Chaân Dung Ñöùc
Kitoâ
Cecilia Leâ Quyønh Dung
Caùc nhaø thaàn bí suy nieäm veà
maàu nhieäm Ñöùc Kitoâ tröôùc caâu hoûi
- Ñöùc Kitoâ laø ai?
hoï traû lôøi
- Ngay khi anh/chò muoán ñaët Ngaøi vaøo nhöõng töø ngöõ thì taát caû
ñeàu suïp ñoå...haõy ñaém mình trong Ngaøi, haõy tan bieán trong Ngaøi.
Ñöùc Kitoâ quaù vó ñaïi, quaù
toát ñeïp ñeán noãi khoâng coù lôøi naøo coù theå dieãn taû ñöôïc
Ngaøi.
Tuy nhieân, Ngaøi khoâng phaûi laø saûn phaåm cuûa trí oùc töôûng töôïng
cuûa loaøi ngöôøi.
Ñöùc Kitoâ ñaõ ñi vaøo lòch söû cuûa söï hieän höõu, mang hình haøi
cuûa taïo vaät döôùi hình thöùc con ngöôøi.
Ngaøi ñaõ toû mình, khoâng phaûi moät caùch taùch bieät maø hieän dieän
trong taïo vaät, cho taïo vaät, vaø vôùi taïo vaät.
Ñöùc Kitoâ laø chính söï hieän höõu cuûa moãi taïo vaät.
Ñöùc Kitoâ laø Ñaáng taïo
döïng, hay noùi caùch khaùc laø Ñaáng Taïo Hoùa.
Chính Ngaøi ñaõ noùi "Ta laø aùnh saùng theá gian."
AÙnh saùng laø söï soáng höõu hình phaùt xuaát töø söï soáng voâ hình.
Saùch Saùng Theá Kyù vieát "Thaàn khí Chuùa bay löôïn treân maët
nöôùc." (St 1: 2) Thieân Chuùa duøng sinh khí ñeå taïo döïng con
ngöôøi, thaàn khí cuûa Thieân Chuùa ban söï soáng.
Caùc nhaø voâ thaàn ñaõ ñöa ra
thuyeát tieán hoùa Darwin ñeå phuû nhaän vai troø cuûa Ñaáng Taïo Hoùa.
Darwin cho raèng con ngöôøi laø do söï tieán hoùa töø loaøi khæ.
Nhöng hoï hoaøn toaøn beá taéc tröôùc caâu hoûi loaøi khæ do ñaâu maø coù
ñeå noù bieán chuyeån thaønh loaøi ngöôøi?
Caùi maø Darwin goïi laø tieán hoùa chæ laø moät söï tieäm tieán trong
quaù trình cuûa söï soáng.
Phaûi coù söï taïo döïng tröôùc tieân vì neáu khoâng coù söï hieän
höõu thì laøm sao taïo vaät coù theå thay ñoåi töø traïng thaùi naøy sang
traïng thaùi khaùc?
Vôùi söï tieán boä cuûa khoa
hoïc kyõ thuaät ngaøy nay, con ngöôøi muoán truaát pheá, töôùc ñoaït chuû
quyeàn cuûa Ñaáng Taïo Hoùa.
Nga-Soâ ñaõ cao ngaïo tuyeân boá raèng töø nay khoâng coøn ai daùm noùi laø
coù moät Thöôïng Ñeá ñieàu khieån traêng sao nöõa, khi hoï thaønh coâng
trong vieäc phoùng veä tinh thöù nhaát leân khoâng gian.
Khoâng laâu sau ñoù, tin Maïc Tö Khoa ñaêng taûi ngaøy 30 thaùng 6 naêm 1971
veà ba phi haønh gia Dobrovolski, Volkov, vaø Pazaiev ñaõ ôû treân traïm khoâng
gian Saliout suoát 24 ngaøy.
Khi hoï trôû veà traùi ñaát trong phi thuyeàn Soyouz II, thì ñaõ cheát cöùng
trong loøng phi thuyeàn töï hoài naøo.
