Chuùa Nhaät Thöù 1 Muøa Chay

Nghe:

· TIN MÖØNG: Lc 4, 1-13

Ñöùc Gieâ-su chòu caùm doã

Ñöùc Gieâ-su ñöôïc ñaày Thaùnh Thaàn, töø soâng Gio-ñan trôû veà, vaø ñöôïc Thaùnh Thaàn daãn ñi trong hoang ñòa ñeán boán möôi ngaøy, chòu quæ caùm doã. Trong nhöõng ngaøy aáy, Ngöôøi khoâng aên gì caû, vaø khi heát thôøi gian ñoù thì Ngöôøi thaáy ñoùi. Baáy giôø quæ noùi vôùi Ngöôøi: «Neáu oâng laø Con Thieân Chuùa thì truyeàn cho hoøn ñaù naøy hoùa baùnh ñi!» Nhöng Ñöùc Gieâ-su ñaùp laïi: «Ñaõ coù lôøi cheùp raèng: Ngöôøi ta soáng khoâng chæ nhôø côm baùnh».

Sau ñoù quæ ñem Ñöùc Gieâ-su leân cao, vaøo trong giaây laùt chæ cho Ngöôøi thaáy taát caû caùc nöôùc Thieân haï. Roài noù noùi vôùi Ngöôøi: «Toâi seõ cho oâng toaøn quyeàn cai trò cuøng vôùi vinh hoa lôïi loäc cuûa caùc nöôùc naøy, vì quyeàn haønh aáy ñaõ ñöôïc trao cho toâi, vaø toâi muoán trao cho ai tuøy yù. Vaäy neáu oâng baùi laïy toâi, thì taát caû seõ thuoäc veà oâng». Ñöùc Gieâ-su ñaùp laïi: «Ñaõ coù lôøi cheùp raèng: Ngöôi phaûi baùi laïy Ñöùc Chuùa laø Thieân Chuùa cuûa ngöôi, vaø phaûi thôø phöôïng moät mình Ngöôøi maø thoâi».

Quæ ñem Ñöùc Gieâ-su ñeán Gieâ-ru-sa-lem vaø ñaët Ngöôøi treân noùc Ñeàn Thôø, roài noùi vôùi Ngöôøi: «Neáu oâng laø Con Thieân Chuùa, thì ñöùng daäy maø gieo mình xuoáng ñi! Vì coù lôøi cheùp raèng: Thieân Chuùa seõ truyeàn cho thieân söù lo cho baïn, ñeå luoân luoân giöõ gìn baïn» Laïi cheùp raèng: «Thieân söù seõ tay ñôõ tay naâng, cho baïn khoûi vaáp chaân vaøo ñaù». Baáy giôø Ñöùc Gieâ-su ñaùp laïi: Ñaõ coù lôøi raèng: Ngöôi chôù thöû thaùch Thieân Chuùa laø Thieân Chuùa cuûa ngöôi».

Sau khi ñaõ xoay heát caùch ñeå caùm doã Ngöôøi, quæ boû ñi, chôø ñôïi thôøi cô.

Ngaãm:

Caâu hoûi gôïi yù:
1. Ñöùc Gieâ-su bò ma quæ caùm doã veà nhöõng ñieàu gì?
2. Taïi sao Ñöùc Gieâ-su laïi ñeå cho ma quæ caùm doã?
3. Ñöùc Gieâsu ñaõ chieán thaéng caùm doã cuûa ma quæ baèng caùch naøo?
4. Nhöõng caùm doã cuûa Ñöùc Gieâ-su coù lieân heä gì vôùi nhöõng caùm doã cuûa ngöôøi Ki-toâ höõu vaø cuûa Giaùo hoäi Ki-toâ ngaøy nay?

Suy tö gôïi yù:

1. Ñöùc Gieâ-su bò ma quæ caùm doã veà nhöõng ñieàu gì?

Chæ caàn ñoïc qua baøi Tin Möøng Lc 4, 1-13 laø chuùng ta bieát ngay Ñöùc Gieâsu bò ma quæ caùm doã veà nhöõng ñieàu gì. Tröôùc heát ma quæ duï doã Ñöùc Gieâ-su duøng quyeàn naêng cuûa Con Thieân Chuùa ñeå thoûa maõn nhu caàu aên uoáng sau boán möôi ngaøy chay tònh. Roài ma quæ ñem quyeàn haønh vaø vinh hoa phuù quí lôïi loäc traàn gian ra caùm doã Ngöôøi, vôùi ñieàu kieän laø muoán coù taát caû nhöõng thöù aáy thì Chuùa phaûi luïy phuïc noù. Sau cuøng ma quæ duï doã Ñöùc Gieâ-su yû vaøo tö caùch laø Con Thieân Chuùa maø laøm nhöõng chuyeän kinh thieân ñoäng ñòa khoâng caàn thieát, coát cho «thieân haï leù maét» thaùn phuïc.

