(1) Hoâm aáy, Ñöùc Gieâ-su töø trong nhaø ñi ra ngoài ôû ven Bieån Hoà. ⁽²⁾ Daân chuùng tuï hoïp beân Ngöôøi raát ñoâng, neân Ngöôøi phaûi xuoáng thuyeàn maø ngoài, coøn taát caû daân chuùng thì ñöùng treân bôø. ⁽³⁾ Ngöôøi duøng duï ngoân maø noùi vôùi hoï nhieàu ñieàu.
Ngöôøi noùi: «Ngöôøi gieo gioáng ñi ra gieo gioáng. ⁽⁴⁾ Trong khi ngöôøi aáy gieo, thì coù nhöõng haït rôi xuoáng veä ñöôøng, chim choùc ñeán aên maát. ⁽⁵⁾ Coù nhöõng haït rôi treân nôi soûi ñaù, choã ñaát khoâng coù nhieàu; noù moïc ngay, vì ñaát khoâng saâu; ⁽⁶⁾ nhöng khi naéng leân, noù lieàn bò chaùy, vaø vì thieáu reã neân bò cheát khoâ. ⁽⁷⁾ Coù nhöõng haït rôi vaøo buïi gai, gai moïc leân laøm noù cheát ngheït. ⁽⁸⁾ Coù nhöõng haït laïi rôi nhaèm ñaát toát, neân sinh hoa keát quaû: haït ñöôïc gaáp traêm, haït ñöôïc saùu chuïc, haït ñöôïc ba chuïc. ⁽⁹⁾ Ai coù tai thì nghe».

CHIA SEÛ

Caâu hoûi gôïi yù:

1. Muoán coù caây luùa hay nhöõng boâng luùa toát, ta phaûi gieo haït gì? Töông töï, muoán coù söï soáng ñôøi ñôøi, ta phaûi gieo «nhaân» gì? «Nhaân» phaùt sinh söï soáng ñôøi ñôøi laø gì?
2. Coù «nhaân» toát thì ñaõ ñuû ñeå coù «quaû» toát chöa? Coù haït gioáng toát nhöng khoâng chòu caøy böøa, töôùi nöôùc, boùn phaân, laøm coû thì coù keát quaû khoâng? Coù «nhaân» phaùt sinh söï soáng ñôøi ñôøi ñaõ ñuû ñeå coù söï soáng aáy chua? Caàn gì nöõa?

Suy tö gôïi yù:

1. Lyù thuyeát «nhaân» vaø «duyeân»

Duï ngoân gieo gioáng cuûa Ñöùc Gieâ-su khieán ngöôøi ta nghó ñeán thuyeát nhaân duyeân cuûa Phaät giaùo. Muoán coù ñöôïc caây luùa, ñieàu toái quan troïng laø phaûi coù haït gioáng luùa, ñoù chính laø «nhaân» ñeå coù «quaû» laø caây luùa. Nhöng haït luùa khoâng theå naûy maàm vaø phaùt trieån neáu khoâng coù nhöõng ñieàu kieän thuaän lôïi nhö: ñaát toát, nöôùc, nhieät ñoä, aùnh saùng, hoaëc phaân boùn, thuoác tröø saâu, dieät coû, v. v… Nhöõng ñieàu kieän aáy goïi laø «duyeân». Neáu nhöõng ñieàu kieän ñeå phaùt trieån aáy heát söùc thuaän lôïi maø khoâng coù haït gioáng luùa thì cuõng khoâng bao giôø coù ñöôïc caây luùa. Nhö vaäy, phaûi hoäi ñuû «nhaân» vaø «duyeân» thì môùi coù theå sinh ra «quaû» mong muoán.

2. Nhaân naøo quaû naáy

Ñieàu quan troïng nhaát ñeå coù «quaû» maø ta mong muoán, laø ta phaûi coù «nhaân» töông öùng vôùi «quaû». Muoán coù quaû saàu rieâng, ta phaûi duøng haït saàu rieâng ñeå troàng, khoâng theå troàng haït mít maø ra caây hay traùi saàu rieâng ñöôïc. Muoán coù traùi saàu rieâng thôm, ngon, to, ta khoâng chæ caàn troàng haït saàu rieâng, maø coøn phaûi troàng loaïi haït saàu rieâng thaät toát. Haït toát môùi sinh ra traùi toát ñöôïc. Ñöùc Gieâ-su cuõng ñaõ töøng noùi veà luaät nhaân quaû naøy: «ÔÛ buïi gai, laøm gì coù nho maø haùi? Treân caây gaêng, laøm gì coù vaû maø beû? Neân heã caây toát thì sinh quaû toát, caây xaáu thì sinh quaû xaáu. Caây toát khoâng theå sinh quaû xaáu, cuõng nhö caây xaáu khoâng theå sinh quaû toát» (Mt 7,16-18).