Cuøng moät söï vieäc phoùng phi
thuyeàn nhöng Hoa Kyø coù moät thaùi ñoä khaùc haún Nga-Soâ.
Chaéc chuùng ta coøn nhôù söï truïc traëc vì moät bình chöùa nhieân lieäu
cuûa phi thuyeàn Apollo 13 trong chuyeán vieãn du cung traêng.
Khi bieát tin phi thuyeàn bò truïc traëc, Thöôïng Vieän Lieân Bang Hoa Kyø
ñaõ laäp töùc keâu goïi toaøn quoác naøi van Thöôïng Ñeá che chôû cho phi
haønh ñoaøn.
Sau vaøi ngaøy giao tranh vôùi töû thaàn, ba phi haønh gia James A. Lovel, Gred W.
Haise, vaø John L. Swigert ñaõ ñöôïc ñöa trôû laïi traùi ñaát ngaøy 17
thaùng 4 naêm 1970.
Vieäc laøm ñaàu tieân cuûa ba phi haønh gia sau khi ñöôïc tröïc thaêng
vôùt leân maãu haïm laø saáp maët xuoáng caûm taï Thöôïng ñeá.
Thöïc teá ñaõ chöùng minh quaù
roõ raøng laø tröôùc cô naêng huyeàn bí cuûa Taïo Hoùa con ngöôøi chæ
laø moät taïo vaät heøn moïn, moûng manh, vaø voâ nghóa.
Pascal ñaõ noùi heát söùc chí lyù "Khoa hoïc noâng caïn laøm con
ngöôøi ta xa Thöôïng Ñeá, nhöng khoa hoïc khoân ngoan ñem ngöôøi ta tôùi
gaàn Ngaøi."
Vôùi nhöõng thöû thaùch môùi trong phaïm vi khoa hoïc, loaøi ngöôøi seõ
khoân ngoan hôn, bieát deïp bôùt loøng kieâu caêng töï phuï, vaø quay ñaàu
trôû veà cuøng Ñaáng Taïo Hoùa.
Trieát hoïc Ñoâng Phöông tin
raèng "nhaân chi sô tính boån thieän."
Jean Jacques Rousseau cuõng thöøa nhaän con ngöôøi töï baûn tính laø toát.
Tuy nhieân, thaân phaän taïo vaät ñöôïc gaén lieàn vôùi söï giôùi haïn.
Vì vaäy khieám khuyeát, söï döõ, toäi aùc... laø heä quaû ñöông nhieân
cuûa söï giôùi haïn cuûa taïo vaät.
Con ngöôøi ngaøy caøng phaùt trieån, vaø söï tìm tieán cuûa caùi trí ñaõ
ñöa con ngöôøi ñeán ñau khoå.
OÂng Adong vaø baø Evaø ñöôïc taïo neân raát toát laønh, vaø ñöôïc
Thieân chuùa chuùc phuùc cho laøm chuû vaïn vaät: caù bieån, chim trôøi, gia
suùc, taát caû maët ñaát vaø moïi gioáng vaät boø döôùi ñaát (St 1: 26).
Khi ñöôïc cho laøm chuû moïi loaøi, caùi toâi cuûa hoï baét ñaàu naûy
sinh, vaø muoán mình laø Taïo Hoùa.
Hình aûnh traàn truoàng cuûa Adong
vaø Evaø bieåu hieän söï troáng roãng vaø trô troïi cuûa taïo vaät.
Caùi gì ñaõ laøm cho hoï nhaän ra söï troáng roãng?
Chính laø löông taâm.
Löông taâm laø söï ñoái chieáu noäi taïi cuûa moät taïo vaät ñoái vôùi
Ñaáng Taïo Hoùa vaø vôùi taïo vaät khaùc.
OÂng Adong vaø baø Evaø ñaõ khoâng nhaän chaân giaù trò cuûa mình, vì theá
hoï quy ngaõ vaø ñoå loãi cho ngöôøi khaùc.
