(5) Vaäy, Ngöôøi ñeán moät thaønh xöù Samari, teân laø Xykha, gaàn thöûa ñaát oâng Giacoùp ñaõ cho con laø oâng Giuse. ⁽⁶⁾ ÔÛ ñaáy, coù gieáng cuûa oâng Giacoùp. Ngöôøi ñi ñöôøng moûi meät, neân ngoài ngay xuoáng bôø gieáng. Luùc ñoù vaøo khoaûng möôøi hai giôø tröa.

⁽⁷⁾ Coù moät ngöôøi phuï nöõ Samari ñeán laáy nöôùc. Ñöùc Gieâsu noùi vôùi ngöôøi aáy: «Chò cho toâi xin chuùt nöôùc uoáng!» ⁽⁸⁾ Luùc ñoù, caùc moân ñeä cuûa Ngöôøi ñaõ vaøo thaønh mua thöùc aên. ⁽⁹⁾ Ngöôøi phuï nöõ Samari lieàn noùi: «OÂng laø ngöôøi Dothaùi, maø laïi xin toâi, moät phuï nöõ Samari, cho oâng nöôùc uoáng sao?» Quaû theá, ngöôøi Dothaùi khoâng ñöôïc giao thieäp vôùi ngöôøi Samari. ⁽¹⁰⁾ Ñöùc Gieâsu traû lôøi: «Neáu chò nhaän ra aân hueä Thieân Chuùa ban, vaø ai laø ngöôøi noùi vôùi chò: «Cho toâi chuùt nöôùc uoáng», thì haún chò ñaõ xin, vaø ngöôøi aáy ñaõ ban cho chò nöôùc haèng soáng». ⁽¹¹⁾ Chò aáy noùi: «Thöa oâng, oâng khoâng coù gaàu, maø gieáng laïi saâu. Vaäy oâng laáy ñaâu ra nöôùc haèng soáng? ⁽¹²⁾ Chaúng leõ oâng lôùn hôn toå phuï chuùng toâi laø Giacoùp, ngöôøi ñaõ cho chuùng toâi gieáng naøy? Chính Ngöôøi ñaõ uoáng nöôùc gieáng naøy, caû con chaùu vaø ñaøn gia suùc cuûa Ngöôøi cuõng vaäy». ⁽¹³⁾ Ñöùc Gieâsu traû lôøi: «Ai uoáng nöôùc naøy, seõ laïi khaùt. ⁽¹⁴⁾ Coøn ai uoáng nöôùc toâi cho, seõ khoâng bao giôø khaùt nöõa. Vaø nöôùc toâi cho seõ trôû thaønh nôi ngöôøi aáy moät maïch nöôùc voït leân, ñem laïi söï soáng ñôøi ñôøi».

⁽¹⁵⁾ Ngöôøi phuï nöõ noùi vôùi Ñöùc Gieâsu: «Thöa oâng, xin oâng cho toâi thöù nöôùc aáy, ñeå toâi heát khaùt vaø khoûi phaûi ñeán ñaây laáy nöôùc. ^(19b) Toâi thaáy oâng thaät laø moät ngoân söù… ⁽²⁰⁾ Cha oâng chuùng toâi ñaõ thôø phöôïng Thieân Chuùa treân nuùi naøy; coøn caùc oâng laïi baûo: Gieârusalem môùi chính laø nôi phaûi thôø phöôïng Thieân Chuùa». ⁽²¹⁾ Ñöùc Gieâsu phaùn: «Naøy chò, haõy tin toâi: ñaõ ñeán giôø caùc ngöôøi seõ thôø phöôïng Chuùa Cha, khoâng phaûi treân nuùi naøy hay taïi Gieârusalem. ⁽²²⁾ Caùc ngöôøi thôø Ñaáng caùc ngöôøi khoâng bieát; coøn chuùng toâi thôø Ñaáng chuùng toâi bieát, vì ôn cöùu ñoä phaùt xuaát töø daân Dothaùi. ⁽²³⁾ Nhöng giôø ñaõ ñeán vaø chính laø luùc naøy ñaây giôø nhöõng ngöôøi thôø phöôïng ñích thöïc seõ thôø phöôïng Chuùa Cha trong thaàn khí vaø söï thaät, vì Chuùa Cha tìm kieám nhöõng ai thôø phöôïng Ngöôøi nhö theá. ⁽²⁴⁾ Thieân Chuùa laø thaàn khí, vaø nhöõng keû thôø phöôïng Ngöôøi phaûi thôø phöôïng trong thaàn khí vaø söï thaät». ⁽²⁵⁾ Ngöôøi phuï nöõ thöa: «Toâi bieát Ñaáng Meâsia, goïi laø Ñöùc Kitoâ, seõ ñeán. Khi Ngöôøi ñeán, Ngöôøi seõ loan baùo cho chuùng toâi moïi söï». ⁽²⁶⁾ Ñöùc Gieâsu noùi: «Ñaáng aáy chính laø toâi, ngöôøi ñang noùi vôùi chò ñaây».

