NGUYEÃN HOÏC TAÄP

Vôùi moät vaøi caâu vaên ngaén nguûi, Thaùnh Marco ñaõ dieån taû laïi moät caùch taøi tình cuoäc gaëp gôû trôû laïi giöõa Chuùa Gieâsu vaø caùc Toâng Ñoà sau chuyeán ñi rao giaûng vaø nguï yù saâu xa Ngaøi muoán chuyeån ñeán chuùng ta.
Ñoaïn Phuùc AÂm hoâm nay gôïi cho chuùng ta hai tö töôûng chính ñeå suy nieäm: a) Chuùa Gieâsu ñöa caùc Moân Ñeä vaøo nôi thanh vaéng ñeå nghæ ngôi, b) Chuùa Gieâsu thöông xoùt ñoaøn ngöôøi theo Ngaøi nhö ñoaøn chieân laïc loûng, khoâng chuû chaên.

I ) Chuùa Gieâsu ñöa caùc Moân Ñeä vaøo nôi thanh vaéng ñeå nghæ ngôi.

Ñoaïn Phuùc AÂm Chuùa Nhaät vöøa qua thuaät vieäc Chuùa Gieâsu sai caùc Moân Ñeä ñi rao giaûng töøng hai ngöôøi moät vaø caùc chæ thò caàn thieát: " Ngöôøi goïi Nhoùm Möôøi Hai Ngöôøi vaø baét ñaàu sai ñi töøng hai ngöôøi moät" ( Mc 6, 7).

Phuùc AÂm Chuùa Nhaät hoâm nay töôøng thuaät laïi cho chuùng ta cuoäc hôïp maët trôû laïi vôùi Chuùa Gieâsu sau khi caùc Moân Ñeä hoaøn thaønh söù maïng giao phoù: " Caùc Toâng Ñoà tuï hôïp chung quanh Chuùa Gieâsu, vaø keå laïi cho Ngöôøi bieát moïi vieäc caùc oâng ñaõ laøm vaø moïi ñieàu caùc oâng ñaõ daïy" ( Mc 6, 30).

Chuùa Gieâsu baûo caùc OÂng haõy cuøng Ngaøi ñi tìm moät nôi thanh vaéng ñeå nghæ ngôi: " Chính anh em haõy laùnh rieâng ra ñeán moät nôi thanh vaéng maø nghæ ngôi ñoâi chuùt…Vaäy , Thaày Troø xuoáng thuyeàn ñi laønh rieâng ra moät nôi hoang vaéng" ( Mc 6, 31.32).

Qua nhöõng caâu Phuùc AÂm vöøa trích daãn, chuùng ta thaáy Thaùnh Marco coù hai nguï yù:

Chuùa Gieâsu vaø caùc Toâng Ñoà.

Nguï yù thöùc nhöùt ai cuõng thaáy ñöôïc. Ñoù laø ñoaïn Phuùc AÂm cuûa Chuùa Nhaät vöøa qua, Chuùa Gieâsu sai caùc Toâng Ñoà ra ñi rao giaûng naèm ôû chöông 6, töø caâu 7-13 ( Mc 6, 7-13), vaø Phuùc AÂm hoâm nay thuaät laïi cuoäc gaëp gôû trôû laïi Chuùa Nhaät hoâm nay ôû caâu 30-34 cuûa cuøng moät chöông ( Mc 6, 30-34). Giöõa hai bieán coá ra ñi vaø trôû veà vôùi Chuùa Gieâsu cuûa caùc Toâng Ñoà, Thaùnh Marco khoâng noùi gì ñeán Chuùa Gieâsu, cuõng khoâng ñeà caäp gì ñeán caùc Toâng Ñoà ( Mc 6, 14-29). Trong ñoaïn Phuùc AÂm naèm ôû khoaûng giöõa vöøa keå, Thaùnh Marco noùi ñeán vua Erode vaø vieäc Thaùnh Gioan Taåy Giaû bò traûm huyeát.

