CHUÙA NHAÄT 16 THÖÔØNG NIEÂN
NHÌN THIEÂN CHUÙA VAØ NHÌN ÑAÙM ÑOÂNG
Hoï ñaõ trôû veà, nhöõng con ngöôøi môùi ñaây ñöôïc Ñöùc Gieâsu sai ñi treân moïi neûo ñöôøng, khoâng löông thöïc, tieàn baïc, bao bò, nheï nhaøng nhö gioù Thaùnh Linh. Hoï ñaõ trôû veà, nhöõng con ngöôøi môùi ñaây thöïc hieän moät chuyeán tieãu tröø ma quyû, chöõa keû ñau oám, keâu goïi loøng ngöôøi hoaùn caûi, bieán Tin möøng töø lôøi noùi thaønh haønh ñoäng. Giôø ñaây, quaây quaàn quanh Ñöùc Gieâsu, hoï baùo caùo veà nhöõng vieäc mình ñaõ laøm. Thieân haï cuõng bu laïi theo doõi. Nhö moät nhaø huaán luyeän laønh ngheà, Ngöôøi laéng nghe nhöõng keû mình ñaõ choïn trôû veà töø chuyeán truyeàn giaùo ñaàu tieân. Ñaây laø laàn duy nhaát Maùccoâ goïi hoï laø "toâng ñoà", chaéc haún ñeå ñaùnh daáu moái quan heä môùi cuûa hoï vôùi Ñöùc Gieâsu. Hoï keå, hoï keå. Ñöùc Gieâsu laéng nghe vôùi moät söï chaêm chuù ñaày thaân tình, hoï ñaõ trôû thaønh caùc coäng taùc vieân cuûa Ngöôøi, nhöõng keû seõ loâi tôùi cho Ngöôøi nhieàu ñoaøn luõ.
Nghe xong, Ngöôøi baûo hoï: "Anh em haõy laùnh rieâng ra, ñeán nôi thanh vaéng maø nghæ ngôi ñoâi chuùt". Nhoùm nhoû naøy caàn tìm laïi ñöôïc nhöõng giaây phuùt thaân tình vôùi Thaày ñeå taâm hoàn ñöôïc boài döôõng. Thoaït tieân, Ngöôøi ñaõ choïn caùc oâng ñeå "ôû vôùi Ngöôøi" (Mc 3,14), roài môùi sai caùc oâng ñi rao giaûng. Ngaøy mai ñaây caùc oâng seõ laïi ra ñi, nhöng hieän thôøi thì caàn phaûi ñöôïc thöôûng thöùc höông vò cuûa tình nghóa sö ñeä. Phaûi ra ñi, roài phaûi bieát lui veà nôi yeân tónh hoaëc trong thanh vaéng cuûa taâm hoàn, ñoù luoân luoân laø vaán ñeà sinh töû. Thaønh thöû khoù maø khoâng nghó raèng thaùi ñoä aân caàn ñaùng yeâu naày cuûa Ñöùc Gieâsu chính laø lôøi môøi goïi caàu nguyeän thinh laëng.
Laùnh rieâng, ñeán nôi thanh vaéng. Taát caû chuùng ta ñeàu caàn söï ñoaïn tuyeät hoaøn toaøn naøy. Caùc thaát baïi trong vieäc caàu nguyeän ñeàu xuaát phaùt töø choã ta khoâng bieát giaät caùc giaây phuùt ñaëc bieät aáy khoûi taát caû nhöõng gì laøm neân cuoäc soáng thöôøng nhaät cuûa ta.
Ñoù khoâng phaûi laø chaïy troán khoûi caùc nghóa vuï, caùc lo laéng vaø tình yeâu huynh ñeä. Ta seõ trôû laïi vôùi nhöõng caùi ñoù ngay, nhöng vôùi moät caùch thöùc khaùc haún vaø môùi meû bieát chöøng naøo.
Vì trong ba möôi phuùt hay moät giôø, chuùng ta ñaõ chaïm ñeán Thieân Chuùa vaø bình an cuûa Ngöôøi. "Haõy laùnh rieâng ra, ñeán nôi thanh vaéng" quaû laø moät cuoäc ñaém mình trong Thieân Chuùa thaät söï. Thình lình, nhöõng tieáng nhö "Thieân Chuùa laø Tình yeâu, Thieân Chuùa yeâu chuùng ta, toâi muoán yeâu Thieân Chuùa" trôû neân moät thöïc taïi sôø moù ñöôïc. Coù moät Ñaáng yeâu toâi, vaø toâi ñöùng ñoù, tröôùc tình yeâu aáy, trong tình yeâu aáy. Laøm sao ra khoûi ñoù maø toâi laïi khoâng yeâu meán anh em, yeâu meán nghóa vuï, yeâu meán nhaân loaïi caùch môùi meû cho ñöôïc? Ai keát hôïp saâu xa vôùi Chuùa thì cuõng keát hôïp saâu xa vôùi anh em mình, ai hôøi hôït vôùi Ngöôøi trong giôø caàu nguyeän thì cuõng hôøi hôït vôùi tha nhaân trong cuoäc soáng.
