy vaø baêng boù laïi, roài ñaët ngöôøi aáy treân löng löøa cuûa mình, ñöa veà quaùn troï maø saên soùc. Hoâm sau, oâng laáy ra hai quan tieàn, trao cho chuû quaùn vaø noùi: "Nhôø baùc saên soùc cho ngöôøi naøy, coù toán keùm theâm bao nhieâu, thì khi trôû veà, chính toâi seõ hoaøn laïi baùc." Vaäy theo oâng nghó, trong ba ngöôøi ñoù, ai ñaõ toû ra laø ngöôøi thaân caän vôùi ngöôøi ñaõ bò rôi vaøo tay keû cöôùp? Ngöôøi thoâng luaät traû lôøi: "Chính laø keû ñaõ thöïc thi loøng thöông xoùt ñoái vôùi ngöôøi aáy." Ñöùc Gieâsu baûo oâng ta: "Oâng haõy ñi vaø cuõng haõy laøm nhö vaäy."
NGAÃM
* Caâu hoûi gôïi yù:
1. Giöõa "hieåu bieát" veà Ñaïo vaø "soáng"
Ñaïo coù moät khoaûng caùch raát lôùn.
2. Töø "Ai laø ngöôøi thaân caän cuûa toâi?" ñeán "Toâi laø
ngöôøi thaân caän cuûa ai?"
* Suy tö gôïi yù:
1. Khoaûng caùch raát lôùn giöõa "hieåu bieát" veà Ñaïo vaø "soáng" Ñaïo:
Caâu chuyeän maø Tin Möøng Luca keå laïi cho chuùng ta hoâm nay khieán chuùng ta phaûi giaät mình suy nghó khi thaáy raèng giöõa "noùi" vaø "laøm", giöõa hieãu bieát veà Ñaïo vaø soáng Ñaïo coù moät khoaûng caùch lôùn lao. Thôøi Ñöùc Gieâsu cuõng ñaõ coù tình traïng aáy: thaày tö teá cuûa ñeàn thôø vaø thaày leâ-vi cuûa Do Thaùi giaùo ñeàu bieát raát roõ laø giôùi raên quan troïng nhaát cuûa Ñaïo Chuùa laø giôùi raên yeâu thöông. Theá nhöng hoï ñeàu tìm côù ñeå khoûi phaûi thöïc haønh giôùi raên aáy, khi tröôùc maét hoï laø moät con ngöôøi bò naïn cöôùp boùc loät vaø ñaû thöông ñang naèm chôø ñöôïc hoï giuùp ñôõ. Trong khi aáy moät ngöôøi ngoaïi -ngöôøi Samari- laïi laø ngöôøi thöïc thi ñöùc yeâu thöông moät caùch cuï theå, ñuùng luùc, ñuùng caùch! Tröôùc maét ngöôøi Do Thaùi thì ngöôøi Samari chæ laø moät keû ngoaïi ñaïo, ñaùng khinh khi. Nhöng treân thöïc teá ngöôøi aáy laïi coù nhöõng taâm tình maø chính Ñöùc Gieâsu ñaõ coù, tröôùc noãi thoáng khoå cuûa ñoàng loaïi: Ñoù laø bieát "chaïnh loøng thöông". Phuùc Aâm ghi laïi nhieàu laàn Ñöùc Gieâsu ñaõ chaïnh loøng thöông, ñaõ xuùc ñoäng….tröôùc caûnh baát haïnh cuûa con ngöôøi, tröôùc moà ngöôøi baïn thaân laø Lagiaroâø. Ngöôøi Samari cuõng "chaïnh loøng thöông" tröôùc ngöôøi bò naïn, naèm beân leà ñöôøng…gioáng nhö Ñöùc Gieâsu ñaõ "chaïnh loøng thöông" tröôùc ñaùm ñoâng khoâng ngöôøi chaêm lo, saên soùc. Ngöôøi "ngoaïi" maø gioáng Chuùa hôn ngöôøi coù ñaïo, hôn caû caùc ñaáng baäc trong Ñaïo. Ngaøy nay trong coäng ñoaøn chuùng ta coù thaáy tình traïng y nhö theâ naøy khoâng? Thöïc teá cho thaáy laø ñoù ñaây vaãn xaåy ra tình traïng töông töï. Phaûi chaêng vì theá maø vieäc truyeàn giaùo cuûa chuùng ta ít coù keát quaû? Phaûi chaêng vì theá maø giôùi treû caøng ngaøy caøng xa laùnh Giaùo hoäi? Phaûi chaêng vì theá maø nghe noùi ñeán coâng giaùo, ngöôøi löông vaãn thôø ô döûng döng, vì hoï khoâng thaáy trong coâng giaùo coù gì laø haáp daãn, laø thu huùt caû?
2. Töø "Ai laø ngöôøi thaân caän cuûa toâi?" ñeán "Toâi laø ngöôøi thaân caän cuûa ai?"
Ñöùc Gieâsu ñaõ kheùo laùi vaán ñeà töø caâu hoûi cuûa ngöôøi thoâng luaät "Ai laø ngöôøi thaân caän cuûa toâi?" sang gôïi yù tuyeät vôøi cuûa Ngaøi: "Toâi laø ngöôøi thaân caän cuûa ai?" Thaønh ra thay vì Ñöùc Gieâsu phaûi traû lôøi caâu hoûi cuûa ngöôøi thoâng luaät thì oâng aáy vaø chuùng ta phaûi traû lôøi caâu hoûi maø Ñöùc Gieâsu ñaõ ñaët ra cho oâng aáy vaø cho chuùng ta: "Caùc baïn laø ngöôøi thaân caän cuûa ai?" Noùi caùch khaùc: tröôùc nhöõng ngöôøi ñang caàn ñeán söï giuùp ñôõ, yeâu thöông cuûa caùc baïn thì caùc baïn ñaõ cö xöû nhö theá naøo vôùi nhöõng ngöôøi aáy, ñeå caùc baïn trôû thaønh ngöôøi thaân caän cuûa nhöõng ngöôøi aáy?
