Chuùa Nhaät Thöù 7 Thöôøng Nieân

Nghe :

· 1 Sm 26,2.7-9.12-13.22-23 :
Vua Sa-un cuøng vôùi 3.000 quaân tìm Ña-vít ñeå gieát ñi. Ñeâm ñeán, Sa-un ñoùng quaân vaø nguû nhö cheát, caém göôm beân caïnh. Ña-vít leûn vaøo doanh traïi, choã Sa-un nguû. OÂng coù theå gieát Sa-un moät caùch deã daøng, vì Sa-un ñang tìm caùch gieát oâng. Nhöng oâng töï nhuû: khoâng neân haïi ngöôøi maø Ñöùc Chuùa ñaõ xöùc daàu taán phong. OÂng chæ laáy caây göôm vaø bình nöôùc cuûa vua ñem ñi. Khi Sa-un bieát Ña-vít ñaõ tha maïng cho mình, thì hoái haän vaø nhaän loãi.

· TIN MÖØNG : Lc 6,27-38

Yeâu thöông keû thuø
Khi aáy, Ñöùc Gieâsu noùi vôùi caùc moân ñeä: «Thaày noùi vôùi anh em laø nhöõng ngöôøi ñang nghe Thaày ñaây: Haõy yeâu keû thuø vaø laøm ôn cho keû gheùt anh em, haõy chuùc laønh cho keû nguyeàn ruûa anh em vaø caàu nguyeän cho keû vu khoáng anh em. Ai vaû anh maù beân naøy, thì haõy giô caû maù beân kia nöõa. ai ñoaït aùo ngoaøi cuûa anh thì cuõng ñöøng caûn noù laáy aùo trong. Ai xin, thì haõy cho, ai laáy caùi gì cuûa anh, thì ñöøng ñoøi laïi. Anh em muoán ngöôøi ta laøm gì cho mình, thì cuõng haõy laøm cho ngöôøi ta nhö vaäy. Neáu anh em yeâu thöông keû yeâu thöông mình thì coù gì laø aân vôùi nghóa. Ngay caû ngöôøi toäi loãi cuõng yeâu thöông keû yeâu thöông hoï. Vaø neáu anh em laøm ôn cho keû laøm ôn cho mình, thì coøn gì laø aân vôùi nghóa? Ngay caû ngöôøi toäi loãi cuõng laøm nhö theá. Neáu anh em cho vay maø hy voïng ñoøi laïi ñöôïc, thì coøn gì laø aân vôùi nghóa. Caû ngöôøi toäi loãi cuõng cho ngöôøi toäi loãi vay möôïn, ñeå ñöôïc traû laïi soøng phaúng. Traùi laïi, anh em haõy yeâu keû thuø, haõy laøm ôn vaø cho vay maø chaúng heà hy voïng ñöôïc ñeàn traû. Nhö vaäy, phaàn thöôûng daønh cho anh em seõ lôùn lao, vaø anh em seõ laø con ñaáng Toái Cao, vì Ngöôøi vaãn nhaân haäu vôùi caû phöôøng voâ aân vaø quaân ñoäc aùc».

Phaûi coù loøng nhaân töø
«Anh em phaûi coù loøng nhaân töø, nhö Cha anh em laø ñaáng nhaân töø. Anh em ñöøng xeùt ñoaùn, thì anh em seõ khoâng bò Thieân Chuùa xeùt ñoaùn. Anh em ñöøng leân aùn, thì seõ khoâng bò Thieân Chuùa leân aùn. Anh em haõy tha thöù, thì seõ ñöôïc Thieân Chuùa thöù tha. Anh em haõy cho, thì seõ ñöôïc Thieân Chuùa cho laïi. Ngöôøi seõ ñong cho anh em ñaáu ñuû löôïng ñaõ daèn, ñaõ laéc vaø ñaày traøn, maø ñoå vaøo vaït aùo anh em, vì anh em ñong baèng ñaáu naøo, thì Thieân Chuùa seõ ñong laïi cho anh em baèng ñaáu aáy».

Ngaãm :

Caâu hoûi gôïi yù :

1. Giôùi buïi ñôøi, daân giang hoà chuû tröông «aân ñeàn oaùn traû», ñoù coù phaûi laø luaät coâng baèng khoâng? luaät naøy coù toát khoâng? Ta ñaõ soáng khaù hoaøn haûo luaät naøy chöa?
2. Söï coâng baèng maø Ñöùc Gieâsu chuû tröông, coù phaûi laø coâng baèng kieåu «aân ñeàn oaùn traû» khoâng? hay Ngaøi chuû tröông khoâng coâng baèng? Thöù coâng baèng cuûa Ngaøi laø coâng baèng gì?

Suy tö gôïi yù :

Trong baøi Tin Möøng hoâm nay, ta thaáy Ñöùc Gieâsu ñöa ra hai caùch haønh xöû: haønh xöû döïa treân luaät coâng baèng khoâng tình thöông cuûa phöôøng toäi loãi, vaø haønh xöû döïa treân luaät yeâu thöông cuûa ngöôøi moân ñeä Chuùa.