Suoát nhieàu naêm, thaày giaø ñaùng kính Silouane (moät ñan só ngöôøi Nga, thuoäc Chính thoáng giaùo, tu ôû nuùi Athos Hy laïp) coi soùc cô xöôûng cho tu vieän. Trong xöôûng coù moät soá thanh nieân ngheøo töø mieàn queâ leân laøm vieäc ñeå kieám tieàn giuùp gia ñình. Moät ngaøy kia caùc tu só hoûi Silouane: "Thöa Thaày, laøm sao thaày coù theå baûo boïn thôï kia laøm vieäc chaêm chæ ñeán theá maø khoâng caàn canh chöøng hoï; trong khi maét chuùng con khoâng rôøi hoï nöûa phuùt maø hoï vaãn ñaùnh löøa ñöôïc chuùng con?". Thaày Silouane traû lôøi: "Toâi cuõng khoâng roõ. Chæ bieát raèng moãi buoåi saùng, toâi khoâng bao giôø ñeán xöôûng maø tröôùc tieân khoâng caàu nguyeän cho hoï; toâi ñeán vôùi hoï baèng quaû tim yeâu thöông. Khi böôùc vaøo xöôûng, toâi yeâu hoï vôùi taát caû tình yeâu daït daøo cuûa loøng mình. Toâi phaân coâng cho hoï roài ra veà vôùi quyeát ñònh seõ caàu nguyeän cho hoï trong suoát thôøi gian hoï laøm vieäc. Trong phoøng rieâng, toâi ñaët mình tröôùc maët Chuùa vaø caàu nguyeän cho töøng ngöôøi, theo hoaøn caûnh töøng ngöôøi. Vaø toâi caøng caàu nguyeän thì caûm thöùc veà söï hieän dieän cuûa Chuùa caøng xaâm chieám laáy toâi, cho ñeán moät luùc noù trôû thaønh maõnh lieät, ñeán noãi toâi khoâng coøn nhìn thaáy caùc ngöôøi thôï vôùi gia caûnh cuûa hoï nöõa. Nhöng roài, ngay trong söï hieän dieän aáy cuûa Chuùa, toâi baét gaëp tình yeâu Chuùa vaø trong tình yeâu naøy, toâi gaëp laïi caùc baïn thôï cuøng vôùi gia ñình cuûa hoï. Baáy giôø, vôùi tình yeâu cuûa Chuùa, toâi laïi tieáp tuïc caàu nguyeän cho caùc ngöôøi baïn cuûa toâi... Coù leõ vì theá maø hoï laøm vieäc chaêm chæ!?"
2. Ñöùc Gieâsu vôùi ñaùm ñoâng
Sang taám aûnh thöù hai: Ñöùc Gieâsu ñaõ laïi bò quaàn chuùng baét laáy vaø Ngöôøi nhìn hoï. Caùi nhìn cuûa Ngöôøi laøm ta nhôù laïi caùi nhìn cuûa ta, caùc kitoâ höõu: phaûi chaêng ta nhìn moät ñaùm ñoâng nhö theá?
Maùccoâ vieát: "Ngöôøi chaïnh loøng thöông". Trong Tin möøng, thaønh ngöõ naøy luoân luoân noùi leân moät söï thoån thöùc aâu yeám, boàn choàn gan ruoät. Vaø Maùccoâ cho thaáy ngay lyù do: Ñöùc Gieâsu nhìn hoï "nhö baày chieân khoâng ngöôøi chaên giöõ". Ñoái vôùi nhieàu ñaùm ñoâng hoâm nay, chuùng ta cuõng coù theå noùi theá nhöng theo kieåu hieän ñaïi: ñaáy laø nhöõng con ngöôøi boái roái, chaúng coøn bieát taïi sao mình soáng, taïi sao mình vaát vaû.
Thaønh thöû daãu heát söùc meät moûi, heát söùc caàn thö giaõn giöõa ñaùm moân ñoà nhoû beù, Ñöùc Gieâsu vaãn heát loøng vôùi ñaùm ñoâng aáy vaø baét ñaàu "daïy doã hoï nhieàu ñieàu". Sau ñoù, seõ coù pheùp laï hoùa baùnh ra nhieàu, nhöng khoâng phaûi vì thöù baùnh vaät chaát naày maø Ñöùc Gieâsu ñaõ ñeán. Vaâng, Ngöôøi saép nuoâi soáng hoï, vaø sau naøy seõ chính laø baùnh söï soáng cho hoï trong Thaùnh Theå. Nhöng ñeå hoï hieåu Ngöôøi laø ai vaø mang ñeán caùi chi, tröôùc heát Ngöôøi phaûi noùi vôùi hoï ñaõ.