Toâi nhôù laïi moät kinh nghieäm "ñoäc ñaùo vaø khoù queân" maø toâi ñaõ coù ñöôïc trong khoùa huaán luyeän caùn boä giaùo daân maø toâi ñöôïc tham döï vaøo muøa heø 1995 taïi Vieän Phaùt Trieån Muïc Vuï (Philippin). Toâi xin chia seû kinh nghieäm aáy vôùi caùc anh chò thaønh vieân Khoâi Bình Vieät Nam vaø vôùi baïn beø thaân höõu caùc nôi:
Trong moät buoåi hoïc, caùc hoïc vieân chuùng toâi ñöôïc giaûng vieân yeâu caàu moãi ngöôøi laáy moät tôø giaáy vaø ghi teân taát caû nhöõng ngöôøi thaân cuûa mình, nhöõng ngöôøi maø mình yeâu thöông ñeán ñoä coù theå hy sinh maïng soáng vì nhöõng ngöôøi aáy? Ai naáy chaêm chuù suy nghó vaø caém cuùi vieát. Toâi cuõng laøm theá. Nhöng raát nhanh, toâi nhaän ra raèng danh saùch nhöõng ngöôøi thaân cuûa toâi, nhöõng ngöôøi maø toâi thöông yeâu hôn caû baûn thaân mình ñeán möùc toâi saün saøng chaáp nhaän moïi hy sinh vì nhöõng ngöôøi aáy thì raát ngaén! Vì ngoaøi meï toâi, vôï toâi vaø hai con toâi vaø moät vaøi ngöôøi khaùc, toâi khoâng daùm ghi theâm teân moät ngöôøi naøo khaùc nöõa, vì toâi khoâng chaéc laø mình ñaõ yeâu thöông nhöõng ngöôøi aáy ñeán ñoä coù theå hy sinh maïng soáng cho moät ai trong hoï.
Toâi phaûi thuù nhaän raèng: duø giaûng vieân khoâng yeâu caàu chuùng toâi noäp danh saùch, cuõng khoâng yeâu caàu hoïc vieân noùi leân soá ngöôøi ñöôïc ghi trong tôø giaáy cuûa mình nhöng rieâng toâi, toâi raát xaáu hoå: xaáu hoå vôùi Chuùa vaø xaáu hoå vôùi chính mình. Teù ra nhôø baøi taäp naøy maø toâi khaùm phaù ra raèng caùch soáng Ñöùc Aùi cuûa toâi coøn raát moâng lung, lyù thuyeát, hôøi hôït, thieáu ñoái töôïng vaø giôùi haïn. Baøi hoïc khieâm toán maø toâi ruùt ra ñöôïc töø kinh nghieäm naøy quaû laø moät hoàng aân lôùn lao maø suoát ñôøi toâi khoâng bao giôø queân.
Cho pheùp toâi môøi caùc anh chò vaø caùc baïn haõy daønh moät khoaûng thôøi gian raûnh roãi ñeå laøm "baøi taäp" ñoäc chieâu naøy! Toâi tin chaéc raèng sau khi laøm baøi taäp naøy moät caùch nghieâm tuùc, caùc anh chò vaø caùc baïn seõ khieâm toán hôn trong suy nghó vaø aên noùi. Caùc anh chò vaø caùc baïn cuõng seõ khoan dung hôn ñoái vôùi nhöõng thieáu soùt, yeáu ñuoái, thaäm chí toäi loãi, cuûa ngöôøi khaùc.
NGUYEÄN
Laïy Chuùa Gieâsu, Chuùa ñaõ daäy con raèng: khoâng phaûi nhöõng ngöôøi cöù keâu: "laïy Chuùa, laïy Chuùa…" laø ñöôïc vaøo Nöôùc Trôøi. Nhöng chæ nhöõng ai thi haønh YÙ muoán cuûa Cha, môùi ñöôïc vaøo maø thoâi (Mt 7,21). Xin cho ñieàu Chuùa daäy in saâu vaøo taâm trí con, ñeå con khoâng bao giôø queân, traùi laïi luoân coá gaéng soáng theo lôøi Chuùa daäy!
Laïy Chuùa Gieâsu, Chuùa ñaõ daäy con raèng: Chuùa chæ tính soå vôùi con veà nhöõng haønh ñoäng yeâu thöông, baùc aùi maø con ñaõ laøm hoaëc ñaõ khoâng laøm cho nhöõng ngöôøi anh em cuûa con maø thoâi (xem Mt 25). Xin cho ñieàu Chuùa daäy in saâu vaøo taâm trí con, ñeå con khoâng bao giôø queân; traùi laïi luoân coá gaéng soáng theo lôøi Chuùa daäy!
Laïy Chuùa Thaùnh Thaàn, xin haõy ban aùnh saùng vaø söùc maïnh cuûa Ngaøi cho con, ñeå con bieát soáng nhö ngöôøi khoân trong Phuùc Aâm töùc bieát laéng nghe vaø thöïc thi Thaùnh YÙ Thieân Chuùa, bieát hy sinh queân mình ñeå yeâu thöông vaø phuïc vuï tha nhaân. Amen.
Gieâroânimoâ Nguyeãn Vaên Noäi