CHUÙA NHAÄT IV MUØA VOÏNG
LÔØI HÖÙA ÑÖÔÏC THÖÏC HIEÄN
(2 Sam 7, 1-5.8-12.14.16); (Rm 16, 25-27); (Lc 1, 26-38)
NGUYEÃN HOÏC TAÄP

Phuùc AÂm Chuùa Nhaät hoâm nay, Chuùa Nhaät IV muøa Voïng, ñöôïc Giaùo Hoäi trích laïi Phuùc AÂm Thaùnh Luca ( Lc 1, 26-38), ñoaïn Phuùc AÂm Ñöùc Meï ñöôïc Thieân Söù truyeàn tin veà vieäc Ngaøi seõ cöu mang vaø sinh ra Ñaáng Cöùu Theá.

Ñoaïn Phuùc AÂm hoâm nay cuõng ñaõ ñöôïc Phuïng Vuï duøng ñeå cöû haønh Thaùnh Leã möøng Ñöùc Meï Voâ Nhieåm Nguyeân Toäi ôû Chuùa Nhaät tuaàn tröôùc vaø chuùng ta ñaõ coù dòp suy nieäm Phuùc AÂm döôùi phöông dieän Thaùnh Maãu Hoïc ( Mariologia).

Nhaân dòp hoâm nay Giaùo Hoäi duøng cuøng moät ñoaïn Phuùc AÂm cho Chuùa Nhaät IV Muøa Voïng, thôøi gian gaàn keà leã Giaùng Sinh, chuùng ta ñeå taâm chieâm ngaém Phuùc AÂm trong chöông trình cöùu roåi cuûa Thieân Chuùa, döïa vaøo thö cuûa Thaùnh Phaoloà gôûi cho caùc tín höõu Roma vaø quyeàn saùch II cuûa tieân tri Samuel.

1) Chuùng ta coù theå khôûi söï baèng ñoaïn keát thuùc thö Thaùnh Phaoloà gôûi caùc tín höõu Roma, qua caùc lôøi ngôïi khen Thieân Chuùa cuûa Ngaøi, veà nhöõng gì troïng ñaïi vaø cao caû Chuùa ñaõ ban cho hoï, cuõng nhö cho chuùng ta:

" Vinh danh Thieân Chuùa, Ñaáng coù quyeàn naêng laøm cho anh em ñöôïc vöõng maïnh theo Tin Möøng toâi ñaõ loan baùo, khi toâi rao giaûng Ñöùc Gieâsu Ki Toâ.Tin Möøng do maïc khaûi maàu nhieäm , voán ñöôïc giöõ kín töø ngaøn xöa, nhöng nay laïi ñöôïc bieåu loä nhö lôøi caùc ngoân söù trong Saùch Thaùnh.Theo leänh cuûa Thieân Chuùa, Ñaáng haèng coù ñôøi ñôøi, maàu nhieäm naày ñöôïc thoâng baùo cho muoân daân, ñeå hoï tin maø ñöôïc phuùc Thieân Chuùa.Chæ mình Thieân Chuùa laø Ñaáng khoân ngoan thöôïng trí. Kính daâng Ngöôøi moïi vinh quang ñeán muoân thöôû muoân ñôøi, nhôø Ñöùc Gieâsu Ki Toâ. Amen." ( Rm 16, 25-27).

Lôøi ngôïi khen vinh danh Thieân Chuùa laø Ñaáng quyeàn löïc vaø khoân ngoan thöôïng trí vöøa noùi, Thaùnh Phaoloà thoát leân sau khi vieát ra nhöõng lôøi chaøo hoûi thaân meán ñeán nhöõng nguôøi ñaõ coäng taùc vôùi Ngaøi ôû Roma cho söù maïng truyeàn giaùo:

" Toâi xin giôùi thieäu vôùi anh chò em chò Febe, ngöôøi chò em cuûa chuùng toâi, ngöôøi trôï taù cuûa Hoäi Thaùnh Cencre…,
" Toâi xin giôùi thieäu chò Prisca vaø Aquila, nhöõng ngöôøi coäng taùc vôùi toâi ñeå phuïc vuï Ñöùc Gieâsu Ki Toâ…,
" Toâi xin giôùi thieäu anh Epeneto, baïn yeâu quùy cuûa toâi, laø ñaàu muøa mieàn Asia daâng leân Ñöùc Kitoâ…" ( Rm 16, 1.3.5.).