2. Taïi sao Ñöùc Gieâ-su laïi ñeå cho ma quæ caùm doã?

Chuùng ta khoâng neân suy dieãn theo caùch chuû quan caù nhaân maø veõ ra caùc lyù do cuûa caùc caùm doã. Toát nhaát chuùng ta tìm ngay trong chính baûn vaên Tin Möøng. Coù moät chi tieát nhoû, nhöng coù yù nghóa ñeå chuùng ta xaùc ñònh vì lyù do gì maø Ñöùc Gieâ-su bò ma quæ caùm doã (töùc laø ñeå cho ma quæ caùm doã). Lu-ca vieát: «Ñöùc Gieâ-su ñöôïc ñaày Thaùnh Thaàn, töø soâng Gio-ñan trôû veà, vaø ñöôïc Thaùnh Thaàn daãn ñi trong hoang ñòa ñeán boán möôi ngaøy, chòu quæ caùm doã» (4, 1). Cuõng veà söï kieän naøy Maùc-coâ vieát caùch roõ vaø maïnh hôn: «Thaàn Khí lieàn ñaåy Ngöôøi vaøo hoang ñòa. Ngöôøi ôû trong hoang ñòa boán möôi ngaøy, chòu Xa-tan caùm doã…» (1, 12). Theá coù nghóa laø vieäc Ñöùc Gieâ-su soáng chay tònh boán möôi ngaøy trong hoang ñòa cuõng nhö vieäc Ngöôøi bò Xa-tan caùm doã, thöû thaùch laø naèm trong chöông trình keá hoaïch cuûa Thieân Chuùa, viø nhöõng vieäc aáy ñaõ ñöôïc thöïc hieän döôùi taùc ñoäng cuûa Thaùnh Thaàn Thieân Chuùa (Thaàn Khí ñaåy Ngöôøi…). Noùi caùch khaùc, chính Ñöùc Gieâ-su trong tö caùch laø Con Thieân Chuùa nhaäp theå laøm ngöôøi, laø Ñaáng Meâ-si-a cuûa Thieân Chuùa, laø Ñaáng Cöùu Ñoä maø traàn gian ñang chôø mong, phaûi traûi qua thöû thaùch, ñeå Ngöôøi xaùc ñònh taám loøng trung thaønh cuûa mình ñoái vôùi Thieân Chuùa vaø ñoái vôùi söù maïng cöùu ñoä chuùng sinh baèng con ñöôøng hy sinh, töï huûy cuûa Thaäp Giaù.

3. Ñöùc Gieâsu ñaõ chieán thaéng caùm doã cuûa ma quæ baèng caùch naøo?

Ñöùng tröôùc caû ba caùm doã cuûa ma quæ, chuùng ta thaáy Ñöùc Gieâ-su ñeàu döïa vaøo Thaùnh Kinh laø Lôøi Haèng Soáng vaø Chaân Thaät cuûa Thieân Chuùa Haèng Soáng vaø Chaân Thaät, ñeå khöôùc töø vaø khaúng ñònh!

a) Khöôùc töø moät caùch hieåu Kinh Thaùnh heïp hoøi, vuï lôïi. Khöôùc töø caùc lôøi duï doã ñöôøng maät, ngon ngoït cuûa Xa-tan. Khöôùc töø nhöõng thöù phuø phieám, choùng qua vaø nguy hieåm nhö quyeàn haønh theá gian vaø lôïi loäc vinh hoa phuù quí gaén lieàn vôùi quyeàn haønh aáy.

b) Khaúng ñònh moät caùch hieåu Lôøi Chuùa chính xaùc, saâu xa vaø höôùng thöôïng. Khaúng ñònh vò trí ñoäc toân cuûa Thieân Chuùa trong taâm hoàn vaø caùch soáng vaâng phuïc hieáu thaûo tuyeät ñoái cuûa keû laøm con.

4. Nhöõng caùm doã cuûa Ñöùc Gieâ-su coù lieân heä gì vôùi nhöõng caùm doã cuûa ngöôøi Ki-toâ höõu vaø cuûa Giaùo hoäi Ki-toâ ngaøy nay?