Noùi, phaûi chaêng ñoù laø chaïnh loøng thöông moät ñaùm ñoâng? Chaéc chaén roài, khi ta ngoû lôøi vôùi nhieàu con ngöôøi ñeå cho hoï thaáy caùc noãi chôø mong saâu thaúm cuûa hoï vaø giaù trò cuûa nhöõng gì ta ñeà nghò vôùi hoï. Chæ mình Ñöùc Gieâsu môùi coù theå laøm ñieàu aáy, vaø chuùng ta cuõng coù theå laøm ñieàu aáy khi vang voïng laïi lôøi Ngöôøi, baèng khoâng, chuùng ta chæ laø nhöõng tay "leân lôùp" baát löïc.
Trôû thaønh Ñöùc Gieâsu ñoái vôùi ñaùm ñoâng, ñoù laø nhìn hoï nhö Ngöôøi, vôùi moät con tim thoån thöùc vì meán yeâu, vaø noùi vôùi hoï veà yù nghóa cuoäc soáng. Baèng caùch coå vuõ cuoäc soáng! Trong neàn vaên minh raát tieán boä cuûa chuùng ta, bieát bao ngöôøi cheát vì ñoùi hay bò chieán tranh nghieàn naùt, ñieàu ñoù chöùng toû cho thaáy caùc laõnh tuï ñang ñieàu khieån theá giôùi chaúng nhìn vaøo ñaùm ñoâng, maø chæ ñeám lui ñeám tôùi caùc hoûa tieãn cuûa hoï.
- Vaäy thì chuùng ta ñaâu laøm ñöôïc gì! Vieäc suy ngaém veà "Ñöùc Gieâsu vaø ñaùm ñoâng" seõ chaúng thay ñoåi theá giôùi. Toát hôn toâi neân nhìn ñeán vaøi ngöôøi chung quanh maø toâi coù theå giuùp ñôõ vaø coù leõ giaùo duïc ñöôïc.
- Dó nhieân, phaûi laøm ñieàu naøy; nhìn quaù xa ñoâi luùc laø moät kieåu ñaøo thoaùt. Nhöng khi kheùp mình trong moái baän taâm duy nhaát veà nhöõng keû thaân caän, chuùng ta ñeå theá giôùi lang thang khoâng ngöôøi chaên daét. Ai coù theå heùt to Tin möøng treân caùc maùi nhaø, neáu chaúng phaûi laø caùc kitoâ höõu? Ai seõ bieát Ñöùc Gieâsu coù ñoù, giöõa chuùng ta, ñeå cöùu theá giôùi, neáu caùc kitoâ höõu ñeàu caâm mieäng? Ai hay ñöôïc Kitoâ giaùo mang laïi töï do, neáu caùc kitoâ höõu, ñaëc bieät laø caùc chuû chaên, ñeå cho quyeàn löïc traàn gian khoáng cheá baèng mua chuoäc hay doïa daãm? Hoï ôû ñaâu, caùc kitoâ höõu, caùc laõnh ñaïo kitoâ höõu, hoï khoâng bieát raèng ngöôøi ta chôø hoï leân tieáng trong caùi xaõ hoäi duy vaät voâ thaàn ñang thoái röõa vì baêng hoaïi tinh thaàn vaø ñaïo ñöùc naøy sao?
Haïnh phuùc cuûa quaàn chuùng tuøy thuoäc caùc cuoäc baàu cöû, caùc kyø hoïp quoác hoäi, caùc thaûo luaän veà ñaïo luaät vaø ngaân saùch, caùc cuoäc tranh ñaáu vì nhöõng keû coâ thaân coâ theá, caùc phöông tieän truyeàn thoâng taïo neân coâng luaän. Ñöùng xa taát caû nhöõng caùi aáy ñeå tôùi aån naùu beân Ñöùc Kitoâ, ñoù laø laàm Ñöùc Kitoâ roài. Ñöùc Kitoâ ñích thöïc, khi nhìn quaàn chuùng, ñaõ thoån thöùc aâu yeám, nhöng laø moät söï aâu yeám mang tính daán thaân. Ngöôøi ñaõ noùi laém ñieàu vôùi ñaùm ñoâng vaø ñaõ cheát cho hoï.
Laøm moân ñeä cuûa Ngöôøi, ñoù laø coá gaéng noùi vôùi caùc ñaùm ñoâng baèng moïi phöông tieän coù theåù. Ñoù laø ñi vaøo trong nhöõng hoaït ñoäng lôùn lao, coù phoái hôïp, choáng laïi ngu doát, ñoùi ngheøo, doái traù, aùp böùc, baát coâng. Chæ tình yeâu daán thaân môùi noùi veà Ñöùc Kitoâ thaät söï.
Lm. Phan Vaên Lôïi