Thaùnh Marco duøng loái töôøng thuaät " baùnh mì sandwich", môû ñaàu moät luaän ñeà, xen vaøo giöõa moät luaän ñeà khaùc keå luoân cho xong, roài keát luaän luaän ñeà ñaõ ñöôïc khôûi söï. Kyû thuaät treân cuõng ñaõ ñöôïc Ngaøi duøng ôû caùc chöông 4 vaø 5 ( Mc 4-5), ñeå khôûi söï vaø keát luaän veà nguï ngoân.
Nhöõng kyû thuaät vöøa keå ñöôïc Thaùnh Marco duøng ôû ñaây vôùi duïng yù.
Duïng yù ñoù, chuùng ta thaáy ñöôïc ôû phaàn Chuùa Gieâsu sai caùc Toâng Ñoà ñi rao giaûng: " Ngöôøi goïi Nhoùm Muôøi Hai Ngöôøi vaø baét ñaàu sai ñi töøng hai ngöôøi moät" ( Mc 6, 7).

Vaø sau khi caùc Toâng Ñoà ñaõ ñöôïc sai ñi vaø ra ñi, Thaùnh Marco khoâng noùi gì nöõa veà Chuùa Gieâsu. Ñieàu ñoù coù nghóa laø Ngaøi khoâng theå trình baøy cho chuùng ta Chuùa Gieâsu, neáu khoâng coù caùc Toâng Ñoà. Chuùa Gieâsu maø chuùng ta bieát ñöôïc, laø chính Chuùa Gieâsu do caùc Thaùnh Toâng Ñoà giaûng daïy cho chuùng ta bieát. Ñöùc tin veà Chuùa Gieâsu, veà nhöõng ñieàu Ngaøi giaûng daïy, khoâng do caùc Toâng Ñoà truyeàn laïi cho chuùng ta, khoâng phaûi laø ñöùc tin nguyeân thuûy cuûa Chuùa Gieâsu, khoâng phaûi laø ñöùc tin maø caùc Toâng Ñoà ñaõ nhaän ñöôïc vaø truyeàn laïi, khi caùc OÂng " ôû laïi vôùi Ngaøi "( Mc 3, 13-15).
Ñaëc tính toâng truyeàn cuûa Giaùo Hoäi baûo ñaûm cho chuùng ta raèng chuùng ta ñang tin vaøo nhöõng gì maø caùc Toâng Ñoà ñöôïc Chuùa Gieâsu truyeàn daïy cho: "Vaäy anh em haõy ñi vaø laøm cho muoân daân trôû thaønh moân ñeä, laøm pheùp röûa cho hoï nhaân danh Cha, vaø Con vaø Thaùnh Thaàn, daïy hoï tuaân giöõ moïi ñieàu Thaày ñaõ truyeàn cho anh em" (Mt 28, 19-20).

Vaø roài khi caùc Toâng Ñoà trôû veà trong ñoaïn Phuùc AÂm hoâm nay, Thaùnh Marco laïi baét ñaàu thuaät laïi cuoäc soáng giöõa Chuùa Gieâsu vaø caùc Toâng Ñoà ( Mc 6, 30-34).

Nhìn veà phía caùc Thaùnh Toâng Ñoà, Thaùnh Marco chæ ñeà caäp ñeán caùc Ngaøi cuøng vôùi söï hieän dieän cuûa Chuùa Gieâsu. Thaùnh Marco khoâng theå möôøng töôïng ñöôïc caùc Thaùnh Toâng Ñoà khoâng coù Chuùa Gieâsu. Khoâng coù Chuùa Gieâsu, khoâng coù cuoäc soáng thaân tình vôùi Chuùa Gieâsu, chuùng ta khoâng theå laø Toâng Ñoà chính ñaùng cuûa Chuùa Gieâsu ñöôïc. Bôûi vì Ngaøi choïn chuùng ta trôû thaønh Moân Ñeä cuûa Ngaøi laø ñeå chuùng ta " ôû laïi vôùi Ngaøi ". Chính vì ñoù maø khi caùc Thaùnh Toâng Ñoà töø giaû Chuùa Gieâsu ra ñi rao giaûng, Thaùnh Marco ñaõ khoâng ñeà caäp ñeán caùc OÂng nöõa.