1. Haønh xöû döïa treân luaät coâng baèng cuûa phöôøng toäi loãi

Theo Ñöùc Gieâsu, caùch haønh xöû thöôøng tình cuûa nhöõng ngöôøi thu thueá hay phöôøng toäi loãi laø «yeâu thöông keû yeâu thöông mình», «laøm ôn cho keû laøm ôn cho mình», «cho vay ñeå ñöôïc traû laïi soøng phaúng». Nhö vaäy, duø laø ngöôøi toäi loãi, hoï vaãn chuû tröông luaät coâng baèng, soøng phaúng, trong caû chuyeän yeâu thöông, nghóa laø yeâu thöông ai, thì ñoøi hoûi ngöôøi kia phaûi yeâu thöông laïi. Vì theá, hoï chæ yeâu thöông ngöôøi thaân hay baïn beø mình maø thoâi, vì yeâu nhöõng ngöôøi aáy thì hoï seõ ñöôïc yeâu laïi. Giôùi giang hoà, buïi ñôøi ôû khaép nôi ñeàu chuû tröông «aân ñeàn, oaùn traû». Hoï laøm ôn cho ai, thì hoï buoäc ngöôøi aáy phaûi bieát ôn, neáu khoâng thì keû voâ ôn coù theå bò tröøng phaït caùch naøy hay caùch khaùc. Vaø ai gaây oaùn hay gaây baát coâng cho hoï, thì hoï traû thuø, nghóa laø phaûi taïo thieät haïi trôû laïi moät caùch töông xöùng cho keû ñaõ laøm mình thieät haïi. Töông töï nhö luaät Moâ-seâ: «Maïng ñeàn maïng, maét ñeàn maét, raêng ñeàn raêng, tay ñeàn tay, chaân ñeàn chaân, veát boûng ñeàn veát boûng, veát baàm ñeàn veát baàm, veát thöông ñeàn veát thöông» (Xh 21,24).

Theo Ñöùc Gieâsu, phöôøng toäi loãi hay gian aùc ñeàu haønh xöû nhö theá. Neáu ta cuõng haønh xöû nhö theá thì ta coù hôn gì hoï ñaâu? Coøn neáu ta gaây baát coâng, laøm thieät haïi ngöôøi khaùc maø khoâng ñeàn buø, soáng thieáu coâng baèng (cho duø laø thöù coâng baèng khoâng tình thöông), v.v… thì ta coøn xaáu xa vaø teä haïi hôn hoï nöõa. Ta quaû khoâng xöùng ñaùng ñöôïc goïi laø Kitoâ höõu, laø ngöôøi theo Chuùa neáu ngay caû luaät coâng baèng maø haïng ngöôøi toäi loãi cuõng toân troïng, ta cuõng khoâng tuaân giöõ. Theá maø khaù nhieàu ngöôøi loãi luaät coâng baèng haèng ngaøy nhöng vaãn cöù voã ngöïc töï haøo raèng mình ñaïo ñöùc, mình laø moân ñeä Chuùa!

2. Haønh xöû döïa treân luaät yeâu thöông cuûa ngöôøi Kitoâ höõu

Neáu mình töï cho raèng mình khoâng thuoäc haïng ngöôøi toäi loãi, thì ít ra mình cuõng phaûi giöõ ñöôïc khaù hoaøn chænh nhöõng luaät maø chính haïng toäi loãi cuõng toân troïng, ñoù laø luaät coâng baèng. Nhöng ngöôøi Kitoâ höõu khoâng theå töï haøi loøng khi mình chæ giöõ ñöôïc nhöõng luaät toái thieåu maø caû ngöôøi toäi loãi cuõng chuû tröông giöõ. Ñöùc Gieâsu môøi goïi nhöõng keû theo Ngaøi phaûi ñi xa hôn söï coâng baèng ñoù, vì neáu khoâng ñi xa hôn thì ta coù hôn gì haïng toäi loãi, vì chính hoï cuõng chuû tröông vaø coù theå laøm ñöôïc nhö vaäy. Vaø cho duø coù laøm ñöôïc nhö vaäy thì hoï vaãn bò lieät vaøo haøng toäi loãi. Neáu mình chæ giuùp ñôõ ngöôøi mình bieát raèng seõ giuùp ñôõ laïi mình, chæ cho vay nhöõng ai mình nghó laø seõ hoaøn traû laïi cho mình, coøn neáu cho ai vay maø ngöôøi aáy khoâng traû ñöôïc thì ta böïc töùc, noùi xaáu, duøng ñuû moïi bieän phaùp ñeå ñoøi cho baèng ñöôïc, baát chaáp hoï bò keït, v.v… haønh xöû nhö theá thì ta hôn ñöôïc haïng taàm thöôøng hay toäi loãi ôû choã naøo? Vì keû taàm thöôøng vaø toäi loãi cuõng haønh xöû y nhö theá! (xin xem ghi chuù ôû döôùi).