Vaø sau caùc lôøi chaøo hoûi thaân tình, Thaùnh Phaoloà cuõng khoâng queân nhöõng lôøi khuyeân baûo caùc tín höõu Roma cuûa Ngaøi:

" …toâi khuyeân nhuû anh em haõy daâng hieán thaân mình laøm cuûa leã soáng ñoäng, thaùnh thieän vaø ñeïp loøng Chuùa…, anh em ñöøng coù raäp theo ñôøi naày, nhöng haõy caûi thieän con ngöôøi anh em baèng caùch ñoåi môùi taâm thaàn, haàu coù theå nhaän ra ñaâu laø yù muoán cuûa Thieân Chuùa: caùi gì toát, caùi gì ñeïp loøng Chuùa, caùi gì hoaøn haûo…

"…Chuùng ta coù nhöõng ñaëc suûng khaùc nhau, tuøy theo aân suûng Chuùa ban cho moãi ngöôøi. Ñöôïc ôn laøm ngoân söù, thì phaûi noùi sao cho hôïp vôùi ñöùc tin. Ñöôïc ôn phuïc vuï, thì phaûi phuïc vuï. Ai daïy baûo, thì cöù daïy baûo. Ai khuyeân raên, thì cöù khuyeân raên. Ai phaân phaùt thì phaûi chaân thaønh. Ai chuû toïa thì phaûi coù nhieät taâm. Ai laøm vieäc baùc aùi, thì vui veû maø laøm" ( Rm 12, 1-2.3.6-8).

Ñoïc laïi lôøi ngôïi khen vinh danh Chuùa vaøo cuoái thö gôûi tín höõu Roma ôû treân, chuùng ta thaáy raèng Thieân Chuùa quyeàn naêng cuõng coá ñöùc tin caùc tín höõu ñöôïc nghe Thaùnh Phaoloà rao giaûng Phuùc AÂm:

" Vinh danh Thieân Chuùa , Ñaáng coù quyeàn naêng laøm cho anh em ñöôïc vöõng maïnh theo Tin Möøng toâi loan baùo, khi ra giaûng Ñöùc Gieâsu Ki Toâ".( Rm 16, 25).

Quyeàn naêng cuûa Thieân Chuùa laø vì Chuùa laø Ñaáng duy nhaát thoâng suoát maàu nhieäm, ñöôïc giöõ kín töø bao theá heä, ñöôïc caùc ngoân söù rao truyeàn trong Thaùnh Kinh vaø giôø ñaây ñaõ ñöôïc maïc khaûi trong Phuùc AÂm ñeå moïi daân toäc ñöôïc bieát, nghe theo vaø ñöôïc cöùu roãi:

" Tin Möøng ñoù, maïc khaûi maàu nhieäm voán ñöôïc giöõ kín töø ngaøn xöa, nhöng nay laïi ñöôïc bieåu loä nhö lôøi caùc ngoân söù trong Saùch Thaùnh. Theo leänh Thieân Chuùa, Ñaáng haèng coù ñôøi ñôøi, maàu nhieäm naày ñöôïc thoâng baùo cho muoân daân bieát, ñeå hoï tin maø vaâng phuïc Thieân Chuùa" ( Rm 16,26).

" Maàu nhieäm voán ñöôïc giöõ kín töø ngaøn xöa" laø maàu nhieäm gì?

Theo yù nghóa Thaùnh Kinh, " maàu nhieäm" khoâng phaûi laø nhöõng gì bí aån, khoâng theå hieåu ñöôïc, khoâng theå dieån taû ñöôïc, maø laø chöông trình cöùu roåi cuûa Thieân Chuùa, ñöôïc Thieân Chuùa töï yù Ngaøi ban nhaân khoâng cho nhaân loaïi.