ñeán moät nôi thanh vaéng ñeå nghæ ngôi.

Chuùa Gieâsu khuyeân caùc Toâng Ñoà : " Chính anh em haõy laùnh rieâng ra nôi thanh vaéng maø nghæ ngôi ñoâi chuùt" ( Mc 6, 31).

Ñoù laø tö töôûng tieáp noái nhöõng lieân heä giöõa Chuùa Gieâsu vaø caùc Toâng Ñoà, chuùng ta vöøa suy qua ôû treân.
Dó nhieân vôùi taát caû loøng phaán khôûi veà nhöõng gì ñaõ ñaït ñöôïc trong chuyeán ra ñi rao giaûng, caùc Toâng Ñoà muoán thuaät laïi cho Chuùa Gieâsu bieát.
Nhöng laøm nhö vaäy, moãi ngöôøi chuùng ta coù khuynh höôùng trôû thaønh trung taâm ñeå moïi ngöôøi chuù yù: " Caùc Toâng Ñoà tu hoïp chung quanh Chuùa Gieâsu, vaø keå laïi cho Ngöôøi bieát moïi vieäc caùc OÂng ñaõ laøm, vaø moïi ñieàu caùc OÂng ñaõ daïy" ( Mc 6, 30).

Moät hieåm hoïa khaùc, nguy hieåm hôn, laø quaù chuù taâm vaøo thaønh quaû cuõng nhö khuyeát ñieåm cuûa söù maïng, ngöôøi Toâng Ñoà coù theå queân laõng ñi yeáu toá chính yeáu, ñoù laø moái töông quan ñoái vôùi Chuùa: " ôû laïi vôùi Ngaøi ".

Coù leõ ñoù chính laø lyù do cho thaùi ñoä laï luøng cuûa Chuùa Gieâsu ñöôïc Thaùnh Marco thuaät laïi, khi ñöôïc caùc Toâng Ñoà quy töïu xung quanh ñeå töôøng thuaät laïi thaønh quaû cuûa söù maïng: Chuùa Gieâsu khoâng heà ñaù ñoäng gì ñeán nhöõng gì ñaõ nghe caùc OÂng thuaät laïi. Ngaøi chæ khuyeân caùc OÂng laùnh ra nôi thanh vaéng ñeå nghæ ngôi: " Chính anh em haõy ñeán moät nôi thanh vaéng maø nghæ ngôi ñoâi chuùt" ( Mc 6, 31).

Ra ñi nôi thanh vaéng ñeå ôû moät mình vôùi Chuùa Gieâsu coù nghóa laø tìm ñöôïc moâi tröôøng thuaän tieän vaø moät khoaûng thôøi gian ñeå taäp trung tö töôûng, ñeå laéng nghe vaø suy nieäm lôøi Chuùa, duyeät xeùt laïi cuoäc ñôøi chuùng ta ñoái vôùi yù muoán cuûa Chuùa, caàu nguyeän vaø ñeå cho caùc hoaït ñoâïng cuûa chuùng ta laéng xuoáng, ñeå thaáy ñöôïc nhöõng gì Chuùa ñang thöïc hieän trong chuùng ta vaø qua chuùng ta ñang thöïc hieän cho anh em.

Ra ñi ñeå ôû moät mình vôùi Chuùa Gieâsu khoâng coù nghóa laø xa laùnh theá tuïc, troán traùnh traùch nhieäm, nghæ xaû hôi, maø laø ñeå duyeät xeùt laïi nhöõng gì chuùng ta phuïc vuï Chuùa vaø phuïc vuï anh em khoâng bò caùi " toâi" quaù lôùn trôû thaønh trung taâm ñieåm , maø chuùng ta phaûi phuïc vuï hay ngöôøi khaùc phaûi phuïc vuï.