OÂng Adong ñoå loãi cho baø Evaø, coøn baø Evaø thì ñoå loãi cho con raén.
Neáu hoï vaâng lôøi Thieân Chuùa khoâng aên traùi caám, nghóa laø hoï
thöøa nhaän thaân phaän cuûa mình ñoái vôùi Ñaáng Taïo Hoùa, thì ngöôïc
laïi, hoï khoâng nhaän mình laø taïo vaät maø muoán mình ngang haøng vôùi
Taïo Hoùa, vì vaäy môùi coù söï giaèng co noäi taïi vaø gaây ra ñau khoå.
Tuy nhieân, may thay! Söï khoå ñau laàm than cuûa con ngöôøi ñöôïc tình yeâu Taïo Hoùa xoa dòu baèng ôn cöùu ñoä.
Ñöùc Kitoâ chính laø ôn cöùu ñoä cho taïo vaät.
Con ngöôøi khoâng coù yù thöùc
hoï töø ñaâu ñeán vaø ñi ñaâu, neân hoï möoøng töôïng vaø mong öôùc
tìm veà moät Ñaáng thieâng lieâng naøo ñoù.
Toân giaùo ñöôïc hình thaønh.
Toân giaùo thoâi thuùc con ngöôøi khaû dó tìm caùch ñaùp öùng ñöôïc
thaéc maéc cuûa mình.
Moái lieân quan giöõa con ngöôøi vôùi Ñaáng linh thieâng (goïi laø Ñaáng
Taïo Hoùa) baét ñaàu töø söï caûm nhaän höõu hình hieän thöïc.
Taïo vaät tìm leân Ñaáng Taïo Hoùa vaø caûm ñöôïc ñieàu gì ñoù linh
thieâng vaø bình an, ñaáy chính laø ôn cöùu ñoä.
Söï cöùu ñoä laø moái daây
lieân keát giöõa Taïo Hoùa vôùi taïo vaät.
Söï lieân keát ñoù laø daáu chöùng söï hieän höõu cuûa taïo vaät.
Moái daây lieân keát naøy luoân luoân toaøn thieän vì noù xuaát phaùt töø
Ñaáng toaøn thieän.
Trong baát cöù traïng huoáng naøo söï lieân keát giöõa Ñaáng Taïo Hoùa
vaø con ngöôøi vaãn toàn taïi, baát bieán.
Noù saùng toû hay lu môø luoân do phía taïo vaät, vaø noù vaãn coøn mang
neùt ñeïp, cho ñeán khi taïo vaät taùch rôøi khoûi Ñaáng Taïo Hoùa.
Vì taïo vaät bò giôùi haïn trong khoâng gian vaø thôøi gian, neân khoâng
theå toaøn thieän. Vaø cuõng chính vì söï giôùi haïn ñoù - khoâng toaøn
thieän - neân taïo vaät thaáy "ñôøi laø beå khoå."
Tuy nhieân, ôn cöùu ñoä khoâng
mang moät yù nghóa thuï ñoäng.
Ñöùc Kitoâ khoâng theå cöùu ñoä neáu khoâng coù söï ñoàng yù vaø hôïp
taùc cuûa loaøi ngöôøi.
Ñöùc Kitoâ mang laáy thaân phaän taïo vaät ñeå daïy con ngöôøi soáng theá
naøo cho hoaøn thieän, ñeå vöôït qua söï khoå ñau.
Ngaøi laø kim chæ nam cho taïo vaät soáng höôùng thieän.
Moät Taïo Hoùa sinh laøm ngöôøi ngheøo naøn nôi chuoàng boø hoâi haùm,
nhöng raát giaøu loøng khieâm nhu vaø nhaân aùi.
"Con choàn coù hang, chim trôøi coù toå, nhöng Con Ngöôøi khoâng coù
choã töïa ñaàu." (Lc 9: 58)
Ngaøi muoán taùi taïo baûn tính loaøi ngöôøi, ñöa con ngöôøi veà tình
traïng nguyeân thuûy laø ñöôïc taïo döïng theo hình aûnh Taïo Hoùa. (St 1:
27)
Ñöùc Kitoâ mang thaân phaän,
theå xaùc taïo vaät vaø ôû vôùi taïo vaät ñeå höôùng daãn taïo vaät
soáng sao cho ñuùng thaân phaän cuûa mình.