Vaäy muoán ñaït ñöôïc muïc ñích, ta phaûi xaùc ñònh muïc ñích cuûa ta – töùc «quaû» maø ta muoán vun troàng – laø gì? Sau ñoù phaûi tìm «nhaân» hay haït gioáng thích hôïp, vaø cuoái cuøng laø phaûi taïo «duyeân» hay ñieàu kieän thuaän lôïi. Ñoái vôùi ngöôøi Ki-toâ höõu, muïc ñích cuoái cuøng cuûa con ngöôøi chính laø Thieân Chuùa, cuõng laø söï soáng ñôøi ñôøi, laø haïnh phuùc ñích thöïc vaø vónh cöûu. Muoán ñaït ñöôïc, ta caàn phaûi xaùc ñònh thaät roõ muïc ñích aáy cho suoát caû ñôøi mình. Neáu «quaû» laø söï soáng ñôøi ñôøi hay haïnh phuùc ñích thöïc vaø vónh cöûu, thì «nhaân» hay haït gioáng phaùt sinh ra «quaû» aáy laø gì?

3. «Nhaân» hay haït gioáng sinh ra «quaû» söï soáng ñôøi ñôøi

Muoán bieát «nhaân» sinh ra «quaû» söï soáng ñôøi ñôøi laø gì, ta haõy nghe Ñöùc Gieâ-su noùi.

Moät trong nhöõng «nhaân» quan troïng daãn ñeán söï soáng ñôøi ñôøi laø meán Chuùa yeâu ngöôøi: «Thöa Thaày, toâi phaûi laøm gì ñeå ñöôïc söï soáng ñôøi ñôøi laøm gia nghieäp ? – Ngöôi phaûi yeâu meán Ñöùc Chuùa, Thieân Chuùa cuûa ngöôi, heát loøng, heát linh hoàn, heát söùc löïc, vaø heát trí khoân ngöôi, vaø yeâu meán ngöôøi thaân caän nhö chính mình» (Lc 10,25.27). Coù ngöôøi ñaõ laøm ñöôïc nhöõng ñieàu aáy, thì Ñöùc Gieâ-su ñoøi hoûi hoûi hoï theo Ngaøi: «Thöa Thaày, toâi phaûi laøm ñieàu gì toát ñeå ñöôïc höôûng söï soáng ñôøi ñôøi ? – Haõy ñi baùn taøi saûn cuûa anh vaø ñem cho ngöôøi ngheøo, anh seõ ñöôïc moät kho taøng treân trôøi. Roài haõy ñeán theo toâi» (Mt 19,16.21; x. Mc 10,17.21).

Ngoaøi ra coøn phaûi tin vaøo Ñöùc Gieâ-su: «Ai tin vaøo Con cuûa Ngöôøi thì khoûi phaûi cheát, nhöng ñöôïc soáng muoân ñôøi» (Ga 3,16), vaø vaâng nghe lôøi Ngaøi: «Ai nghe lôøi toâi vaø tin vaøo Ñaáng ñaõ sai toâi, thì coù söï soáng ñôøi ñôøi» (Ga 5,24), vì lôøi cuûa Ngaøi laø lôøi haèng soáng: «Thaày môùi coù nhöõng lôøi ñem laïi söï soáng ñôøi ñôøi» (Ga 6,68). Nhôø tin vaø vaâng nghe lôøi Ngaøi maø ta nhaän bieát Chuùa Cha, nguoàn goác cuûa söï soáng ñôøi ñôøi: «Söï soáng ñôøi ñôøi ñoù laø hoï nhaän bieát Cha, Thieân Chuùa duy nhaát vaø chaân thaät, vaø nhaän bieát Ñaáng Cha ñaõ sai ñeán, laø Gieâ-su Ki-toâ» (Ga 17,3).

Sau khi tin Ñöùc Gieâ-su vaø nhaän bieát Chuùa Cha, söï soáng ñôøi ñôøi ñoøi hoûi ta soáng heát mình cho nieàm tin aáy, nghóa laø soáng yeâu thöông vaø xaû thaân: «Ai yeâu quyù maïng soáng mình, thì seõ maát ; coøn ai coi thöôøng maïng soáng mình ôû ñôøi naøy, thì seõ giöõ laïi ñöôïc cho söï soáng ñôøi ñôøi» (Ga 12,25).