Coù leõ ñoù laø lyù do taïi sao Chuùa Gieâsu khoâng coù phaûn öùng naøo tröôùc vieäc caùc Toâng Ñoà quy töïu quanh Ngaøi ñeå thuaät laïi nhöõng thaønh quaû cuûa söù maïng. Traùi laïi Ngaøi muoán ñem caùc Toàng Ñoà ñeán nôi thanh vaéng ñeå tænh taâm.

II – Chuùa Gieâsu thöông xoùt ñoaøn ngöôøi theo ngaøi nhö ñoaøn chieân laïc loûng, khoâng chuû chaên.

" Vaäy, thaày troø xuoáng thuyeàn ñi laùnh rieâng ra moät nôi hoang vaéng. Thaáy caùc ngaøi ra ñi, nhieàu ngöôøi hieåu yù, neân töø khaép caùc thaønh, hoï cuøng nhau theo ñöôøng boä chaïy ñeán nôi, tröôùc caû caùc ngaøi. Ra khoûi thuyeàn, Chuùa Gieâsu thaáy ñaùm ngöôøi raát ñoâng thì chaïnh loøng thöông , vì hoï nhö baày chieân laïc loûng khoâng ngöôøi chaên daét" ( Mc 6, 32-34).

Ñoù laø nhöõng gì Thaùnh Marco thuaät laïi cho chuùng ta, ñeå noùi leân taâm hoàn cuûa Chuùa Gieâsu ñoái vôùi daân chuùng theo Ngaøi, Ñaáng ñaõ töï xaùc nhaän mình laø Muïc Töû Nhaân Laønh: " Ta laø Muïc Töû Nhaân Laønh. Ta bieát chieân cuûa Ta vaø chieân cuûa Ta bieát Ta " ( Jn 10, 14).

Ngöôøi Muïc Töû Nhaân Laønh bieát chieân cuûa Ngöôøi ñang caàn nhöõng gì vaø Ngöôøi khoâng bao giôø töø choái hy sinh ñeå baûo boïc chieân vaø nuoâi naáng cho chieân ñöôïc soáng sung maõn.

Qua nhöõng caâu Phuùc AÂm cuûa Thaùnh Marco vöøa trích daãn ôû treân, chuùng ta thaáy raèng Chuùa Gieâsu ñaõ thay ñoåi chöông trình soáng cuûa mình vaø cuûa caùc Moân Ñeä mình ñeâû lo cho ñoaøn ngöôøi ñi theo Ngaøi, vì Ngaøi hieåu ñöôïc söï khao khaùt chaân lyù cuûa hoï. Thay vì ñi rieâng ra nôi thanh vaéng ñeå soáng vôùi caùc Toâng Ñoà nhö döï tính, Ngaøi thay ñoåi chöông trình soáng ñeå lo cho hoï.

«  Ra khoûi thuyeàn, Chuùa Gieâsu thaáy ñaùm ñoâng thì chaïnh loøng thöông, vì hoï nhö baày chieân laïc loõng khoâng ngöôøi chaên daét. Vaø Ngöôøi baét ñaàu daïy hoï nhieàu ñieàu » ( Mc 6, 34).

Ñaây khoâng phaûi laø laàn duy nhöùt Phuùc AÂm keå laïi cho chuùng ta Chuùa Gieâsu caûm ñoäng vaø thay ñoåi chöông trình. Tình thöông cuûa Thieân Chuùa ñoái vôùi chuùng ta coù theå laøm cho Ngaøi thay ñoåi chöông trình vì chuùng ta.