(39) Coù nhieàu ngöôøi Samari trong thaønh ñoù ñaõ tin vaøo Ñöùc Gieâsu. ⁽⁴⁰⁾ Vaäy, khi ñeán gaëp Ngöôøi, daân Samari xin Ngöôøi ôû laïi vôùi hoï, vaø Ngöôøi ñaõ ôû laïi ñoù hai ngaøy. ⁽⁴¹⁾ Soá ngöôøi tin vì lôøi Ñöùc Gieâsu noùi coøn ñoâng hôn nöõa. ⁽⁴²⁾ Hoï baûo ngöôøi phuï nöõ: «Khoâng coøn phaûi vì lôøi chò keå maø chuùng toâi tin. Quaû thaät, chính chuùng toâi ñaõ nghe vaø bieát raèng Ngöôøi thaät laø Ñaáng cöùu ñoä traàn gian».

CHIA SEÛ

Caâu hoûi gôïi yù:

1. Phuï nöõ Samari naøy laø moät ngöôøi khoâng ñaøng hoaøng veà luaân lyù, theá maø Ñöùc Gieâsu laïi duøng chò ñeå loan baùo Tin Möøng cho ngöôøi Samari, vaø laøm chöùng cho Ngaøi ôû nôi hoï. Vaø keát quaû raát toát ñeïp. Töø söï kieän naøy baïn coù theå ruùt ra baøi hoïc gì?
2. Thöù «nöôùc uoáng roài laïi khaùt» vaø thöù «nöôùc uoáng vaøo laø khoâng bao giôø khaùt nöõa» aùm chæ ñieàu gì?
3. Haïnh phuùc do traàn gian ñem laïi thì theá naøo? Coù laøm con ngöôøi haïnh phuùc laâu beàn khoâng? Coù phaùt sinh nhöõng «phaûn taùc duïng» khoâng? Muoán coù ñöôïc haïnh phuùc laâu beàn, ñích thöïc thì phaûi laøm gì?

Suy tö gôïi yù:

Baøi Tin Möøng hoâm nay daøi vaø goàm nhieàu chuû ñeà quan troïng khaùc nhau. Nhöng khi lieân keát vôùi baøi ñoïc 1, ta nhaän ra ngay Giaùo Hoäi muoán noùi ñeán chuû ñeà: Ñöùc Gieâsu, nguoàn maïch nöôùc haèng soáng.

1. Boái caûnh cuûa baøi Tin Möøng

Trong baøi Tin Möøng, Ñöùc Gieâsu ñeán xin nöôùc moät phuï nöõ Samari. Ñaây laø moät ñieàu caám kî ñoái vôùi ngöôøi Do Thaùi: «Ngöôøi Do Thaùi khoâng ñöôïc giao thieäp vôùi ngöôøi Samari» (Ga 4,9). Vì theá, vieäc tieáp xuùc vaø xin nöôùc cuûa Ngaøi khieán cho phuï nöõ naøy ngaïc nhieân: «OÂng laø ngöôøi Do Thaùi, maø laïi xin toâi, moät phuï nöõ Samari, cho oâng nöôùc uoáng sao?». Caû caùc toâng ñoà cuõng ngaïc nhieân khoâng keùm: «Caùc oâng ngaïc nhieân vì thaáy Ngöôøi noùi chuyeän vôùi moät phuï nöõ Samari» (Ga 4,27). Khoâng phaûi chæ moät laàn maø khaù nhieàu laàn Ñöùc Gieâsu ñaõ vöôït ra khoûi nhöõng quy ñònh cuûa taäp tuïc xaõ hoäi, cuûa toân giaùo, khi maø nhöõng quy ñònh naøy ñi ngöôïc laïi löông tri hay tình yeâu tha nhaân. Chính trong boái caûnh ñaëc bieät naøy, Ñöùc Gieâsu ñaõ maëc khaûi moät chaân lyù quan troïng: Ngaøi chính laø nguoàn maïch nöôùc haèng soáng.