Ngoaøi ra, ñeå coù söï soáng ñôøi ñôøi, chuùng ta caàn ñöôïc nuoâi döôõng baèng chính maùu thòt cuûa Ñöùc Gieâ-su: «Ai aên thòt vaø uoáng maùu toâi, thì ñöôïc soáng muoân ñôøi» (Ga 6,54). Nghóa laø caøng ngaøy ta caøng phaûi tieâm nhieãm tính chaát yeâu thöông cuûa Ñöùc Gieâ-su vaøo ngöôøi, daàn daàn thay theá chaát «toâi» baèng chaát «Ngaøi», noùi khaùc ñi laø ñöôïc Gieâ-su hoùa, hay bieán thaønh Gieâ-su ñeå cuoái cuøng neân gioáng Ngaøi hoaøn toaøn.

Laøm nhö theá, Ñöùc Gieâ-su seõ trôû thaønh moät nguoàn nöôùc tröôøng sinh ñem söï soáng ñôøi ñôøi cho ta, ñoàng thôøi cuõng bieán chính ta thaønh nôi mang maïch nöôùc ñem laïi söï soáng cho nhöõng ngöôøi chung quanh: «Ai uoáng nöôùc toâi cho, seõ khoâng bao giôø khaùt nöõa. Vaø nöôùc toâi cho seõ trôû thaønh nôi ngöôøi aáy moät maïch nöôùc voït leân, ñem laïi söï soáng ñôøi ñôøi» (Ga 4,14).

Theo Ñöùc Gieâ-su, ñoù laø nhöõng «nhaân» seõ sinh ra «quaû» laø söï soáng ñôøi ñôøi. Vì theá, muoán ñöôïc soáng ñôøi ñôøi, töùc soáng haïnh phuùc ñích thöïc, chuùng ta phaûi gieo nhöõng «nhaân» aáy chöù khoâng phaûi nhöõng «nhaân» khaùc. Muoán coù söï soáng ñôøi ñôøi maø laïi gieo nhöõng haït nhaân khaùc vôùi nhöõng «nhaân» aáy, thì chaúng khaùc gì muoán troàng luùa maø laïi duøng haït baép hay haït coû. Hieän nay, bieát bao ngöôøi muoán coù söï soáng ñôøi ñôøi nhöng laïi ñang gieo nhöõng haït gioáng khaùc vôùi nhöõng haït gioáng maø Ñöùc Gieâ-su ñaõ chæ baûo: chaúng haïn coá gaéng giöõ cho thaät kyõ nhöõng thoùi quen hay taäp tuïc toân giaùo naøo ñaáy, nhöõng nghi thöùc, nhöõng buoåi caàu kinh… Theá thì thaät laø «coâng daõ traøng»! Baïn coù phaûi laø haïng ngöôøi ñoù khoâng?

4. «Duyeân» hay nhöõng ñieàu kieän ñeå «nhaân» thaønh «quaû»

Nhöõng «nhaân» vöøa keå laø toái caàn thieát ñeå phaùt trieån thaønh «quaû» söï soáng ñôøi ñôøi. Nhöng ñeå phaùt trieån thaønh quaû, caàn phaûi coù nhöõng ñieàu kieän hay hoaøn caûnh thuaän lôïi.

Ñöùc Gieâ-su ñaõ ñöa ra moät soá nhöõng hoaøn caûnh khaùc nhau:

– «Coù nhöõng haït rôi xuoáng veä ñöôøng, chim choùc ñeán aên maát»: Coù nhöõng ngöôøi ñaõ troàng ñuùng haït gioáng cuûa söï soáng ñôøi ñôøi, nghóa laø ñaõ nhaát quyeát soáng yeâu thöông, soáng tinh thaàn cuûa Ñöùc Gieâ-su. Nhöng raát tieác loøng ham danh, lôïi, quyeàn vaø nhöõng vui thuù traàn gian, hoaëc coù nhöõng lyù thuyeát traàn tuïc haáp daãn hoï quaù maïnh, loâi cuoán hoï vaøo con ñöôøng höôûng thuï caù nhaân, ích kyû, khieán hoï töø boû vieäc soáng theo tinh thaàn Ñöùc Gieâ-su.