Phuùc AÂm keå laïi cho chuùng ta loøng xuùc ñoäng cuûa ngöôøi cha, khi thaáy ñöùa con hoang ñaøng töø xa trôû veà : «   …anh ta coøn ñang ôû xa, thì ngöôøi cha ñaõ troâng thaáy. OÂng chaïnh loøng thöông, chaïy ra oâm coå anh vaø hoân laáy hoân ñeå…Ngöôøi cha lieàn baûo caùc gia nhaân : Mau ñem aùo ñeïp nhöùt ra ñaây, maëc cho caäu, xoû nhaån vaøo ngoùn tay, xoû deùp vaøo chaân caäu, roài ñi baét con beâ ñaõ ñöôïc voå beùo laøm thòt ñeå chuùng ta môû tieäc aên möøng. Vì con ta ñaây ñaõ cheát maø nay ñöôïc soáng laïi, ñaõ maát maø nay tìm thaáy » ( Lc 15, 20b.22-24).

Loøng xuùc ñoäng cuûa Thieân Chuùa cuõng ñöôïc theå hieän qua cöû chæ cuûa ngöôøi Samaritano nhaân laønh, tröôùc naïn nhaân bò cöôùp ñaùnh dôû soáng dôû cheát, boû laên loùc beân ñöôøng, bò thaày caû thöôïng phaåm vaø thaày thoâng thaùi luaät laùch sang roài boû ñi luoân,  «  OÂng laïi gaàn, laáy daàu laáy röôïu ñoå leân veát thöông cho ngöôøi aáy vaø baêng boù laïi, roài ñaët ngöôøi aáy leân löng löøa cuûa mình, ñöa veà quaùn troï maø chaêm soùc » ( Lc 10, 34).

Phuùc AÂm coøn keå laïi Chuùa Gieâsu ñoäng loøng thöông, Ngöôøi cuùi xuoáng treân ngöôøi cuøi : «  Coù ngöôøi bò phong huûi ñeán gaëp Ngöôøi, anh quøy xuoáng van xin Ngöôøi : Laïy Ngaøi, neáu Ngaøi muoán, Ngaøi coù theå laøm cho con ñöôïc saïch. Ngöôøi ñoäng loøng thöông, giô tay ñuïng vaøo anh vaø baûo: Ta muoán, anh saïch ñi » ( Mc 1, 40-41).

Chuùa Gieâsu caûm ñoäng khi thaáy ñoaøn luû theo Ngaøi töø nhieàu ngaøy khoâng coù gì aên vaø ngöôøi laøm pheùp laï hoùa baùnh ra nhieàu ñeå nuoâi hoï : «  Thaày chaïnh loøng thöông ñaùm ñoâng, vì hoï ôû luoân vôùi Thaày ñaõ ba ngaøy roài, maø khoâng coù gì aên » ( Mc 8, 2).

Taám loøng cuûa Thieân Chuùa ñoái vôùi con caùi Ngöôøi nhö vaäy.Ngöôøi lo cho hoï.
Neáu Ngöôøi khoâng lo cho hoï, hoï nhö nhöõng con chieân laïc loõng bô vô, laïc loaøi, khoâng ai chaêm soùc.
Ngöôøi laø Muïc Töû cuûa hoï : «  Ngöôøi seõ ra vaøo tröôùc hoï vaø daãn hoï ra vaøo, ñeå Coäng Ñoàng Daân Chuùa ñöøng gioáng nhö ñaøn chieân khoâng muïc töû chaên daét » ( Num 27, 17).

Ngaøi saún saøng hy sinh cho hoï, keå caû maïng soáng, neáu caàn, coøn noùi gì ñeán chöông trình soáng : «  …Ta bieát chieân Ta vaø chieân Ta bieát Ta, nhö Chuùa Cha bieát Ta vaø Ta bieát Chuùa Cha, vaø Ta hy sinh maïng soáng mình cho ñoaøn chieân » ( Jn 10, 14).