Luùc Ngaøi xin chò Samari nöôùc uoáng laø «vaøo khoaûng möôøi hai giôø tröa», khi caùc moân ñeä Ngaøi ñi mua thöùc aên. Chæ coù moät mình Ngaøi vôùi chò. Bình thöôøng caùc phuï nöõ ra gieáng chung cuûa laøng ñeå muùc nöôùc vaøo ban saùng hoaëc ban chieàu cho ñôõ naéng, rieâng chò laïi muùc vaøo ban tröa. Ñoïc tieáp ñoaïn Tin Möøng ta seõ bieát lyù do: chò khoâng phaûi laø moät phuï nöõ ñaøng hoaøng veà maët luaân lyù; chò ñaõ coù 5 ñôøi choàng vaø hieän ñang soáng vôùi moät ngöôøi khoâng phaûi laø choàng mình (x. Ga 4,16-18). Chaéc haún chò khoâng muoán chöôøng maët ra vaøo luùc ñoâng ngöôøi, sôï phaûi nghe nhöõng lôøi dò nghò khoâng hay veà mình. Theá maø Ñöùc Gieâsu laïi choïn chò ñeå maëc khaûi nhöõng chaân lyù quan troïng: vieäc thôø phöôïng Thieân Chuùa trong thaàn khí vaø söï thaät, nöôùc haèng soáng, ñoàng thôøi toû cho chò bieát Ngaøi chính laø Ñaáng Cöùu Theá… Vaø chò ñaõ trôû thaønh ngöôøi loan baùo Tin Möøng cho caû laøng cuûa chò, khieán cho «coù nhieàu ngöôøi Samari trong thaønh ñoù ñaõ tin vaøo Ñöùc Gieâsu, vì lôøi ngöôøi phuï nöõ laøm chöùng» (Ga 4,39). Thaät laø laï luøng caùch laøm vieäc cuûa Ngaøi. Ngaøi khoâng choïn ngöôøi ñaøng hoaøng, ñaïo ñöùc ñeå loan baùo Tin Möøng vaø laøm chöùng cho Ngaøi, maø laïi choïn moät phuï nöõ bò moïi ngöôøi khinh bæ vaø coi laø toäi loãi. Maø laïi höõu hieäu! theá môùi taøi tình!

2. Ñöùc Gieâsu laø maïch nöôùc haèng soáng

Nhaân vieäc xin nöôùc, Ñöùc Gieâsu ñaõ duøng yù nieäm nöôùc ñeå vaøo ñeà moät caùch thaät taøi tình ñeå maëc khaûi veà nöôùc haèng soáng. Nöôùc laø moät yeáu toá toái caàn thieát cho söï soáng, ñeán noãi coù theå noùi: choã naøo khoâng coù nöôùc thì khoâng theå phaùt sinh söï soáng, vaø söï soáng khoâng theå toàn taïi ñöôïc. Ai cuõng phaûi uoáng nöôùc môùi soáng ñöôïc. Trong cô theå con ngöôøi, nöôùc chieám tôùi 72% troïng löôïng. Nhöng thöù nöôùc vaät chaát naøy cöù phaûi uoáng hoaøi, vì «ai uoáng nöôùc naøy, seõ laïi khaùt». Ñöùc Gieâsu ñaõ döïa vaøo tính chaát naøy cuûa nöôùc vaät chaát ñeå giôùi thieäu moät thöù nöôùc khaùc: «Coøn ai uoáng nöôùc toâi cho, seõ khoâng bao giôø khaùt nöõa. Vaø nöôùc toâi cho seõ trôû thaønh nôi ngöôøi aáy moät maïch nöôùc voït leân, ñem laïi söï soáng ñôøi ñôøi». Chò Samari töôûng raèng Ngaøi muoán noùi ñeán moät thöù nöôùc vaät chaát khaùc, uoáng vaøo thì khoâng coøn khaùt nöõa, nhöng khoâng phaûi. Ngay caû thöù nöôùc trong caâu «ai uoáng nöôùc naøy, seõ laïi khaùt» cuõng laø moät thöù nöôùc theo nghóa boùng.