" Maàu nhieäm" vì Thieân Chuùa ñöùng ra cöùu con ngöôøi khoûi söï cheát vaø aùch noâ leä cuûa toäi loåi, " maàu nhieäm", vì töø ñòa vò cuûa moät thoï taïo, con ngöôøi ñöôïc nhaéc leân laøm con Thieân Chuùa vaø " maàu nhieäm", vì con ngöôøi " nhôø vinh quang vaø söùc maïnh aáy ( cuûa Ñöùc Gieâsu), Thieân Chuùa ñaõ ban taêïng cho chuùng ta nhöõng gì quùy baùu vaø troïng ñaïi Ngöôøi ñaõ höùa, ñeå nhôø ñoù, anh em ñöôïc thoâng phaàn baûn tính Thieân Chuùa…" ( 2 Pt 1,4).

Noùi caùch khaùc, chuùng ta ñöôïc Chuùa nhaéc leân ñòa vò laøm con Ngaøi vaø ñöôïc Ngaøi cho quyeàn ñöôïc tham döï vaøo chính ñôøi soáng Thieân Chuùa maø Ngaøi ñang soáng.

Nhöõng ñieàu cao caû nhö vaäy laø maàu nhieäm, vì laø ñieàu chuùng ta khoâng theå töôûng töôïng ñöôïc, khoâng theå naøo töï söùc chuùng ta, chuùng ta coù theå taïo laáy cho mình ñöôïc: con ngöôøi laø con Thieân Chuùa vaø ñöôïc döï phaàn vaøo ñôøi soáng thaàn linh noäi taïi cuûa Ngaøi.

Ñoù laø maàu nhieäm vöôït quaù trí khoân ngoan cuûa chuùng ta, nhöng khoâng phaûi laø ñieàu vöôït quaù khaû naêng cuûa Thieân Chuùa:

" Vì ñoái vôùi Thieân Chuùa, khoâng coù gì maø khoâng theå laøm ñöôïc"( Lc 1,37)

Chuùa Gieâsu cuõng ñaõ traû lôøi cho chuùng ta:

" Ñöùc Gieâsu nhìn thaúng vaøo caùc oâng vaø noùi: Ñoái vôùi loaøi ngöôøi thì ñieàu ñoù khoâng theå ñöôïc, nhöng ñoái vôùi Thieân Chuùa thì moïi ñieàu coù theå ñöôïc" ( Mt 19, 26).

"Maàu nhieäm" ñoù trôû thaønh Tin Möøng vôùi cuoäc Giaùng Traàn Nhaäp Theå cuûa Ñöùc Ki Toâ, maø chuùng ta seõ coù dòp möøng leã kyû nieäm Giaùng Sinh cuûa Ngaøi maáy hoâm nöõa ñaây, Tin Möøng ñoù ñaõ ñöôïc Chuùa Gieâsu loan baùo trong Phuùc AÂm, vaø Thaùnh Phaoloà laø moät trong caùc toâng ñoà ñöôïc daønh rieâng ñeå loan Tin Möøng ñoù cho moïi ngöôøi:

" Toâi laø Phaoloà, toâi tôù cuûa Ñöùc Gieâsu Ki Toâ, toâi ñöôïc goïi laøm toâng ñoà, vaø daønh rieâng ñeå loan baùo Tin Möøng cuûa Thieân Chuùa" ( Rm 1, 1).

2 ) Sau khi tìm hieåu yù nghóa cuûa thö Thaùnh Phaoloà gôûi caùc tín höõu Roma, hai baøi ñoïc coøn laïi hoâm nay trong Thaùnh Leã, laø baøi ñoïc saùch II cuûa tieân tri Samuel ( 2 Sam 7, 1-5.8-12.14.16) vaø baøi Phuùc AÂm veà vieäc Thieân Söù truyeàn tin cho Meï Maria ( Lc 1, 26-38).

Ñoaïn Phuùc AÂm truyeàn tin cuûa Thaùnh Luca seõ khoù hieåu, neáu chuùng ta khoâng ñoïc quyeån saùch II cuûa tieân tri Samuel. Noùi caùch khaùc, lôøi truyeàn tin cuûa Thieân Söù cho Meï Maria seõ raát khoù hieåu, neáu Ñöùc Maria khoâng phaûi laø ngöôøi Do Thaùi.