Coù nhieàu ngöôøi khi ñeà caäp ñeán baát cöù lôøi noùi hoaëc vieäc laøm naøo cuûa Ñöùc Gieâ-su, cuûa Ñöùc Meï hay cuûa caùc thaùnh thì ñeàu cho raèng Chuùa, Ñöùc Meï, caùc thaùnh… noùi lôøi aáy hay laøm ñieàu aáy laø ñeå laøm göông cho chuùng ta. Coù leõ caùch giaûi thích kieåu aáy coù caùi gì quaù hôøi hôït vaø khoâng ñaày ñuû. Chuùng toâi nghó Ñöùc Gieâ-su coù noùi/laøm lôøi/vieäc gì thì tröôùc heát laø Ngöôøi noùi/laøm lôøi/vieäc aáy laø ñeå ñaùp öùng caùc nhu caàu coù thaät cuûa chính baûn thaân Ngöôøi vaø cuûa nhöõng ngöôøi chung quanh lieân heä tröïc tieáp ñeán bieán coá luùc baáy giôø. Sau naøy caùc thaùnh Maùt-theâu, Maùc-coâ, Lu-ca vaø Gio-an khi vieát Phuùc Aâm coù cheùp laïi nhöõng vieäc naøy vieäc noï, coù ghi laïi nhöõng lôøi naøy lôøi kia cuûa Chuùa thì cuõng laø ñeå truyeàn ñaït laïi moät caùch trung thaønh caùc lôøi noùi vaø vieäc laøm cuûa Ñöùc Gieâ-su cho coäng ñoaøn tín höõu cuûa mình vaø cho caùc theá heä mai sau. Noùi toùm laïi caùc lôøi noùi, vieäc laøm cuõng nhö caùc bieán coá, caùc chuyeän keå trong boán Phuùc AÂm töï thaân coù giaù trò, khoâng caàn (nhöng khoâng loaïi tröø) phaûi keøm theo muïc ñích giaùo duïc hay laøm göông cho ngöôøi khaùc môùi coù giaù trò. Hieåu nhö theá, chuùng ta môùi daønh thôøi gian, taâm trí maø suy nghó, hoïc hoûi ñeå hieåu chính xaùc vaø saâu saéc caùc doøng, caùc trang cuûa boán Saùch Phuùc AÂm.

Maët khaùc, khi ngöôøi Ki-toâ höõu muoán soáng theo tinh thaàn vaø leänh truyeàn cuûa Chuùa hoaëc muoán böôùc theo Chuùa thì chaéc chaén 100% laø seõ gaëp phaûi nhöõng vaán ñeà y nhö Ñöùc Gieâ-su ñaõ gaëïp. Hoï seõ phaûi traûi qua nhöõng thöû thaùch cam go, nhöõng caùm doã quyeát lieät ñeå khaúng ñònh söï choïn löïa vaø quyeát taâm cuûa mình. Vaø khi aáy thì hoï seõ ñoïc nhöõng chuyeän cuûa Phuùc AÂm khoâng chæ nhö caùc chuyeän thôøi xöa maø nhö laø caùc chuyeän thôøi nay; khoâng phaûi nhö laø chuyeän cuûa ngöôøi khaùc maø laø chuyeän cuûa chính mình hoï. Vaäy thöû hoûi ngöôøi Ki-toâ höõu vaø Giaùo Hoäi (=coäng ñoaøn) Ki-toâ ngaøy nay coù theå gaëp phaûi nhöõng thöû thaùch, caùm doã naøo?