Con ngöôøi ai cuõng khao khaùt haïnh phuùc, thöù haïnh phuùc ñích thöïc vaø laâu beàn. Vaø ngöôøi traàn, ai cuõng ñi tìm nhöõng phöông tieän giuùp mình haïnh phuùc. Ngöôøi thì tìm haïnh phuùc trong tieàn baïc, keû tìm trong quyeàn löïc, ngöôøi khaùc tìm trong vui thuù xaùc thòt, v.v… Nhöng haïnh phuùc tìm ñöôïc nôi nhöõng thöù aáy raát choùng qua, vaø thöôøng ñeå laïi haäu quaû laø ñau khoå. Ngöôøi ngheøo caûm thaáy khoå vì thieáu tieàn, neân nghó raèng phaûi coù nhieàu tieàn môùi haïnh phuùc. Nhöng ngöôøi coù tieàn laïi khoå vì tieàn nhö ngöôøi ta vaãn noùi: «Ngöôøi giaøu cuõng khoùc», «tieàn khoâng ñem laïi haïnh phuùc». Ngöôøi khoâng con caùi thì laáy ñaáy laøm khoå vaø cho raèng phaûi coù con môùi haïnh phuùc ñöôïc; ñeán khi coù con thì laïi khoå vì con, do noù baát hieáu, hö ñoán, beänh taät, hoaëc noù khoâng theo yù mình. Vì theá, chaúng maáy ai treân ñôøi ñöôïc haïnh phuùc. Thöù haïnh phuùc maø traàn gian naøy cung caáp toaøn laø nhö vaäy: haïnh phuùc ñaáy, maø ñau khoå cuõng ñaáy! Nhieàu ñieàu cuûa traàn gian hoâm tröôùc ñem laïi haïnh phuùc thì ngay hoâm sau ñaõ ñem laïi ñau khoå!

Traàn gian chæ coù theå cung caáp cho ta thöù haïnh phuùc aáy: thöù haïnh phuùc khoâng theå thoûa maõn ñöôïc loøng khao khaùt voâ taän cuûa con ngöôøi, thöù haïnh phuùc kieåu «uoáng roài laïi khaùt». Nhöng Ñöùc Gieâsu giôùi thieäu moät thöù haïnh phuùc maø Ngaøi coù theå cung caáp laø thöù haïnh phuùc theo kieåu «uoáng vaøo seõ khoâng bao giôø khaùt nöõa». Ñoù khoâng phaûi laø moät caùi gì vaät chaát coù theå trao ñöôïc, maø laø moät loái soáng, moät con ñöôøng soáng, moät tinh thaàn soáng phaûi ñem ra thöïc haønh. Ñoù chính laø söù ñieäp Tin Möøng maø Ngaøi ñaõ rao giaûng vaø soáng troïn veïn suoát ñôøi Ngaøi. Raát nhieàu ngöôøi thaät söï soáng theo söù ñieäp naøy ñaõ caûm thaáy haïnh phuùc thaät söï, thöù haïnh phuùc khoâng ai laáy maát ñöôïc, cho daãu hoï coù phaûi soáng trong ngheøo ñoùi, tuùng thieáu, tuø toäi, tra taán, hay bò gaït ra ngoaøi leà xaõ hoäi. Vaø ngöôøi naøo ñaõ coù ñöôïc thöù haïnh phuùc aáy, thì moät caùch taát yeáu ngöôøi aáy seõ trôû thaønh «moät maïch nöôùc voït leân, ñem laïi söï soáng ñôøi ñôøi».

Chuùng ta ñaõ theo Ñöùc Gieâsu bao naêm roài? Nhöng chuùng ta ñaõ thaät söï haïnh phuùc chöa? Neáu chöa, thieát töôûng chuùng ta caàn phaûi xeùt laïi vaø thay ñoåi caùch theo Ngaøi cuûa chuùng ta. Coù theå ta chöa hieåu ñöôïc ñuùng ñöôøng loái cuûa Ngaøi, hay chöa coù ñöôïc tinh thaàn cuûa Ngaøi, hay chöa thaät söï soáng ñuùng ñöôøng loái cuûa Ngaøi. Bieát bao ngöôøi ñaõ theo Ngaøi vaø ñaõ caûm thaáy thaät söï haïnh phuùc suoát cuoäc ñôøi traàn gian ñaày bieán ñoäng naøy. Vaäy taïi sao ta chöa haïnh phuùc?

CAÀU NGUYEÄN

Laïy Cha, ñeå soáng ñöôïc, con ngöôøi caàn coù khoâng khí ñeå thôû, coù aùnh saùng ñeå nhìn thaáy, coù nöôùc ñeå uoáng, coù löông thöïc ñeå aên… Ñöùc Gieâsu ñaõ cung caáp taát caû nhöõng thöù ñoù cho chuùng con ñeå ñôøi soáng taâm linh cuûa chuùng con toàn taïi vaø phaùt trieån. Ngaøi ñaõ cho chuùng khí ñeå thôû laø Thaùnh Thaàn, vaø chính Ngaøi laø aùnh saùng, laø maïch nöôùc vaø laø löông thöïc cho söï soáng cuûa chuùng con. Ngaøi cuõng chính laø ñöôøng ñi daãn chuùng con ñeán vôùi Cha, vaø cuõng chính laø söï soáng cuûa chuùng con (x. Ga 14,6). Xin cho chuùng con bieát soáng baèng chính Ñöùc Gieâsu nhö Cha haèng mong muoán vaø cung caáp cho chuùng con.

JK