Ñieàu quan troïng maø ngöôøi Kitoâ höõu – töùc nhöõng ngöôøi theo Chuùa – phaûi laøm laø coù tình thöông ñích thöïc. Tình thöông luoân luoân vöôït khoûi söï coâng baèng thöôøng tình. Nghóa laø moät ñaèng mình luoân giöõ luaät coâng baèng moät caùch hoaøn haûo ñoái vôùi ngöôøi khaùc, moät ñaèng mình khoâng neân ñoøi hoûi nhöõng ngöôøi ngheøo khoù hôn, nhöõng ngöôøi laâm caûnh khoù khaên hôn mình phaûi giöõ söï coâng baèng nhö theá ñoái vôùi mình. Khoâng ñoøi hoûi nhö theá khoâng phaûi laø khoâng coâng baèng, maø laø thöïc haønh moät thöù coâng baèng cao hôn: coâng baèng coù tình thöông.

3. Coâng baèng coù tình thöông

Coâng baèng coù tình thöông khaùc vôùi thöù coâng baèng maùy moùc, khoâng coù tình thöông. Thöù coâng baèng coù tình thöông laø thöù coâng baèng maø ta vaãn aùp duïng trong noäi boä gia ñình chuùng ta. Trong gia ñình, chuùng ta coù theå toán raát nhieàu tieàn cho ñöùa con taøng taät, toán hôn taát caû moïi ngöôøi khaùc – vì tieàn thuoác thang, vì phaûi aên uoáng caùch ñaëc bieät – ñang khi chính noù khoâng laøm ra tieàn vaø cuõng chaúng laøm ñöôïc gì. Nhöõng cha meï coù tình thöông ñích thöïc seõ thöông nhöõng ñöùa con taøn taät hoaëc hö ñoán moät caùch ñaëc bieät vaø saün saøng hy sinh cho chuùng nhieàu hôn nhöõng ñöùa con khaùc. Ñoù chính laø coâng baèng coù tình thöông, thöù coâng baèng «laøm theo khaû naêng, nhöng höôûng thuï theo nhu caàu».

Chia cuûa cho ngöôøi giaàu vaø ngöôøi ngheøo, ngöôøi caàn ít vaø ngöôøi caàn nhieàu, theo cuøng moät tieâu chuaån nhö nhau, thì ñuùng laø coâng baèng, nhöng laø moät thöù coâng baèng thieáu tình thöông, vaø moät caùch naøo ñoù khoâng hôïp lyù. Ngöôøi giaàu maø ñoøi ngöôøi ngheøo cuõng phaûi soøng phaúng vôùi mình trong vaán ñeà vaät chaát tieàn baïc, thì ñuùng laø theo luaät coâng baèng, nhöng khoâng phaûi laø thöù coâng baèng maø Ñöùc Gieâsu chuû tröông. Ngaøi chuû tröông: «Ai vaû anh maù beân naøy, thì haõy giô caû maù beân kia nöõa. Ai ñoaït aùo ngoaøi cuûa anh thì cuõng ñöøng caûn noù laáy aùo trong. Ai xin, thì haõy cho, ai laáy caùi gì cuûa anh, thì ñöøng ñoøi laïi. Anh em muoán ngöôøi ta laøm gì cho mình, thì cuõng haõy laøm cho ngöôøi ta nhö vaäy».

Coù nhöõng cheá ñoä xaõ hoäi chuû tröông thöù coâng baèng naøy nhöng khoâng thöïc hieän noåi. Vaø chính Ñöùc Gieâsu Chuùa chuùng ta cuõng chuû tröông thöù coâng baèng naøy khi tuyeân boá: «Khi ñaõi tieäc, haõy môøi nhöõng ngöôøi ngheøo khoù, taøn taät, queø quaët, ñui muø. Hoï khoâng coù gì ñaùp leã, vaø nhö theá baïn môùi thaät coù phuùc» (Lc 14,13-14). Vì theá, ñaây laø thaùch ñoá ñoái vôùi ngöôøi Kitoâ höõu. Neáu chuùng ta khoâng thöïc hieän noåi thöù coâng baèng naøy trong ñôøi soáng chuùng ta – ít nhaát laø giöõa Kitoâ höõu vôùi nhau, hay ít hôn nöõa laø giöõa ñaùm thaân nhaân baïn beø thaân quen cuûa mình – thì moät caùch naøo ñoù, chuùng ta ñang chöùng toû ñieàu Ñöùc Gieâsu chuû tröông cuõng khoâng töôûng nhö chuû tröông cuûa nhöõng cheá ñoä xaõ hoäi khaùc.

Nguyeän :

Laïy Chuùa, con vaãn töï haøo mình laø Kitoâ höõu, nhöng con laïi chuû tröông vaø uûng hoä moät thöù coâng baèng khoâng tình thöông. Xin cho con moät traùi tim baèng thòt bieát yeâu thöông, ñeå con soáng coâng baèng vôùi moïi ngöôøi, nhöng laø thöù coâng baèng coù tình thöông, thöù coâng baèng maø Ñöùc Gieâsu chuû tröông nhö trong baøi Tin Möøng hoâm nay. Amen.