Ngöôøi Muïc Töû Nhaân Laønh laø vaäy, duø cheát cuõng khoâng bao giôø luøi böôùc ñeå baûo veä chieân.
Ngöôøi Muïc Töû khaùc vôùi keû laøm thueâ. Ngöôøi laøm thueâ tröôùc nghòch caûnh, tröôùc hieåm nguy lieàn boû chaïy, boû maëc chieân cho soùi voà chaïy taùn loaïn: «Ngöôøi laøm thueâ, vì khoâng phaûi laø muïc töû, vaø vì chieân khoâng thuoäc veà anh ta, neân khi thaáy soùi ñeán , anh ta boû chieân maø chaïy. Soùi voà laáy chieân vaø laøm cho chieân chaïy taùn loaïn, vì anh ta laø ngöôøi laøm thueâ, vaø khoâng thieát gì ñeán chieân » ( Jn 10, 12-13).

Nhöng nieàm haïnh phuùc hay noåi baát haïnh cuûa chieân khoâng phaûi chæ tuøy thuoäc ôû vieäc chieân ñöôïc ngöôøi chuû, ngöôøi muïc töû chaân chính chaên daét hay baát haïnh bò troâng coi bôûi ngöôøi laøm thueâ, boû chaïy moãi khi soùi ñeán.
Chuùa Gieâsu coøn khuyeân chuùng ta, nhöõng con chieân cuûa Ngaøi, haõy khoân ngoan, bôûi leõ chuùng ta coù theå bò taán coâng töø beân ngoaøi, bò soùi ôû beân ngoaøi aäp ñeán ñeå caén xeù : «  Naày, Thaày sai anh em ñi nhö chieân ñi vaøo giöõa baày soùi. Vaäy anh em haõy khoân ngoan nhö raén vaø ñôn sô nhö chim boø caâu » ( Mt 10, 16),

cuõng nhö moái nguy hieåm töø beân trong, soùi giaû hình, ñoäi loát chieân traø troän ñeå ñaû thöông gieát choùc töø trong raøn chieân cuõng khoâng thieáu : «  Anh em haõy coi chöøng caùc ngoân söù giaû. Hoï ñoäi loát chieân maø ñeán vôùi anh em ; nhöng beân trong hoï laø soùi döõ tham moài » ( Mt 7, 15).

Vaø neáu chieân soáng cheát laø nhôø vaøo ngöôøi muïc töû, thì soùi döõ, keû thuø cuûa chieân, muoán gieát haïi chieân, soùi seõ taán coâng ngöôøi muïc töû tröôùc tieân : «  Ta seõ ñaùnh chuû chaên , vaø ñoaøn chieân seõ tan naùt » ( Mt 26, 31).

Ñoaøn chieân ñang bò baán loaïn, maát ñònh höôùng khoâng bieát laøm gì cho boån phaän cuûa mình ñoái vôùi Giaùo Hoäi vaø Ñaát Nöôùc.

Tröôùc tình traïng nhö vaäy, leõ ra ñoaøn chieân phaûi ñöôïc muïc töû höôùng daãn, nhöng muïc töû vaãn im thin thít, noùi uù ôù nhö ngöôøi trong mô, khoâng ai hieåu muoán noùi gì hoaëc nhieàu khi coøn noùi nhöõng caâu coù lôïi cho keû thuø.
Ñieàu ñoù cho thaáy «  chuû chaên » cuûa chuùng ta bò ñaùnh, bò doaï naït, bò ñaët ñieàu kieän.

Laø ñaøn chieân bò boû rôi, chuùng ta cöù la aàm leân keâu cöùu, may ra coù ngöôøi ngoaïi cuoäc qua ñöôøng chaïnh loøng giuùp ñôû chuùng ta chaêng, nhö ngöôøi Samaritano nhaân laønh chaúng haïn, nhö Hoäi Ñoàng Giaùm Muïc Ñöùc chaúng haïn.
Nhöõng caâu Phuùc AÂm lieân heä ñeán muïc töû vaø ñoaøn chieân ñöôïc trích daãn ñeå chuùng ta cuøng ñoïc vaø cuøng suy nghó.