Möôøi ñieàu raên vaø Hieán Chöông Nöôùc Trôøi laø chìa khoùa giuùp
taïo vaät tìm gaëp Thieân Chuùa.
Möôøi ñieàu raên laø do Moâi-sen nhaän chæ thò töø Ñöùc Chuùa vaø
truyeàn laïi cho daân.
Hieán Chöông Nöôùc Trôøi laø do chính Ñöùc Kitoâ raên daïy.
Hieán Chöông Nöôùc Trôøi laø con ñöôøng daãn tôùi haïnh phuùc thaät.
Möôøi ñieàu raên vaø Hieán
Chöông Nöôùc Trôøi töïu trung daïy con ngöôøi soáng sao ñeå luoân duy
trì ñöôïc moái lieân keát vôùi Taïo Hoùa vaø vôùi taïo vaät khaùc.
Caøng lieân keát toát vôùi Taïo Hoùa, taïo vaät caøng lieân keát toát vôùi
taïo vaät khaùc vaø ngöôïc laïi.
Söï hieän höõu cuûa taïo vaät ñöôïc toû hieän ra ñeå cuøng nhau toân
vinh Thieân Chuùa, vaø vì theá lieân heä ñeïp ñeõ vôùi ngöôøi chung quanh
laø toân vinh Ñaáng Toái Cao.
Ba ñieàu luaät ñaàu tieân cuûa
möôøi ñieàu raên quy höôùng veà Ñaáng Taïo Hoùa, noùi leân moái töông
quan giöõa Taïo Hoùa vôùi taïo vaät.
Khoâng theå coù taïo vaät neáu khoâng coù Taïo Hoùa.
Baûy ñieàu coøn laïi noùi leân söï lieân heä giöõa taïo vaät vôùi
nhöõng taïo vaät khaùc.
Noù ñaõ ñöôïc ghi aán trong taâm theå moãi ngöôøi, vaø noù giuùp con
ngöôøi trôû neân hieàn laønh vaø baùc aùi.
Taïo vaät phaûi bieát kính meán vaø tuøng phuïc cha meï, vaø yeâu thöông tha
nhaân.
Vì yeâu thöông meán phuïc neân khoâng theå laøm haïi ñeán ngöôøi khaùc
veà theå xaùc cuõng nhö taâm linh.
Baûn Hieán Chöông Nöôùc Trôøi
giuùp con ngöôøi thöøa nhaän Ñaáng Taïo Hoùa, vaø nhìn nhaän chaân giaù
trò ngheøo heøøn trong thaân phaän taïo vaät.
Phuùc thay cho ngöôøi hieàn laønh bôûi hieàn laønh laø dung maïo cuûa Taïo
Hoùa.
Con ngöôøi mang hình aûnh cuûa Taïo Hoùa vì nhôø coù Taïo Hoùa maø con
ngöôøi ñöôïc taïo döïng.
Hieàn laønh noùi leân tình baùc aùi yeâu thöông laãn nhau. Noù phaûn aùnh
traïng thaùi ñeïp, troïn haûo, toát laønh, vaø aån taøng trong söï khieâm
nhöôøng.
Phuùc thay ai coù löông taâm trong saùng. Con ngöôøi ñöôïc taïo döïng
trong aùnh saùng, vì chính trong aùnh saùng ñoù môùi ñöôïc nhìn thaáy
söï saùng chính laø Ñaáng Taïo Hoùa.
Chæ coù Ñöùc Kitoâ - vaø duy
chæ moät mình Ngaøi - ñaõ soáng ñuùng thaân phaän taïo vaät nguyeân
thuûy.