Ñöùc Maria hieåu ngay noäi dung cao caû troïng ñaïi vaø haäu quaû quan troïng cho Meï, cho daân Do Thaùi vaø cho caû nhaân loaïi , trong söù ñieäp cuûa Thieân Thaàn Gabriel, bôûi leõ nhö moïi ngöôøi Do Thaùi, Ñöùc Maria hieåu bieát nhöõng bieán coá lòch söû cuûa daân toäc mình, nhöõng lôøi höùa vaø thoaû öôùc giöõa daân toäc Ngaøi vôùi Ñöùc Chuùa laø Thieân Chuùa.

Noùi caùch khaùc, Ñöùc Maria khoâng laï gì veà noâïi dung cuûa quyeån II saùch Samuel. Ñieàu ñoù cho thaáy thaùi ñoä khieâm toán nhaän lôøi vaâng phuïc vaø saún saøng coäng taùc cuûa Meï vôùi yù muoán cuûa Thieân Chuùa cho daân Do Thaùi vaø cho nhaân loaïi.

Nhöõng ñoaïn coù yù nghóa quan troïng lieân quan ñeán söù ñieäp truyeàn tin cuûa Thieân Söù Gabriel ñöôïc Giaùo Hoäi trích daãn cho chuùng ta ñoïc trong Thaùnh Leã hoâm nay:

" Khi vua ñöôïc yeân cöûa yeân nhaø vaø Ñöùc Chuùa cho vua ñöôïc thaûnh thôi moïi beà, khoâng coøn thuø ñòch naøo nöõa, thì vua noùi vôùi ngoân söù Nathan: oâng xem, toâi ñöôïc ôû nhaø baèng goã baù höông, coøn hoøm bia Thieân Chuùa thì ôû trong leàu vaûi.
OÂng Nathan thöa vôùi vua: taát caû nhöõng vì Ngaøi aáp uû trong loøng, xin Ngaøi cöù ñi maø thöïc hieän, vì Ñöùc Chuùa ôû vôùi Ngaøi.
Nhöng ngay ñeâm aáy coù lôøi Ñöùc Chuùa phaùn vôùi Nathan: haõy ñi noùi vôùi toâi tôù cuûa Ta laø vua David: Ñöùc Chuùa phaùn theá naày: Ngöôi maø xaây nhaø cho Ta ôû sao?" ( 2 Sam 7, 1-5) .

Tröôùc loøng bieát ôn, kính phuïc vaø thöông yeâu lo laéng cuûa vua David cho Ñöùc Chuùa, Thieân Chuùa toû cho David loøng öu aùi cuûa Ngaøi. Vaø ñaây laø nhöõng lôøi höùa cuûa Ngaøi ñoái vôùi David vaø caùc hoï toäc Israel:

" Ñöùc Chuùa caùc ñaïo binh phaùn theá naày: Chính Ta caát nhaéc ngöôi, töø moät keû luøa chieân ngoaøi ñoàng coû, leân laøm ngöôøi daãn ñaïo daân Ta laø Israel. Ngöôi ñi ñaâu, Ta cuõng ôû vôùi ngöôi; moïi thuø ñòch ngöôi, Ta ñaõ dieät tröø cho khuaát maét ngöôi. Ta seõ laøm cho teân tuoåi ngöôi löøng laãy, nhö teân nhöõng baäc vó nhaân treân maët ñaát. Ta seõ cho daân Ta Israel moät choå ôû, Ta seõ ñònh cö chuùng, vaø chuùng seõ ôû luoân taïi ñoù, chuùng seõ khoâng coøn run sôï, vaø quaân gian aùc seõ khoâng coøn tieáp tuïc aùp böùc chuùng nhö thuôû ban ñaàu, keå töø thôøi Ta ñaët caùc thuû laõnh cai quaûn daân Ta laø Israel. Ta seõ cho ngöôi ñöôïc thaûnh thôi, khoâng coøn ñòch thuø naøo nöõa, Ñöùc Chuùa baùo cho ngöôi bieát laø Ñöùc Chuùa laäp cho ngöôi moät nhaø. Khi ngaøy ñôøi cuûa ngöôi ñaõ maõn vaø ngöôi ñaõ naèm xuoáng vôùi cha oâng, Ta seõ cho doøng doûi ngöôi ñöùng leân keá vò ngöôi – moät ngöôøi do chính ngöôi sinh ra-vaø ta seõ cho vöông quyeàn cuûa noù ñöôïc vöõng beàn" ( 2 Sam 7, 8-12).