Chuyeán ñi Hoa Kyø hôn naêm thaùng vöøa qua khieán toâi nhìn roõ thöïc traïng naøy cuûa theá giôùi ngaøy nay: raát nhieàu ngöôøi laøm noâ leä – töï yù hay bò baét buoäc – cho mieáng aên mieáng uoáng. ÔÛ Hoa Kyø haøng hoùa, thöïc phaåm eâ-heà, thöøa thaõi vaø ngöôøi ta phung phí moät caùch deã sôï! Trong khi ñoù treân theá giôùi: ôû Phi Chaâu, Myõ chaâu La Tinh vaø moät soá nöôùc AÙ Chaâu trong ñoù coù Vieät Nam ta, bieát bao nhieâu trieäu ngöôøi thieáu aên thieáu maëc, thaäm chí cheát vì ñoùi, vì laïnh, vì beänh taät. ÔÛ caû hai baùn caàu cuûa traùi ñaát naøy con ngöôøi ñeàu nghó tôùi mieáng aên, mieáng uoáng, tôùi caùc nhu caàu thieát yeáu cuûa ñôøi soáng: nhöng ôû moät baùn caàu ngöôøi ta nghó ñeán caùch laøm sao höôûng thuï cho thaät nhieàu, thaät söôùng caùc tieän nghi vaø cuûa caûi, trong khi ôû baùn caàu kia ngöôøi ta chæ öôùc ao coù ñuû mieáng aên aùo maëc ñeå soáng. Nhu caàu aên uoáng laø moät nhu caàu töï nhieân vaø chính ñaùng. Nhöng ñeå coù ñöôïc mieáng aên vaø ñeå bieát caùch aên töông xöùng vôùi phaåm giaù con ngöôøi laïi laø caû moät vaán ñeà. Vaø loaøi ngöôøi, duø vaên minh tieán boä ñeán ñoä coù theå bay leân khoâng gian vaø soáng ôû treân ñoù… vaãn chöa giaûi quyeát ñöôïc vaán ñeà cô baûn naøy. Toâi nhôù ñeán «Duï ngoân oâng nhaø giaàu vaø anh La-da-roâ ngheøo khoù» trong Phuùc Aâm Lu-ca 16, 19-31 vaø cho raèng chuùng ta khoâng chæ coù theå hieåu duï ngoân naøy ôû caáp ñoä caù nhaân, maø coøn coù theå hieåu ôû caáp ñoä coäng ñoaøn vaø caáp ñoä quoác gia nöõa. Ñoù laø côn caùm doã thöù nhaát.

Quyeàn haønh vaø vinh hoa, phuù quí traàn gian – trong chöøng möïc naøo ñoù– cuõng laø moät nhu caàu töï nhieân vaø chính ñaùng. Nhöng maáy ai hieåu ñöôïc quyeàn haønh coù yù nghóa gì vaø giaù trò ñích thöïc cuûa vinh hoa phuù quí laø theá naøo? Nhìn vaøo ñôøi soáng chính trò cuûa caùc quoác gia chuùng ta thöôøng thaáy nhöõng giaù trò cao quí nhö töï do, daân chuû, coâng baèng xaõ hoäi vaø hoøa bình… nhieàu khi chæ laø nhöõng töø roãng tueách, voâ nghóa; vì caùc nhaø laõnh ñaïo nhieàu quoác gia tham quyeàn coá vò, ñoäc taøi, aùp böùc hoaëc löøa gaït daân chuùng ñeå höôûng lôïi caù nhaân, gia ñình vaø phe nhoùm! Nhìn saâu vaøo ñôøi soáng Giaùo hoäi, nhaát laø Giaùo Hoäi Vieät Nam thaân yeâu cuûa chuùng ta, chuùng ta cuõng thaáy raèng: quyeàn haønh vaø vinh hoa phuù quí cuõng laø nhöõng thöù «raát haáp daãn» ñoái vôùi nhieàu ngöôøi laõnh ñaïo, giaùo daân cuõng nhö giaùo só. Baøi hoïc Chuùa Gieâ-su röûa chaân cho caùc moân ñeä ñeâm thöù Naêm Tuaàn Thaùnh vaãn laø baøi hoïc coù tính thôøi söï noùng boûng ñoái vôùi caùc moân ñeä thôøi nay cuûa Ñöùc Gieâ-su! Trong Ñaïo cuõng nhö ngoaøi ñôøi, moät khi say meâ quyeàn haønh vaø vinh hoa phuù quí thì ngöôøi ta raát deã daøng laøm noâ leä cho nhöõng theá löïc coù theå «ban» quyeàn haønh vaø vinh hoa phuù quí aáy cho mình. Xa-tan ñaõ noùi vôùi Ñöùc Gieâsu: «Toâi seõ cho oâng toaøn quyeàn cai trò cuøng vôùi vinh hoa lôïi loäc cuûa caùc nöôùc naøy, vì quyeàn haønh aáy ñaõ ñöôïc trao cho toâi, vaø toâi muoán trao cho ai tuøy yù. Vaäy neáu oâng baùi laïy toâi, thì taát caû seõ thuoäc veà oâng» (Lc 4, 6-7). Ñoù laø côn caùm doã thöù hai.