Tieâu chuaån ñeå chuùng ta ñoái dieän vôùi thaùch ñoá cuûa kieáp ngöôøi
- kieáp taïo vaät - voán bò giôùi haïn moïi maët, vaø taâm tö nhöõng muoán
tìm moät loái thoaùt ra khoûi voøng keàm toaû cuûa söï giôùi haïn ñoù,
chính laø Ñöùc Kitoâ, bôûi nhaân tính Ngaøi laø troïn haûo.
Chính Ngaøi cuõng ñaõ phaûi chòu
nhöõng thöû thaùch maø taïo vaät phaûi chòu (saùch Maùttheâu chöông 4).
Ba caùm doã töôïng tröng cho ba traïng thaùi cuûa thaân phaän taïo vaät.
Con ngöoøi chæ coù theå trôû thaønh moät taïo vaät "con ngöôøi"
khi söï hoaø hôïp kyø dieäu cuûa theå xaùc vaø taâm linh thaønh hieän
thöïc trong höõu theå mang teân laø "ngöôøi". Söï hoaø ñieäu
tuyeät dieäu ñeán ñoä khoâng phaàn naøo chieám phaàn öu theá.
- Caùm doã thöù nhaát : Ñoùi thì tìm moïi phöông caùch ñeå ñaùp öùng
nhu caàu töï nhieân : "... khoâng DUY bôûi baùnh..."
- Caùm doã thöù hai : Danh voïng thì tìm moïi phöông caùch trong
giôùi haïn cuûa thaân phaän taïo vaät ñeå thoaû maõn :
"Chôù thöû thaùch" Ñaáng Taïo Hoaù ra mình.
- Caùm doã thöù ba : duø muoán duø khoâng "thaân traàn truoàng sinh töø
loøng meï..." con ngöôøi khoâng laø gì, khoâng coù
gì, hoaøn toaøn hö voâ troáng roãng, baûn chaát laø taïo vaät khoâng hôn
khoâng keùm... Taát caû vaïn vaät laø cuûa Ñaáng Taïo Hoaù, vì chính Ngaøi
ñaõ taïo döïng neân töø hö voâ - ex nihilo. Theá thì taát caû taïo vaät
phaûi "baùi thôø moät mình Ñaáng Taïo Hoaù"
Ñöùc Kitoâ ñaõ vöôït qua caû
ba caùm doã naøy moät caùch toaøn veïn.
Ngaøi ñaõ chöùng minh raèng chæ coù söï voâ haïn môùi thoûa maõn söï
giôùi haïn chæ coù Ñaáng Taïo Hoùa môùi khoûa laáp ñöôïc nhöõng
khao khaùt cuûa con ngöôøi.
Chính söï giôùi haïn laøm cho con ngöôøi tìm toøi söï thoûa maõn.
Caøng nhaän thöùc ñöôïc söï giôùi haïn con ngöôøi caøng nhaän thöùc
ñöôïc Ñaáng Taïo Hoùa
Ñöùc Kitoâ cuõng chính laø söï
soáng. Chæ coù Ngaøi, chæ moät mình Taïo Hoùa môùi coù theå ban söï soáng
vaø cho keû cheát soáng laïi.
Coù ba tröôøng hôïp tieâu bieåu trong Kinh Thaùnh keå veà Ñöùc Kitoâ cho
keû cheát soáng laïi.
= Thöù nhaát, ñöùa con gaùi cuûa oâng tröôûng hoäi ñöôøng môùi qua
ñôøi. (Mc 5: 35-43)
= Thöù hai, chaøng thanh nieân con baø goùa ôû laøng Na-in cheát ñang treân
ñöôøng ñem ñi choân. (Lc 7: 11-17)
= Sau cuøng laø La-za-roâ queâ ôû Beâ-ta-ni-a, em cuûa hai coâ Maùc-ta vaø
Ma-ri-a, cheát vaø choân trong moà ñaõ boán ngaøy.
Caû ba ngöôøi ñaõ cheát vaø ñöôïc soáng laïi trong chính thaân xaùc hoï,
ñieàu ñoù chöùng toû moãi taïo vaät ñöôïc taïo döïng moät caùch ñoäc
nhaát.