– «Coù nhöõng haït rôi vaøo nôi soûi ñaù, choã ñaát khoâng coù nhieàu; noù moïc ngay, vì ñaát khoâng saâu; nhöng khi naéng leân, noù lieàn bò chaùy, vaø vì thieáu reã neân bò cheát khoâ»: Ñaây laø nhöõng ngöôøi ñaõ khôûi söï soáng tinh thaàn yeâu thöông cuûa Ñöùc Gieâ-su moät thôøi gian, nhöng vì chöa quyeát taâm döùt khoaùt vaø saâu xa, chöa xaùc tín vaøo con ñöôøng theo Chuùa, neân khi bò thöû thaùch bôûi nghòch caûnh, ñaõ khoâng beàn ñoã, ñaõ töø boû con ñöôøng mình ñang theo.

– «Coù nhöõng haït rôi vaøo buïi gai, gai moïc leân laøm noù cheát ngheït»: Ñaây laø nhöõng ngöôøi quyeát taâm theo Chuùa ñeán cuøng, nhöng ñoàng thôøi cuõng theo ñuoåi moät soá ñam meâ traàn tuïc. Tôùi moät luùc naøo ñoù coù söï xung ñoät giöõa hai con ñöôøng khieán hoï phaûi döùt khoaùt choïn moät. Luùc ñoù hoï bò con ñöôøng traàn tuïc haáp daãn hôn khieán hoï töø boû con ñöôøng theo Chuùa.

– «Coù nhöõng haït laïi rôi nhaèm ñaát toát, neân sinh hoa keát quaû: haït ñöôïc gaáp traêm, haït ñöôïc saùu chuïc, haït ñöôïc ba chuïc»: Ñaây laø nhöõng ngöôøi quyeát taâm theo Chuùa ñeán cuøng, laïi bieát cuûng coá quyeát taâm ñoù moãi ngaøy baèng suy tö lôøi Chuùa, caàu nguyeän, töø boû mình, hy sinh cho tha nhaân. Nhôø ñoù hoï luoân trung thaønh vôùi tinh thaàn cuûa Ñöùc Gieâ-su, baát chaáp nhöõng khoù khaên nghòch caûnh, nhöõng caùm doã cuûa traàn theá. Neáu coù sa ngaõ, hoï vaãn choãi daäy ñöôïc ñeå tieáp tuïc con ñöôøng. Tuøy theo cao ñoä quyeát taâm vaø möùc ñoä cuûng coá quyeát taâm aáy maø hoï ñaït tôùi nhöõng möùc ñoä thaùnh thieän vaø baûn laõnh noäi taâm khaùc nhau. Tuy hoï ñeàu ñaït ñöôïc söï soáng ñôøi ñôøi hay haïnh phuùc ñích thöïc moät caùch traøn ñaày, nhöng dung löôïng haïnh phuùc aáy khaùc nhau. Thaùnh Teâ-reâ-xa Haøi Ñoàng minh hoïa söï khaùc nhau naøy baèng nhöõng bình chöùa coù dung löôïng khaùc nhau, caùi 1 lít, caùi 10, caùi 100, caùi 1000 lít… Caùi naøo cuõng ñaày traøn chaát loûng ñeán noãi khoâng theå chöùa theâm ñöôïc nöõa. Nghóa laø soá löôïng haïnh phuùc ñích thöïc coù theå khaùc nhau raát xa, nhöng ai cuõng ñeàu ôû möùc ñoä traøn ñaày toái ña (100%).

Nhö vaäy, ñoïc baøi Tin Möøng naøy, ta haõy xaùc ñònh cho thaät roõ mình phaûi gieo «nhaân» naøo vaøo taâm hoàn ta ñeå coù söï soáng ñôøi ñôøi, vaø sau ñoù phaûi taïo «duyeân» töùc bieán taâm hoàn ta thaønh thöûa ñaát toát baèng caùch naøo ñeå «nhaân» ñoù phaùt trieån thaønh «quaû». Ñieàu toái quan troïng laø ñöøng gieo laàm «nhaân» keûo uoång coâng tu taäp hay giöõ ñaïo caû ñôøi moät caùch sai laïc.

Caàu nguyeän

Laïy Cha, Cha chính laø «nhaân», laø nguoàn goác phaùt sinh söï soáng ñôøi ñôøi ôû trong con. Xin Cha haõy caøng ngaøy caøng lôùn leân vaø taùc ñoäng höõu hieäu trong taâm hoàn con. Muoán theá, con phaûi laøm cho «caùi toâi» cuûa con ngaøy caøng nhoû ñi. Xin cho con bieát soáng tinh thaàn töï huûy ñeå Cha hay Tình Yeâu coù ñieàu kieän thuaän lôïi lôùn leân trong con. Ñoù cuõng chính laø söï soáng ñôøi ñôøi hay haïnh phuùc ñích thöïc cuûa con. Amen.

JK