Moät caùm doã nöõa – caùm doã thöù ba – maø ngöôøi Ki-toâ höõu vaø Giaùo Hoäi Ki-toâ thöôøng gaëp laø toäi hueânh hoang vaø phoâ tröông, laø toäi töï cao töï ñaïi vaø kieâu caêng. Lòch söû Ki-toâ giaùo 2000 naêm ñaõ in ñaäm daáu aán cuûa nhöõng toäi loãi aáy. Nhaân dòp Naêm Thaùnh 2000 Ñöùc Thaùnh Cha Gio-an Phao-loâ II ñaõ chính thöùc vaø long troïng nhìn nhaän nhöõng toäi loãi aáy cuûa Giaùo Hoäi vaø ñaõ khaån caàu Thieân Chuùa vaø nhaân loaïi thöù tha cho Giaùo hoäi veà nhöõng toäi loãi aáy. Baøi hoïc aáy cuûa Ñöùc Thaùnh Cha Gio-an Phao-loâ II ñaùng leõ ra phaûi ñöôïc moãi ngöôøi, moãi giaùo xöù, moãi giaùo phaän vaø caû Giaùo Hoäi Vieät Nam chuùng ta ñem ra hoïc taäp vaø laøm theo. ÔÛ phaïm vi töøng caù nhaân cuõng nhö coäng ñoaøn, nhieàu khi chuùng ta laøm vieäc thieän hay vieäc ñaïo ñöùc chæ vì muoán ngöôøi khaùc thaáy vieäc chuùng ta laøm maø caûm phuïc ca tuïng chuùng ta; nhieàu vieäc chuùng ta laøm chæ ñeå toû ra «ta ñaây», chöù chuùng ta chaúng laøm vôùi taám loøng thaønh ñeå toân kính Thieân Chuùa vaø yeâu thöông ñoàng loaïi!

Neáu chuùng ta yù thöùc ñöôïc nhöõng caùm doã maø moãi ngöôõi, moãi coäng ñoaøn Ki-toâ höõu coù theå vaø thöôøng gaëp nhö trình baøy ôû treân, thì chuùng ta seõ ñoïc ñoaïn Tin Möøng veà Ñöùc Gieâ-su chòu caùm doã trong Lc 4, 1-13 vôùi moät caûm nhaän vaø moät khaùm phaù môùi. Caùc caùm doã cuûa Ñöùc Gieâ-su trong hoang ñòa raát gioáng vôùi caùc caùm doã trong cuoäc ñôøi cuûa chuùng ta. Thaät ra Ñöùc Gieâ-su khoâng chæ bò caùm doã, thöû thaùch trong hoang ñòa maø Ngöôøi coøn bò caùm doã trong suoát cuoäc ñôøi cuûa Chuùa. Lu-ca keát thuùc chuyeän keå treân baèng moät caâu raát gôïi yù: «Sau khi ñaõ xoay heát caùch ñeå caùm doã Ngöôøi, quæ boû ñi, chôø ñôïi thôøi cô». Döïa vaøo lôøi treân, chuùng ta hieåu raèng: Keo naøy quæ chòu thua vaø boû ñi, nhöng quæ seõ rình raäp cô hoäi khaùc ñeå thöû thaùch vaø caùm doã Chuùa. Ñoái vôùi moãi ngöôøi vaø moãi coäng ñoaøn Ki-toâ cuõng theá. Baøi hoïc chuùng ta ruùt ra ñöôïc laø phaûi bieát tænh thöùc vaø caûnh giaùc!

Nguyeän:

Laïy Chuùa Gieâ-su Ki-toâ nhìn vaøo caùch Chuùa soáng, caùch Chuùa ñaáu tranh choáng caùc côn caùm doã, caùch Chuùa choïn löïa con ñöôøng hy sinh töï huûy ñeå theå hieän söï vaâng phuïc ñoái vôùi Chuùa Cha vaø loøng thöông yeâu ñoái vôùi loaøi ngöôøi, chuùng con voâ cuøng caûm kích vaø caûm thaáy ñöôïc an uûi raát nhieàu. Chuùng con daâng leân Chuùa lôøi caûm taï! Chuùng con daâng leân Chuùa taâm tình bieát ôn cuûa chuùng con! Chuùng con xin Chuùa ban cho chuùng con ôn tænh thöùc vaø caûnh giaùc thieâng lieâng. Chuùng con xin Chuùa chuùc laønh vaø hoã trôï cho nhöõng coá gaéng, nhöõng phaán ñaáu cuûa chuùng con ñeå chuùng con bieát soáng theo Chuùa, bieát soáng gioáng Chuùa, bieát soáng ñeïp loøng Chuùa trong moïi hoaøn caûnh & moïi laõnh vöïc cuoäc ñôøi, Amen!