Ñöùc Kitoâ cho keû cheát soáng laïi bieåu hieän thieân tính cuûa ngaøi vaø
bieåu hieän moái lieân keát cuûa Taïo Hoùa vôùi taïo vaät.
Ñöùc Kitoâ mang thaân phaän taïo vaät, vaø cuõng laø Taïo Hoùa. Ngaøi töï
taïo cho mình moät thaân phaän taïo vaät, soáng vôùi taïo vaät, vaø ñeå
loâi taïo vaät veà nguoàn.
Söï keát hôïp vôùi Ñaáng Taïo Hoùa laø söï soáng ñôøi ñôøi.
"Ñöùc Kitoâ hoâm qua, hoâm
nay, vaø maõi maõi."
Ñöùc Kitoâ hoâm qua laø Ñaáng Taïo hoùa töø muoân thuôû, tröôùc khi
taïo thaønh vuõ truï. Tröôùc khi coù toâi Ngaøi laø Taïo Hoùa vaø Ngaøi
taïo ra toâi.
Hình theå Ñöùc Kitoâ bieán ñoåi - khi aån khi hieän. (Mt 17: 1-8)
Khi hieän laø vaät chaát höõu hình nhö taïo vaät.
Thay ñoåi hình daïng laø toû ra chaân tính thaät cuûa Ngaøi laø linh thieâng.
Thaân xaùc cuûa chuùng ta cuõng seõ ñöôïc nhö vaäy trong ngaøy sau heát.
Ñöùc Kitoâ "hoâm nay"
laø chính moãi moät chuùng ta, trong yù nghóa tuyeät vôøi cuûa thaùnh Phaoloâ
: "toâi soáng, nhöng khoâng phaûi toâi. Chính Ñöùc Kitoâ soáng trong
toâi" (Galata, 2:19-20)
Ngaøi hieän dieän trong moãi höõu theå, vaø cöùu caùnh cuûa höõu theå laø
trôû veà vôùi Taïo Hoùa.
Tröôùc khi Ñöùc Kitoâ toû hình ñaõ coù Khoång Töû, Phaät Giaùo... Ñaïo
laøm ngöôøi töø ngaøn xöa ñaõ baèng caùch naøy hay caùch khaùc giuùp con
ngöôøi nhaän chaân giaù trò mình laø taïo vaät.
Moät khi ñöôïc taïo döïng
chuùng ta toàn taïi "maõi maõi", döôùi hình thöùc naøy hay hình
thöùc khaùc.
Maõi maõi Taïo Hoùa vaãn taïo döïng, vaø Ñöùc Kitoâ maõi maõi toû hieän
trong hình thöùc cuûa taïo vaät vaø hieän höõu trong söï taïo döïng.
Ngaøi soáng ñoäng trong moãi taïo vaät döôùi hình thöùc thaàn khí.
Ñaõ coù raát nhieàu saùch vieát
veà Ñöùc Kitoâ, nhöng con ngöôøi vaãn khoâng theå naøo dieãn taû Ngaøi cho
troïn veïn.
Vaäy Ngaøi laø Ai?
Phaûi chaêng
- nuï cöôøi chuùng ta trao nhau,
- söï aân caàn quan taâm cho nhau,
- söï tha thöù,
- yeâu thöông,
- v.v....
laø caâu traû lôøi thieát thöïc nhaát vaø hieän sinh nhaát, phaûn aùnh Con
Ngöôøi Kitoâ ?
Phaûi, Ngaøi laø chính chò, chính
anh, chính em, vaø chính toâi.
Laøm theá naøo ñeå chuùng ta nhaän ra Ngaøi khi tieáp xuùc vôùi nhau?
Khi nhìn moïi ngöôøi vôùi ñoâi maét yeâu thöông chuùng ta seõ nhaän ra
Ngaøi ngay.
Hình aûnh Ngaøi trong saùng hay lu môø laø qua caùch soáng cuûa moãi chuùng
ta.