" Ñoái vôùi noù, Ta seõ laø Cha; ñoái vôùi Ta, noù seõ laø con…Nhaø cuûa ngöôi vaø vöông quyeàn ngöôi seõ toàn taïi maõi maõi tröôùc maët Ta; ngai vaøng cuûa ngöôi seõ vöõng beàn maõi maõi" ( 2Sam 7, 14.16).

Neáu Meï Maria khoâng phaûi laø ngöôøi Do Thaùi vaø khoâng bieát nhöõng ñieàu Phuïng Vuï hoâm nay vöøa trích daãn, nhöõng lôøi höùa vaø tuyeân öôùc giöõa Ñöùc Chuùa vaø vua David, nhöùt laø ñoaïn cuoái cuøng:

" Ñoái vôùi noù, Ta seõ laø Cha; ñoái vôùi Ta, noù seõ laø con…, nhaø cuûa ngöôi vaø vöông quyeàn ngöôi seõ toàn taïi maõi maõi tröôùc maët Ta; ngai vaøng ngöôi seõ vöõng beàn maõi maõi", thì söù ñieäp truyeàn tin cuûa Thieân Söù Gabriel trong Phuùc AÂm Thanh Luca:

" Vaø ñaây baø seõ thuï thai vaø sinh haï moät con trai, vaø ñaët teân laø Gieâsu,. Ngöoøi seõ neân cao caû, vaø seõ ñöôïc goïi laø Con Ñaáng Toái Cao. Ñöùc Chuùa laø Thieân Chuùa seõ ban cho Ngöôøi ngai vaøng vua David, toå tieân Ngöôøi. Ngöôøi seõ trò vì nhaø Giacob ñeán muoân ñôøi, vaø trieàu ñaïi cuûa Ngöôøi seõ voâ cuøng taän" ( Lc 1, 31-33), seõ laø moät söù ñieäp baøng hoaøng vaø khoù hieåu.

Nhöng vôùi nhöõng lôøi höùa vaø tuyeân öôùc giöõa Ñöùc Chuùa vaø vua David trong quyeån II saùch tieân tri Samuel, Ñöùc Maria hieåu ngay lôøi höùa cuûa Ñöùc Chuùa saép ñöôïc thöïc hieän vaø con cuûa Meï laø Ñaáng ñaõ ñöôïc tieân höùa cuûa doøng doûi David, laø Ñaáng maø Ñöùc Chuùa ñaõ höùa

" Ñoái vôùi noù, Ta seõ laø Cha; ñoái vôùi Ta, noù seõ laø con" hay noùi nhö lôøi Thieân Söù " Ngöoøi seõ neân cao caû vaø seõ ñöôïc goïi laø Con Ñaáng Toái Cao"

"nhaø ngöôi vaø vöông quyeàn ngöôi seõ toàn taïi maõi maõi tröôùc maët Ta; ngai vaøng ngöôi seõ beàn vöõng maõi maõi" hay noùi nhö Phuùc AÂm thaùnh Luca " Ñöùc Chuùa laø Thieân Chuùa seõ ban cho Ngöôøi ngai vaøng vua David, toå tieân Ngöôøi. Ngöoøi seõ trò vì nhaø Giacob ñeán muoân ñôøi, vaø trieàu ñaïi cuûa Ngöôøi seõ voâ cuøng taän" .

Noùi caùch khaùc, Ñöùc Gieâsu, con cuûa Meï laø Ñaáng ñaõ ñöôïc tieân höùa, moïi ngöôøi haèng mong ñôïi vaø thôøi ñaïi cuûa Ngöôøi laø thôøi gian thöïc hieän nhöõng tuyeân öôùc Ñöùc Chuùa ñaõ höùa.

Do ñoù chuùng ta coù theå hieåu ñöôïc taïi sao Ñöùc Meï cuùi ñaàu vaâng phuïc thaùnh yù Chuùa trong söù ñieäp cuûa Thieân Söù Gabriel:

"Toâi ñaây laø nöõ tyø cuûa Chuùa, xin Chuùa cöù laøm cho toâi nhö lôøi Thieân Söù noùi " ( Lc 1, 38).